zapalenie zrębu rogówki
Zapalenie zrębu rogówki (keratitis stromalis) to stan zapalny dotyczący środkowej warstwy rogówki, czyli zrębu (stromy). Stanowi poważny problem okulistyczny, który może prowadzić do trwałego upośledzenia widzenia, jeśli nie zostanie odpowiednio wcześnie zdiagnozowany i leczony.
Etiologia zapalenia zrębu rogówki obejmuje przyczyny infekcyjne (wirusowe, bakteryjne, grzybicze, pierwotniakowe) oraz nieinfekcyjne (autoimmunologiczne, alergiczne, pourazowe). Najczęstszym czynnikiem wirusowym jest wirus opryszczki pospolitej (HSV), który może powodować nawracające epizody zapalenia. Inne patogeny to m.in. Acanthamoeba, Pseudomonas aeruginosa czy grzyby z rodzaju Fusarium.
Objawy kliniczne zapalenia zrębu rogówki obejmują ból oka, światłowstręt, łzawienie, pogorszenie ostrości wzroku, zaczerwienienie oka oraz zamglenie rogówki. W badaniu w lampie szczelinowej widoczne są nacieki zapalne w zrębie rogówki, które mogą mieć różny kształt i lokalizację w zależności od etiologii.
Diagnostyka obejmuje dokładne badanie okulistyczne, wymazy z rogówki, PCR oraz w wybranych przypadkach konfokalna mikroskopia skaningowa. Leczenie jest uzależnione od czynnika etiologicznego i obejmuje leki przeciwwirusowe, antybiotyki, leki przeciwgrzybicze oraz steroidy miejscowe (stosowane ostrożnie i pod nadzorem okulisty). W ciężkich przypadkach może być konieczne leczenie chirurgiczne, w tym przeszczep rogówki.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Opryszczkowe zapalenie oka – Zapobieganie i profilaktyka
Opryszczkowe zapalenie oka, wywołane głównie przez HSV-1 i rzadziej HSV-2, jest istotną przyczyną zakaźnych uszkodzeń rogówki, które mogą prowadzić do trwałej utraty widzenia lub ślepoty. Profilaktyka opiera się na rygorystycznej higienie, unikaniu kontaktu z osobami z aktywną opryszczką oraz stosowaniu indywidualnych środków ostrożności, zwłaszcza u nosicieli soczewek kontaktowych. Długoterminowa doustna terapia przeciwwirusowa, np. acyklowirem 400 mg dwa razy dziennie, walacyklowirem 500 mg raz dziennie lub famcyklowirem 250 mg 1-2 razy dziennie, znacząco redukuje ryzyko nawrotów (o 40-50%), szczególnie u pacjentów z nawracającym zapaleniem zrębu rogówki, bliznowaceniem, neowaskularyzacją lub po przeszczepie rogówki. Zabiegi okulistyczne wymagają profilaktyki przeciwwirusowej, a aktywne zapalenie rogówki stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do laserowej chirurgii refrakcyjnej.
acyklowir, bliznowacenie, chirurgia refrakcyjna rogówki, cidofowir, famcyklowir, foskarnet, Herpetic Eye Disease Study, kortykosteroid, lek przeciwwirusowy, martwicze zapalenie rogówki, nabłonkowe zapalenie rogówki, neowaskularyzacja, operacja zaćmy, oporność wirusa, opryszczka wargowa, opryszczkowe zapalenie oka, promieniowanie słoneczne, przeszczep rogówki, reaktywacja wirusa, upośledzenie widzenia, walacyklowir, wirus opryszczki pospolitej typu 1, wirus opryszczki pospolitej typu 2, zakażenie HSV, zapalenie błędnika, zapalenie powiek, zapalenie spojówek, zapalenie śródbłonka, zapalenie tęczówki, zapalenie zrębu rogówki, zrąb rogówki - Leksykon chorób i schorzeń
Ichtyoza – Leczenie
Ichtyoza to grupa dermatoz charakteryzujących się zaburzeniami rogowacenia, prowadzącymi do suchości, łuszczenia i zgrubienia naskórka. Leczenie jest głównie objawowe i obejmuje intensywną pielęgnację skóry z zastosowaniem emolientów zawierających lanolinę, kwasy alfa-hydroksylowe, mocznik (10-12%), glikol propylenowy, ceramidy i cholesterol w proporcji 3:1:1. Kluczowe są regularne kąpiele nawilżające, często z dodatkiem wodorowęglanu sodu, skrobi lub wybielacza w ciężkich przypadkach, co wspomaga złuszczanie i redukcję bakterii. Środki keratolityczne, takie jak kwas mlekowy (5-12%), mocznik (2-10%), kwas glikolowy (5-15%), glikol propylenowy (10-25%) i kwas salicylowy (3-6%), przyspieszają złuszczanie, jednak wymagają ostrożności u dzieci i na dużych powierzchniach skóry. Miejscowe retinoidy (tretynoina, tazaroten 0,05%) stosuje się miejscowo ze względu na działanie drażniące, natomiast w ciężkich postaciach zaleca się doustne retinoidy: acytretynę (1 mg/kg/dobę) lub izotretynoinę (2 mg/kg/dobę), z uwzględnieniem ryzyka działań niepożądanych i teratogenności.
acytretyna, błona kolodionowa, ceramidy, cyklosporyna A, dupilumab, emolient, ichtyoza lamelarna, ichtyoza nabyta, ichtyoza pospolita, izotretynoina, kąpiel lecznicza, kąpiel wybielaczowa, kwas glikolowy, kwas mlekowy, kwas salicylowy, mocznik, pielęgnacja oczu, pielęgnacja skóry, pimekrolimus, przeciwciało monoklonalne, retinoid miejscowy, retinoid ogólnoustrojowy, sekukinumab, środek keratolityczny, tazaroten, terapia biologiczna, terapia genowa, terapia zastępowania enzymów, tretynoina, ustekinumab, zaburzenie rogowacenia, zakażenie bakteryjne skóry, zapalenie zrębu rogówki