efekt anorektyczny
Efekt anorektyczny odnosi się do zmniejszenia łaknienia i ograniczenia przyjmowania pokarmów, co może prowadzić do redukcji masy ciała. Jest to zjawisko często pożądane w leczeniu otyłości i nadwagi, ale może również występować jako skutek uboczny niektórych leków lub objaw chorób.
W praktyce klinicznej efekt anorektyczny wykorzystywany jest w farmakoterapii otyłości. Leki o działaniu anorektycznym mogą wpływać na ośrodek głodu i sytości w podwzgórzu lub modyfikować stężenie neurotransmiterów, takich jak serotonina, noradrenalina czy dopamina. Do substancji o działaniu anorektycznym należą m.in. fentermina, orlistat, liraglutyd oraz nowe kombinacje leków jak fentermina/topiramat czy naltrekson/bupropion.
Warto zaznaczyć, że efekt anorektyczny może występować również jako działanie niepożądane wielu leków, np. niektórych psychotropowych, stymulantów czy chemioterapeutyków. Zjawisko to obserwuje się także w przebiegu różnych chorób, m.in. nowotworowych, infekcyjnych czy psychicznych, gdzie może stanowić element zespołu wyniszczenia (kacheksji).
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Fentermine – Właściwości farmakodynamiczne
Fentermina, będąca składnikiem leku Qsiva, wykazuje działanie anorektyczne poprzez stymulację uwalniania norepinefryny w podwzgórzu, bez istotnego wpływu na układ dopaminergiczny i serotoninergiczny. W badaniach klinicznych fazy III (EQUIP, CONQUER, OB-301) obejmujących 3678 pacjentów z otyłością i nadwagą z chorobami współistniejącymi, terapia Qsiva w dawkach 3,75 mg+23 mg, 7,5 mg+46 mg oraz 15 mg+92 mg fenterminy i topiramatu skutkowała istotną statystycznie redukcją masy ciała odpowiednio o 5,1%, 7,8% i 9,8-10,9% po roku leczenia, w porównaniu do 1,2-1,6% w grupie placebo. Odsetek pacjentów osiągających redukcję masy ciała ≥5% wynosił 44,9% i 66,7% dla wyższych dawek Qsiva, a redukcja ≥15% dotyczyła 32,3% pacjentów przy dawce 15 mg+92 mg (p<0,001). Efekt ten był niezależny od płci, wieku, rasy, BMI i statusu cukrzycy. Ponadto, leczenie Qsiva wiązało się ze znaczącym obniżeniem ciśnienia tętniczego (spadek skurczowego o 4,7-5,6 mm Hg) oraz poprawą profilu lipidowego (obniżenie triglicerydów, wzrost HDL-C) i gospodarki węglowodanowej (redukcja HbA1c i glukozy na czczo o 9,7-11,9 mg/dl w porównaniu do 5,6 mg/dl w placebo).
anhydraza węglanowa, biosynteza lipidów, cholesterol HDL, ciśnienie tętnicze, cukrzyca typu 2, dieta niskokaloryczna, efekt anorektyczny, fentermina, glukoza na czczo, gospodarka dopaminergiczna, gospodarka węglowodanowa, hemoglobina glikowana, otyłość, podwzgórze, profil lipidowy, Qsiva, redukcja masy ciała, ryzyko sercowo-naczyniowe, topiramat, triglicerydy, układ serotoninergiczny, uwalnianie norepinefryny, wskaźnik masy ciała