inhibitor receptorów kinazy tyrozynowej
Inhibitor receptorów kinazy tyrozynowej (TKRI) to substancja hamująca aktywność enzymatyczną receptorów posiadających domenę kinazy tyrozynowej. Receptory te odgrywają kluczową rolę w przekazywaniu sygnałów komórkowych, regulując procesy wzrostu, różnicowania i przeżycia komórek.
Mechanizm działania TKRI polega na blokowaniu miejsca wiązania ATP w domenie kinazy, co uniemożliwia fosforylację substratów i przerwanie kaskady sygnałowej. Inhibitory te mogą działać w sposób odwracalny lub nieodwracalny, a także selektywnie lub wielokierunkowo, oddziałując na różne rodziny receptorów kinaz tyrozynowych.
W praktyce klinicznej inhibitory receptorów kinazy tyrozynowej znalazły szerokie zastosowanie w onkologii jako leki celowane. Stosowane są w terapii nowotworów, w których dochodzi do nadekspresji lub mutacji aktywujących receptory kinaz tyrozynowych, takich jak EGFR, HER2, VEGFR, PDGFR czy BCR-ABL. Przykładami TKRI są imatynib (Glivec), erlotynib, gefitynib, sunitynib czy lapatynib.
Leczenie inhibitorami receptorów kinazy tyrozynowej wiąże się z występowaniem charakterystycznych działań niepożądanych, często odmiennych od klasycznej chemioterapii. Najczęściej obserwuje się wysypki skórne, biegunkę, zaburzenia czynności wątroby oraz zmęczenie. Istotnym problemem klinicznym jest rozwój oporności na te leki, wynikający z mutacji wtórnych lub aktywacji alternatywnych szlaków sygnałowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sunitinib MSN 12,5 mg
Sunitynib, będący inhibitorem kinaz tyrozynowych (kod ATC: L01EX01), jest stosowany w leczeniu nowotworów, takich jak oporne na imatynib guzy podścieliskowe przewodu pokarmowego (GIST), przerzutowy rak nerkowokomórkowy (MRCC) oraz nieoperacyjne nowotwory neuroendokrynne trzustki (pNET). Mechanizm działania sunitynibu polega na wielokierunkowym hamowaniu receptorów kinazy tyrozynowej, w tym PDGFRα/β, VEGFR1-3, KIT, FLT3, CSF-1R oraz RET, co prowadzi do zahamowania proliferacji komórek nowotworowych, neoangiogenezy oraz rozprzestrzeniania się przerzutów. Substancja występuje w formie sunitynibu jabłczanu w kapsułkach twardych o dawkach 12,5 mg, 25 mg, 37,5 mg oraz 50 mg, a jej aktywny metabolit wykazuje podobną aktywność farmakologiczną jak związek macierzysty.
czas do progresji nowotworu, inhibitor kinazy białkowej, inhibitor receptorów kinazy tyrozynowej, kinaza tyrozynowa podobna do Fms-3, neoangiogeneza, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obiektywna odpowiedź na leczenie, przeżycie bez progresji choroby, przeżywalność całkowita, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, receptor czynnika komórek pnia, receptor czynnika stymulującego powstawanie kolonii, receptor czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego, receptor glejopochodnego czynnika neurotroficznego, receptor płytkowego czynnika wzrostu, sunitynib jabłczan, współczynnik ryzyka