martwica żołądka
Martwica żołądka to rzadkie, ale niezwykle poważne schorzenie, charakteryzujące się obumieraniem tkanek ściany żołądka. Proces ten może obejmować różne warstwy narządu – od błony śluzowej, przez warstwę mięśniową, aż po błonę surowiczą. Martwica może być ograniczona do określonego obszaru (martwica ogniskowa) lub objąć znaczną część narządu (martwica rozległa).
Etiologia martwicy żołądka jest wieloczynnikowa. Do najczęstszych przyczyn należą: niedokrwienie spowodowane zamknięciem lub zwężeniem naczyń żołądkowych (zakrzepica, zatorowość), ostre zapalenie żołądka o ciężkim przebiegu, działanie substancji żrących, masywne krwawienie, infekcje bakteryjne (szczególnie wywołane przez bakterie beztlenowe), urazy brzucha oraz powikłania po operacjach bariatrycznych lub innych zabiegach w obrębie jamy brzusznej.
Obraz kliniczny martwicy żołądka obejmuje silny ból brzucha, wymioty, często z domieszką krwi, gorączkę, objawy wstrząsu oraz narastające cechy ostrego brzucha. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się leukocytozę, podwyższone markery stanu zapalnego oraz zaburzenia elektrolitowe. Diagnostyka obrazowa, w tym tomografia komputerowa z kontrastem, może uwidocznić zmiany w ścianie żołądka, obecność gazu w ścianie żołądka (pneumatosis) lub wolnego gazu w jamie otrzewnej w przypadku perforacji.
Leczenie martwicy żołądka wymaga natychmiastowej interwencji chirurgicznej, obejmującej usunięcie martwiczych tkanek (resekcja żołądka), a w przypadkach rozległego uszkodzenia – całkowitą gastrektomię. Równolegle prowadzona jest intensywna terapia antybiotykowa o szerokim spektrum działania, wyrównywanie zaburzeń wodno-elektrolitowych oraz leczenie wstrząsu. Rokowanie w martwicy żołądka jest poważne, a śmiertelność, mimo intensywnego leczenia, pozostaje wysoka.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cytosar 1 g
Cytarabina (lek Cytosar) jest cytostatykiem stosowanym głównie w terapii nowotworów układu krwiotwórczego, charakteryzującym się hamowaniem czynności szpiku kostnego, co prowadzi do niedokrwistości, leukopenii, małopłytkowości, megaloblastozy oraz zmniejszenia liczby retikulocytów. Efekt hematologiczny po dawkach 50–600 mg/m² pc. podawanych dożylnie przez 5 dni przebiega dwufazowo: pierwsza faza maksymalnego spadku leukocytów występuje po 7–9 dniach, z krótkotrwałym wzrostem około 12. dnia, a druga faza spadku po 15–24 dniach, po czym następuje szybki wzrost liczby leukocytów. Produkcja płytek zahamowana jest po 5 dniach, z maksimum spadku między 12. a 15. dniem, a następnie obserwuje się szybki wzrost płytek, często powyżej wartości wyjściowych. Immunosupresja wywołana cytarabina predysponuje do zakażeń bakteryjnych, wirusowych, grzybiczych i pasożytniczych, które mogą mieć przebieg od łagodnego do zagrażającego życiu. Charakterystyczny zespół cytarabinowy obejmuje gorączkę, bóle mięśni i kości, wysypkę, zapalenie spojówek i złe samopoczucie, pojawiające się 6–12 godzin po podaniu leku, skutecznie leczone lub zapobiegane kortykosteroidami.
biopsja szpiku kostnego, bradykardia zatokowa, cytarabina, cytostatyk, drgawki, hiperbilirubinemia, immunosupresja, kardiomegalia, kardiomiopatia, kortykosteroid, krwinka biała, leukopenia, łysienie, małopłytkowość, martwica żołądka, martwicze zapalenie jelit, megaloblastoza, nawrót białaczki, niedokrwistość, niedokrwistość megaloblastyczna, nowotwór układu krwiotwórczego, obrzęk alergiczny, obrzęk płuc, obwodowa neuropatia czuciowa, obwodowa neuropatia ruchowa, ostra niewydolność oddechowa, owrzodzenie błony śluzowej, owrzodzenie przełyku, owrzodzenie skóry, płytka krwi, pokrzywka, posocznica, powikłanie infekcyjne, reakcja anafilaktyczna, retikulocyt, ropień wątroby, rozmaz krwi, śpiączka, śródmiąższowe zapalenie płuc, świąd, toksyczne uszkodzenie nerwów, uszkodzenie wątroby, wlew dożylny, wrzód żołądka, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenie czynności móżdżku, zaburzenie czynności mózgu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rogówki, zahamowanie szpiku kostnego, zakażenie bakteryjne, zakażenie grzybicze, zakażenie pasożytnicze, zakażenie wirusowe, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej odbytu, zapalenie nerwów, zapalenie osierdzia, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie tkanki podskórnej, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół cytarabinowy, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół ostrej niewydolności oddechowej, złuszczanie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cytosar 100 mg/ml
Cytarabinę, substancję czynną leku Cytosar, charakteryzuje mechanizm działania polegający na hamowaniu czynności szpiku kostnego, co prowadzi do mielosupresji manifestującej się niedokrwistością, leukopenią, małopłytkowością oraz megaloblastozą. Po podaniu dawki 50-600 mg/m² pc. obserwuje się dwufazowy przebieg leukopenii: pierwsza faza z maksymalnym spadkiem liczby leukocytów po 7-9 dniach, krótkotrwały wzrost około 12. dnia, a następnie druga faza z głębszym spadkiem po 15-24 dniach, po której następuje szybka regeneracja w ciągu kolejnych 10 dni. Produkcja płytek zahamowana jest po 5 dniach, z maksimum spadku między 12. a 15. dniem, po czym następuje szybki wzrost liczby płytek, często powyżej wartości wyjściowych. Immunosupresja wywołana cytarabiną zwiększa ryzyko zakażeń wirusowych, bakteryjnych, grzybiczych i pasożytniczych, które mogą mieć przebieg od łagodnego do zagrażającego życiu. Charakterystyczny zespół cytarabinowy obejmuje gorączkę, bóle mięśni i kości, wysypkę plamisto-grudkową oraz zapalenie spojówek, pojawiający się zwykle 6-12 godzin po podaniu leku i skutecznie leczony kortykosteroidami.
biopsja szpiku kostnego, bradykardia zatokowa, cytarabina, działanie immunosupresyjne, hamowanie szpiku kostnego, hiperbilirubinemia, kardiomegalia, kardiomiopatia, kortykosteroidy, krew obwodowa, leczenie skojarzone, lek przeciwnowotworowy, martwica żołądka, martwicze zapalenie jelit, megaloblastoza, mielosupresja, nawrót białaczki, niedokrwistość, niedokrwistość megaloblastyczna, obrzęk alergiczny, obrzęk płuc, obwodowa neuropatia czuciowa, obwodowa neuropatia ruchowa, ostra niewydolność oddechowa, owrzodzenie błony śluzowej, owrzodzenie przełyku, posocznica, reakcja anafilaktyczna, retikulocyty, ropień wątroby, rozmaz szpiku kostnego, śródmiąższowe zapalenie płuc, toksyczne uszkodzenie nerwów, uszkodzenie wątroby, wlew dożylny, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenie czynności móżdżku, zaburzenie czynności mózgu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rogówki, zakażenie wirusowe, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie nerwów, zapalenie osierdzia, zapalenie otrzewnej, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie tkanki podskórnej, zapalenie trzustki, zatrzymanie moczu, zespół cytarabinowy, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół ostrej niewydolności oddechowej, złuszczanie skóry