zaburzenie rogówki
Zaburzenia rogówki to grupa schorzeń obejmujących przednią, przezroczystą część oka, która jest odpowiedzialna za znaczną część mocy refrakcyjnej układu optycznego. Mogą one mieć charakter wrodzony, jak dystrofie rogówki, lub nabyty – w wyniku urazów, infekcji, chorób systemowych czy procesów zwyrodnieniowych.
Do najczęstszych zaburzeń rogówki należą: stożek rogówki (keratoconus), erozje nawrotowe, dystrofie rogówki (np. Fuchsa, kratkowa, granulatowa), keratopatia pęcherzowa, zapalenia rogówki pochodzenia bakteryjnego, wirusowego, grzybiczego lub pasożytniczego, a także zmiany degeneracyjne związane z wiekiem. Objawy obejmują zwykle ból, światłowstręt, łzawienie, pogorszenie ostrości wzroku i uczucie ciała obcego.
Diagnostyka zaburzeń rogówki opiera się na badaniu w lampie szczelinowej, topografii rogówki, pachymetrii, mikroskopii konfokalnej oraz OCT przedniego odcinka. Leczenie jest zróżnicowane i zależy od przyczyny – od prostych metod farmakologicznych (krople, maści), przez soczewki kontaktowe terapeutyczne, cross-linking, aż po keratoplastykę (przeszczep rogówki) w najcięższych przypadkach.
Nowoczesne metody leczenia zaburzeń rogówki obejmują również zastosowanie błon owodniowych, keratoprotez oraz komórek macierzystych. Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie zaburzeń rogówki ma kluczowe znaczenie dla zachowania przezroczystości tej struktury i zapobiegania trwałemu upośledzeniu widzenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dysport
Stosowanie neurotoksyny Clostridium botulinum typu A (produkt Dysport) wymaga ścisłego przestrzegania zaleceń dotyczących dawkowania, aby uniknąć ryzyka rozprzestrzeniania się toksyny poza miejsce iniekcji oraz nadmiernego osłabienia mięśniowego. Maksymalne dawki nie mogą być przekraczane, a leczenie u pacjentów z zaburzeniami przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego (np. miastenia), zaburzeniami przełykania i oddychania powinno odbywać się pod ścisłym nadzorem specjalisty. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z przewlekłymi zaburzeniami układu oddechowego ze względu na ryzyko zachłyśnięcia. Po podaniu Dysportu u 6,3% pacjentów leczonych na spastyczność kończyn dolnych odnotowano upadki (w porównaniu do 3,7% w grupie placebo). Wskazane jest monitorowanie objawów takich jak zaburzenia przełykania, mowy i oddychania, które mogą wskazywać na ogólnoustrojowe działanie toksyny.
atrofia, autonomiczna dysrefleksja, Clostridium botulinum, duszność, dysfagia, miastenia, neurogenna nadreaktywność wypieracza, niewydolność oddechowa, osłabienie mięśniowe, porażenie mózgowe, przeciwciało neutralizujące, przewlekłe zaburzenie układu oddechowego, suchość oczu, toksyna botulinowa, uszkodzenie rdzenia kręgowego, wydłużony czas krwawienia, zaburzenie czynności płuc, zaburzenie przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego, zaburzenie przełykania, zaburzenie rogówki, zachłyśnięcie, zachłystowe zapalenie płuc, zatrzymanie oddechu - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Virgan 1,5 mg/g żel do oczu
Virgan 1,5 mg/g żel do oczu zawierający gancyklowir jest wskazany wyłącznie do leczenia zakażeń rogówki wywołanych przez wirusa Herpes simplex (HSV). Nie jest skuteczny w leczeniu zakażeń siatkówki spowodowanych przez cytomegalowirusy (CMV) ani w stanach zapalnych rogówki i spojówki o etiologii innej niż HSV. Brak jest danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności u pacjentów immunokompromitowanych, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania w tej grupie. Produkt zawiera chlorek benzalkoniowy w stężeniu 0,075 mg/g (2,625 µg na kroplę), który może powodować podrażnienia oraz jest absorbowany przez miękkie soczewki kontaktowe, co wymaga ich zdjęcia na minimum 15 minut po aplikacji leku.
chlorek benzalkoniowy, cytomegalowirus, gancyklowir, herpes simplex, infekcja herpetyczna, miękkie soczewki kontaktowe, oporność wirusowa, pacjent immunokompromitowany, podrażnienie oka, podrażnienie spojówki, upośledzona odporność, wirus herpes simplex, zaburzenie rogówki, zakażenie rogówki, zapalenie rogówki, zapalenie spojówki, zespół suchego oka - Leksykon substancji czynnych
Neurotoksyna Clostridium botulinum typ A – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Stosowanie neurotoksyny Clostridium botulinum typu A wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, takich jak nadmierne osłabienie mięśniowe, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego (np. miastenia), zaburzeniami przełykania i oddychania. Maksymalna dawka powinna być ściśle przestrzegana, aby minimalizować ryzyko powikłań, w tym bardzo rzadkich przypadków zgonów związanych z niewydolnością oddechową i zachłyśnięciem. U pacjentów ze spastycznością kończyn dolnych częstość upadków wynosiła 6,3% w porównaniu do 3,7% w grupie placebo. W przypadku stosowania w okolicach oczu należy monitorować suchość oczu, aby zapobiec powikłaniom rogówkowym. Ponadto, u pacjentów z wydłużonym czasem krwawienia lub miejscowym zakażeniem stosowanie neurotoksyny jest wskazane tylko w sytuacjach bezwzględnej konieczności.
atrofia mięśni, autonomiczna dysrefleksja, dysfagia, immunogenność, miastenia, neurogenna nadreaktywność wypieracza, neurotoksyna Clostridium botulinum typu A, niewydolność oddechowa, osłabienie mięśniowe, porażenie mózgowe, powikłanie rogówkowe, przeciwciało neutralizujące, przykurcz, spastyczność kończyny dolnej, suchość oczu, wydłużony czas krwawienia, zaburzenie czynności płuc, zaburzenie przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego, zaburzenie rogówki, zaburzenie transmisji nerwowo-mięśniowej, zachłyśnięcie, zachłystowe zapalenie płuc, zatrzymanie oddechu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flomixa 5 mg/ml
Flomixa, zawierająca moksyfloksacynę w stężeniu 5 mg/ml w postaci kropli do oczu, wykazuje profil działań niepożądanych głównie o charakterze miejscowym. Najczęściej obserwowanymi objawami są ból i podrażnienie oka, występujące u 1-2% pacjentów. Inne działania niepożądane o częstości niezbyt częstej (≥1/1000 do <1/100) obejmują punkcikowate zapalenie rogówki, suchość oka, krwawienia spojówkowe, przekrwienie spojówek, świąd, obrzęk powiek oraz zaburzenia widzenia, takie jak niewyraźne widzenie i zmniejszona ostrość wzroku. Rzadziej (≥1/10 000 do <1/1000) zgłaszano zmniejszenie stężenia hemoglobiny, parestezje, uczucie dyskomfortu w nosie i gardle, wymioty oraz podwyższenie aktywności aminotransferazy alaninowej i gamma-glutamylotransferazy, co może wskazywać na wpływ leku na funkcję wątroby. U dzieci i młodzieży poniżej 18 lat najczęstszymi działaniami niepożądanymi były podrażnienie i ból oka z częstością 0,9%.
ból oka, chinolon, fluorochinolon, fotofobia, kołatanie serca, krwawienie spojówkowe, moksyfloksacyna, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk powieki, parestezja, podrażnienie oka, podwyższona ALT, podwyższona GGTP, pokrzywka, przekrwienie spojówki, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień powieki, wrzodziejące zapalenie rogówki, zaburzenie immunologiczne, zaburzenie rogówki, zapalenie powieki, zapalenie rogówki punkcikowate, zapalenie spojówki, zapaść sercowo-naczyniowa, zerwanie ścięgna, zespół suchego oka - Leksykon substancji czynnych
Toksyna botulinowa – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Toksyna botulinowa, stosowana w terapii różnych schorzeń, wymaga precyzyjnej techniki iniekcji z uwzględnieniem szczegółowej anatomii obszaru podania, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych zabiegów chirurgicznych i obecności zmian anatomicznych. Należy unikać podania do naczyń krwionośnych oraz przekraczania zalecanych dawek i częstotliwości podawania, aby minimalizować ryzyko powstawania przeciwciał neutralizujących, które mogą obniżać skuteczność leczenia. Szczególną ostrożność wskazuje się u pacjentów z zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi (np. miastenia gravis, zespół Lamberta-Eatona, stwardnienie zanikowe boczne), u których może dojść do nadmiernego osłabienia mięśni i poważnych działań niepożądanych, takich jak ciężka dysfagia czy zaburzenia oddychania. Ryzyko rozprzestrzeniania się toksyny do miejsc odległych od iniekcji może prowadzić do zagrażających życiu powikłań, w tym śmierci, zwłaszcza u pacjentów z historią dysfagii i aspiracji.
anafilaksja, arytmia, asymetria twarzy, choroba posurowicza, drgawka, duszność, dysfagia, dziecięce porażenie mózgowe, jednostka Speywood, myasthenia gravis, naczynie krwionośne, neuropatia ruchowa, niedociśnienie, niedoczulica, obrzęk tkanek miękkich, odma opłucnowa, omdlenie, opadanie powieki, parestezja, pokrzywka, przeciwciało neutralizujące, przeciwciało przeciwko toksynie botulinowej, reakcja nadwrażliwości, reakcja wazowagalna, stwardnienie zanikowe boczne, suchość oka, toksyna botulinowa, zaburzenie nerwowo-mięśniowe, zaburzenie rogówki, zachłystowe zapalenie płuc, zawał mięśnia sercowego, zespół Lamberta-Eatona - Leksykon substancji czynnych
Neurotoksyna Clostridium botulinum typu A – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Neurotoksyna Clostridium botulinum typu A (Dysport) może powodować działania niepożądane związane z rozprzestrzenianiem się toksyny poza miejsce podania, w tym nadmierne osłabienie mięśniowe, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego, problemami z przełykaniem lub oddychaniem. Ryzyko poważnych powikłań, takich jak zaburzenia przełykania, niewydolność oddechowa czy zatrzymanie oddechu, jest zwiększone u pacjentów z istotnym osłabieniem mięśniowym i wymaga leczenia pod ścisłym nadzorem specjalisty. Zaleca się stosowanie minimalnej skutecznej dawki oraz nieprzekraczanie maksymalnych dawek, a także informowanie pacjentów o konieczności natychmiastowego zgłoszenia się do lekarza w przypadku wystąpienia zaburzeń mowy, przełykania lub oddychania. Dysport nie jest wskazany do leczenia utrwalonych przykurczów, a u pacjentów ze spastycznością kończyn dolnych, zwłaszcza starszych, istnieje zwiększone ryzyko upadków (6,3% vs. 3,7% w grupie placebo).
atrofia mięśni, autonomiczna dysrefleksja, duszność, dysfagia, Dysport, miastenia, neurotoksyna Clostridium botulinum typu A, niewydolność płuc, osłabienie mięśniowe, porażenie mózgowe, przeciwciało neutralizujące, przeciwciało przeciwko toksynie botulinowej, przewlekłe zaburzenie układu oddechowego, przykurcz, spastyczność, spastyczność kończyny dolnej, suchość oczu, toksyna botulinowa, zaburzenie nerwowo-mięśniowe, zaburzenie oddychania, zaburzenie przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego, zaburzenie rogówki, zachłyśnięcie, zachłystowe zapalenie płuc, zatrzymanie oddechu - Leksykon substancji czynnych
Gancyklowir – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Gancyklowir jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym głównie w terapii zakażeń cytomegalowirusem (CMV), jednak jego stosowanie wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko mielosupresji, w tym ciężkiej leukopenii, neutropenii, niedokrwistości, małopłytkowości oraz pancytopenii. Przed rozpoczęciem leczenia należy wykluczyć pacjentów z bezwzględną liczbą neutrofili poniżej 500 komórek/µl, liczbą płytek krwi poniżej 25 000 komórek/µl oraz stężeniem hemoglobiny poniżej 8 g/dl. Monitorowanie hematologiczne powinno obejmować oznaczanie liczby białych krwinek co drugi dzień przez pierwsze 14 dni terapii, a u pacjentów z wysokim ryzykiem mielosupresji – codzienną kontrolę. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, u których konieczne jest dostosowanie dawki leku, oraz na osoby z historią nadwrażliwości na acyklowir, pencyklowir lub ich proleki ze względu na ryzyko reakcji krzyżowej.
acyklowir, chlorek benzalkoniowy, cytomegalowirus, dydanozyna, famcyklowir, imipenem-cylastatyna, karcynogenność, krwiotwórczy czynnik wzrostu, leukopenia, małopłytkowość, mielosupresja, morfologia krwi, mutagenność, nadwrażliwość krzyżowa, napad drgawkowy, neutropenia, niedobór krwinek, niedokrwistość, niewydolność szpiku, pancytopenia, radioterapia, spermatogeneza, teratogenność, wada wrodzona, walacyklowir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rogówki, zapalenie rogówki, zapalenie spojówki, zespół suchego oka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Oftahist
Oftahist 1 mg/ml, zawierający olopatadynę w postaci chlorowodorku, jest stosowany miejscowo jako krople do oczu o działaniu przeciwalergicznym i przeciwhistaminowym, jednak wykazuje wchłanianie ogólnoustrojowe, co wymaga monitorowania potencjalnych działań niepożądanych. Preparat zawiera benzalkoniowy chlorek (0,1 mg/ml) jako substancję pomocniczą, który może powodować podrażnienia oraz toksyczne zmiany rogówki, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu, współistniejącej suchości oka lub chorobach rogówki. W przypadku braku poprawy lub nasilenia objawów w ciągu 3 dni od rozpoczęcia terapii, konieczna jest ponowna konsultacja lekarska.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cytosar 1 g
Cytarabina (lek Cytosar) jest cytostatykiem stosowanym głównie w terapii nowotworów układu krwiotwórczego, charakteryzującym się hamowaniem czynności szpiku kostnego, co prowadzi do niedokrwistości, leukopenii, małopłytkowości, megaloblastozy oraz zmniejszenia liczby retikulocytów. Efekt hematologiczny po dawkach 50–600 mg/m² pc. podawanych dożylnie przez 5 dni przebiega dwufazowo: pierwsza faza maksymalnego spadku leukocytów występuje po 7–9 dniach, z krótkotrwałym wzrostem około 12. dnia, a druga faza spadku po 15–24 dniach, po czym następuje szybki wzrost liczby leukocytów. Produkcja płytek zahamowana jest po 5 dniach, z maksimum spadku między 12. a 15. dniem, a następnie obserwuje się szybki wzrost płytek, często powyżej wartości wyjściowych. Immunosupresja wywołana cytarabina predysponuje do zakażeń bakteryjnych, wirusowych, grzybiczych i pasożytniczych, które mogą mieć przebieg od łagodnego do zagrażającego życiu. Charakterystyczny zespół cytarabinowy obejmuje gorączkę, bóle mięśni i kości, wysypkę, zapalenie spojówek i złe samopoczucie, pojawiające się 6–12 godzin po podaniu leku, skutecznie leczone lub zapobiegane kortykosteroidami.
biopsja szpiku kostnego, bradykardia zatokowa, cytarabina, cytostatyk, drgawki, hiperbilirubinemia, immunosupresja, kardiomegalia, kardiomiopatia, kortykosteroid, krwinka biała, leukopenia, łysienie, małopłytkowość, martwica żołądka, martwicze zapalenie jelit, megaloblastoza, nawrót białaczki, niedokrwistość, niedokrwistość megaloblastyczna, nowotwór układu krwiotwórczego, obrzęk alergiczny, obrzęk płuc, obwodowa neuropatia czuciowa, obwodowa neuropatia ruchowa, ostra niewydolność oddechowa, owrzodzenie błony śluzowej, owrzodzenie przełyku, owrzodzenie skóry, płytka krwi, pokrzywka, posocznica, powikłanie infekcyjne, reakcja anafilaktyczna, retikulocyt, ropień wątroby, rozmaz krwi, śpiączka, śródmiąższowe zapalenie płuc, świąd, toksyczne uszkodzenie nerwów, uszkodzenie wątroby, wlew dożylny, wrzód żołądka, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenie czynności móżdżku, zaburzenie czynności mózgu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rogówki, zahamowanie szpiku kostnego, zakażenie bakteryjne, zakażenie grzybicze, zakażenie pasożytnicze, zakażenie wirusowe, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej odbytu, zapalenie nerwów, zapalenie osierdzia, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie tkanki podskórnej, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół cytarabinowy, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół ostrej niewydolności oddechowej, złuszczanie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Naclof 1 mg/ml
Lek Naclof w postaci kropli do oczu zawiera diklofenak sodowy w stężeniu 1 mg/ml i może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwowanym objawem jest ból oka, występujący bardzo często (≥1/10), a także podrażnienie oczu (często, ≥1/100 do <1/10). Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) zgłaszane są świąd oczu, przekrwienie, niewyraźne widzenie oraz punktowate zapalenie rogówki. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) mogą wystąpić poważne zmiany rogówki, takie jak wrzodziejące zapalenie, przerost, ścieńczenie, ubytki nabłonka i obrzęk rogówki, które wymagają natychmiastowej interwencji okulistycznej. Reakcje nadwrażliwości, w tym objawy miejscowe i ogólnoustrojowe, mają częstość nieznaną.
Rzadkie działania niepożądane dotyczą także układu oddechowego, w tym zaostrzenia astmy i duszności, które mogą stanowić zagrożenie życia. Częstość występowania kaszlu i nieżytu nosa jest nieznana. W obrębie skóry i tkanki podskórnej zgłaszano pokrzywkę, wysypkę, wyprysk, rumień oraz świąd o częstości nieznanej. Zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych jest obowiązkowe i powinno odbywać się za pośrednictwem odpowiednich instytucji nadzoru farmakoterapii, co jest kluczowe dla monitorowania bezpieczeństwa stosowania leku Naclof.
alergiczne zapalenie spojówek, ból oka, diklofenak sodowy, duszność, farmakoterapia okulistyczna, krople do oczu, niewyraźne widzenie, nieżyt nosa, obrzęk powiek, obrzęk rogówki, podrażnienie oka, pokrzywka, przekrwienie oka, punktowate zapalenie rogówki, reakcja nadwrażliwości, rumień, ścieńczenie rogówki, świąd oka, świąd powiek, ubytek nabłonka rogówki, wrzodziejące zapalenie rogówki, wyprysk, zaburzenie rogówki, zaostrzenie astmy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Azelamed
Produkt leczniczy Azelamed, zawierający chlorowodorek azelastyny w stężeniu 0,5 mg/ml, jest wskazany do stosowania jako krople do oczu o działaniu przeciwhistaminowym, jednak nie wykazuje aktywności przeciwbakteryjnej ani przeciwgrzybiczej, co wyklucza jego zastosowanie w terapii infekcji okulistycznych. W przypadku podejrzenia zakażenia oczu konieczne jest zastosowanie odpowiednich preparatów przeciwinfekcyjnych. Preparat zawiera chlorek benzalkoniowy jako konserwant w ilości 3,75 μg na kroplę (0,125 mg/ml), który może być absorbowany przez miękkie soczewki kontaktowe, prowadząc do zmiany ich zabarwienia oraz pogorszenia właściwości optycznych. Zaleca się usunięcie soczewek przed aplikacją oraz odczekanie minimum 15 minut przed ich ponownym założeniem.
chlorek benzalkoniowy, chlorowodorek azelastyny, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybicze, infekcja okulistyczna, podrażnienie oka, preparat przeciwinfekcyjny, reakcja nadwrażliwości, schorzenie okulistyczne, soczewka kontaktowa, terapia okulistyczna, zaburzenie rogówki, zakażenie oka, zespół suchego oka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Relestat 0,5 mg/ml
Relestat 0,5 mg/ml, zawierający chlorowodorek epinastyny, jest lekiem przeciwhistaminowym stosowanym miejscowo w okulistyce. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym benzalkoniowy chlorek (0,1 mg/ml) oraz fosforany (4,75 mg/ml), które mogą wywoływać reakcje alergiczne i podrażnienia. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości należy natychmiast przerwać terapię i wdrożyć odpowiednie leczenie. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów stosujących miękkie soczewki kontaktowe, ze względu na możliwość absorpcji chlorku benzalkoniowego i zmiany koloru soczewek, a także u osób z uszkodzeniami rogówki, gdyż konserwanty mogą nasilać objawy i opóźniać gojenie.
chlorek benzalkoniowy, chlorowodorek epinastyny, farmakoterapia, konserwant, krople do oczu, lek przeciwhistaminowy, nadwrażliwość, nadwrażliwość na substancję czynną, reakcja alergiczna, reakcja miejscowa, reakcja nadwrażliwości, reakcja systemowa, schorzenie powierzchni oka, soczewka kontaktowa, substancja pomocnicza, uszkodzenie rogówki, zaburzenie rogówki - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Corneregel 50 mg/g
Corneregel w postaci żelu do oczu zawiera 50 mg/g dekspantenolu i jest stosowany w leczeniu zaburzeń rogówki. Standardowe dawkowanie obejmuje aplikację 1 kropli do worka spojówkowego 4 razy na dobę oraz dodatkowo 1 kroplę przed snem, co zapewnia ciągłe nawilżenie i regenerację tkanki rogówkowej. Dawkowanie może być modyfikowane w zależności od ciężkości i nasilenia objawów. Lek podaje się wyłącznie do oka, a czas terapii nie jest ograniczony i trwa do subiektywnego ustąpienia objawów, co wymaga regularnej oceny podczas wizyt kontrolnych.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cytosar 100 mg/ml
Cytarabinę, substancję czynną leku Cytosar, charakteryzuje mechanizm działania polegający na hamowaniu czynności szpiku kostnego, co prowadzi do mielosupresji manifestującej się niedokrwistością, leukopenią, małopłytkowością oraz megaloblastozą. Po podaniu dawki 50-600 mg/m² pc. obserwuje się dwufazowy przebieg leukopenii: pierwsza faza z maksymalnym spadkiem liczby leukocytów po 7-9 dniach, krótkotrwały wzrost około 12. dnia, a następnie druga faza z głębszym spadkiem po 15-24 dniach, po której następuje szybka regeneracja w ciągu kolejnych 10 dni. Produkcja płytek zahamowana jest po 5 dniach, z maksimum spadku między 12. a 15. dniem, po czym następuje szybki wzrost liczby płytek, często powyżej wartości wyjściowych. Immunosupresja wywołana cytarabiną zwiększa ryzyko zakażeń wirusowych, bakteryjnych, grzybiczych i pasożytniczych, które mogą mieć przebieg od łagodnego do zagrażającego życiu. Charakterystyczny zespół cytarabinowy obejmuje gorączkę, bóle mięśni i kości, wysypkę plamisto-grudkową oraz zapalenie spojówek, pojawiający się zwykle 6-12 godzin po podaniu leku i skutecznie leczony kortykosteroidami.
biopsja szpiku kostnego, bradykardia zatokowa, cytarabina, działanie immunosupresyjne, hamowanie szpiku kostnego, hiperbilirubinemia, kardiomegalia, kardiomiopatia, kortykosteroidy, krew obwodowa, leczenie skojarzone, lek przeciwnowotworowy, martwica żołądka, martwicze zapalenie jelit, megaloblastoza, mielosupresja, nawrót białaczki, niedokrwistość, niedokrwistość megaloblastyczna, obrzęk alergiczny, obrzęk płuc, obwodowa neuropatia czuciowa, obwodowa neuropatia ruchowa, ostra niewydolność oddechowa, owrzodzenie błony śluzowej, owrzodzenie przełyku, posocznica, reakcja anafilaktyczna, retikulocyty, ropień wątroby, rozmaz szpiku kostnego, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczne uszkodzenie nerwów, uszkodzenie wątroby, wlew dożylny, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenie czynności móżdżku, zaburzenie czynności mózgu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rogówki, zakażenie wirusowe, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie nerwów, zapalenie osierdzia, zapalenie otrzewnej, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie tkanki podskórnej, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół cytarabinowy, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół ostrej niewydolności oddechowej, złuszczanie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cytosar 100 mg
Produkt leczniczy Cytosar (cytarabina) w dawce 100 mg do wstrzykiwań wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z dominującą mielosupresją objawiającą się niedokrwistością, leukopenią, małopłytkowością oraz megaloblastozą, których nasilenie jest zależne od dawki i schematu podawania (50-600 mg/m² pc.). Charakterystyczny jest dwufazowy przebieg leukopenii po 5-dniowym ciągłym wlewie dożylnym, z pierwszym spadkiem liczby leukocytów do minimum po 7-9 dniach i głębszą fazą po 15-24 dniach. Występują także liczne zakażenia oportunistyczne, ryzyko których wzrasta zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej. Zespół cytarabinowy, manifestujący się gorączką, bólami mięśni i kości, wysypką oraz zapaleniem spojówek, pojawia się zwykle 6-12 godzin po podaniu leku i może wymagać zastosowania kortykosteroidów.
bradykardia zatokowa, cytarabina, hiperbilirubinemia, kardiomiopatia, leukopenia, małopłytkowość, martwicza encefalopatia białaczkowa, martwicze zapalenie jelit, megaloblastoza, mielosupresja, neurotoksyczność, niedokrwistość megaloblastyczna, obrzęk alergiczny, obrzęk płuc, obwodowa neuropatia czuciowa, obwodowa neuropatia ruchowa, owrzodzenie przełyku, pokrzywka, porażenie poprzeczne, posocznica, reakcja anafilaktyczna, retikulocyty, ropień wątroby, rozmaz szpiku kostnego, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczne uszkodzenie nerwów, uszkodzenie wątroby, zaburzenie czynności móżdżku, zaburzenie czynności mózgu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rogówki, zahamowanie szpiku kostnego, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie nerwów, zapalenie osierdzia, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie tkanki podskórnej, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół cytarabinowy, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół ostrej niewydolności oddechowej