zapalenie ścięgna piszczelowego tylnego
Zapalenie ścięgna piszczelowego tylnego (ang. posterior tibial tendon dysfunction, PTTD) to schorzenie dotyczące ścięgna mięśnia piszczelowego tylnego, które biegnie wzdłuż wewnętrznej strony kostki przyśrodkowej i przyczepia się do kości łódkowatej stopy. Ścięgno to odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu łuku podłużnego stopy oraz stabilizacji stawu skokowego podczas chodu.
Etiologia schorzenia obejmuje przeciążenia związane z aktywnością fizyczną, mikrourazy, urazy bezpośrednie, zmiany zwyrodnieniowe oraz predyspozycje anatomiczne. Zapalenie ścięgna piszczelowego tylnego występuje częściej u kobiet po 40. roku życia, osób z płaskostopiem, otyłością, cukrzycą, nadciśnieniem tętniczym oraz u sportowców uprawiających biegi czy sporty wymagające nagłych zmian kierunku.
Klinicznie zapalenie objawia się bólem wzdłuż przebiegu ścięgna, obrzękiem okolicy kostki przyśrodkowej, osłabieniem zdolności do stania na palcach na chorej stopie oraz postępującym płaskostopiem nabytym. W zaawansowanych stadiach dochodzi do deformacji stopy typu płasko-koślawej. Diagnostyka obejmuje badanie kliniczne, testy funkcjonalne (too many toes sign, test jednej stopy), badania obrazowe (USG, MRI) oraz ocenę biomechaniki chodu.
Leczenie zachowawcze obejmuje odpoczynek, fizykoterapię, stosowanie ortez, ćwiczenia wzmacniające oraz modyfikację obuwia. W przypadkach opornych na leczenie zachowawcze lub zaawansowanych rozważa się interwencję chirurgiczną, która może obejmować tenosynowektomię, naprawę ścięgna lub zabiegi rekonstrukcyjne stopy. Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie są kluczowe dla zapobiegania trwałym deformacjom stopy.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie ścięgna – Etiologia i przyczyny
Zapalenie ścięgna (tendonitis) to stan zapalny włóknistego połączenia mięśnia z kością, wywołany głównie przez powtarzane mikrourazy i przeciążenia mechaniczne, a także nagłe urazy. Czynniki ryzyka obejmują wiek powyżej 40 lat, predyspozycje anatomiczne (np. płaskostopie, deformacja Haglunda), nieprawidłową technikę ruchów, złą ergonomię, otyłość oraz choroby metaboliczne i autoimmunologiczne, takie jak cukrzyca, reumatoidalne zapalenie stawów, dna moczanowa czy łuszczyca. Leki takie jak fluorochinolony, kortykosteroidy, inhibitory aromatazy i statyny mogą zwiększać ryzyko zapalenia lub pogarszać jego przebieg. W patofizjologii przewlekłego zapalenia ścięgna (tendinosis) dominują zmiany degeneracyjne, takie jak dezorganizacja włókien kolagenowych, hiperkellularność, neowaskularyzacja oraz mikrozwapnienia, a nie klasyczny proces zapalny.
choroba de Quervaina, choroby tarczycy, cukrzyca, deformacja Haglunda, dna moczanowa, fluorochinolony, hipoksja, inhibitory aromatazy, kortykosteroidy, koślawość kolan, łokieć golfisty, łokieć tenisisty, łuszczyca, łuszczycowe zapalenie stawów, neowaskularyzacja, płaskostopie, przewlekłe zapalenie, reumatoidalne zapalenie stawów, statyny, tendinoza, zapalenie nadkłykcia bocznego, zapalenie nadkłykcia przyśrodkowego, zapalenie pochewek ścięgnistych, zapalenie ścięgna, zapalenie ścięgna Achillesa, zapalenie ścięgna piszczelowego tylnego, zespół Reitera - Leksykon chorób i schorzeń
Stopy płaskie – Zapobieganie i profilaktyka
Pes planus, czyli płaskostopie, charakteryzuje się obniżeniem lub brakiem łuku podłużnego stopy, co skutkuje pełnym kontaktem podeszwy z podłożem. Wczesna diagnostyka i interwencja, zwłaszcza u dzieci, są kluczowe dla zapobiegania progresji deformacji oraz powikłaniom takim jak ból stóp, stawów kolanowych, bioder i kręgosłupa. Profilaktyka obejmuje zachęcanie do chodzenia boso po zróżnicowanych powierzchniach, unikanie ciasnego obuwia, dobór butów z odpowiednim wsparciem łuku i stabilizacją pięty oraz regularne wizyty kontrolne u ortopedy lub podiatry. U dorosłych istotne jest utrzymanie prawidłowej masy ciała, stosowanie wkładek ortopedycznych (zarówno gotowych, jak i indywidualnie dopasowanych), a także wykonywanie ćwiczeń wzmacniających mięśnie stóp i stawów skokowych co najmniej 3 razy w tygodniu, w tym m.in. towel curls, arch lifts, short foot i calf raises.
łańcuch kinematyczny, łuk podłużny stopy, mięśnie stopy, mózgowe porażenie dziecięce, neuropatia cukrzycowa, palec młotkowaty, paluch koślawy, płaskostopie, podiatra, postawa ciała, propriocepcja, reumatoidalne zapalenie stawów, rozciąganie ścięgna Achillesa, rozluźnianie mięśniowo-powięziowe, stopa płaska, taping medyczny, techniki manualne, wkładka ortopedyczna, wzorzec chodu, zapalenie powięzi podeszwowej, zapalenie ścięgna piszczelowego tylnego