metabolizm symwastatyny
Metabolizm symwastatyny odgrywa kluczową rolę w jej skuteczności terapeutycznej i profilu bezpieczeństwa. Symwastatyna jest prolekiem, który po podaniu doustnym ulega intensywnej biotransformacji w wątrobie, gdzie zostaje przekształcona do aktywnej formy – beta-hydroksykwasu, będącego silnym inhibitorem reduktazy 3-hydroksy-3-metylo-glutarylo-koenzymu A (HMG-CoA).
W procesie metabolizmu symwastatyny kluczową rolę odgrywa cytochrom P450, szczególnie izoenzym CYP3A4. Pierwszym etapem jest hydroliza pierścienia laktonowego, po której następują reakcje oksydacji z udziałem enzymów mikrosomalnych wątroby. Biodostępność symwastatyny jest niska (ok. 5%) ze względu na intensywny efekt pierwszego przejścia przez wątrobę.
Istotne znaczenie kliniczne ma fakt, że metabolizm symwastatyny może być zaburzony przez leki będące inhibitorami lub induktorami CYP3A4. Jednoczesne stosowanie inhibitorów CYP3A4 (np. itrakonazolu, ketokonazolu, erytromycyny, klarytromycyny, inhibitorów proteazy HIV, soków cytrusowych) zwiększa stężenie symwastatyny we krwi, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, w tym miopatii i rabdomiolizy. Z kolei induktory CYP3A4 (np. karbamazepina, ryfampicyna) mogą zmniejszać stężenie leku i jego skuteczność terapeutyczną.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Symwastatyna jest prolekiem podawanym doustnie, który ulega aktywacji w wątrobie do beta-hydroksykwasu – silnego inhibitora reduktazy HMG-CoA. Wchłanianie jest bardzo dobre, jednak biodostępność wynosi poniżej 5% z powodu efektu pierwszego przejścia wątrobowego. Maksymalne stężenia aktywnego metabolitu osiągane są w ciągu 1-2 godzin, a jednoczesne przyjmowanie pokarmu nie wpływa na farmakokinetykę leku. Symwastatyna i jej metabolity wiążą się z białkami osocza w ponad 95%, co ma znaczenie dla dystrybucji i potencjalnych interakcji lekowych. Metabolizm odbywa się głównie przez enzym CYP3A4, a wydalanie następuje głównie z kałem (60% radioaktywności w ciągu 96 godzin) oraz w mniejszym stopniu z moczem (13%). Okres półtrwania beta-hydroksykwasu wynosi średnio 1,9 godziny po podaniu dożylnym.
AUC, BCRP, beta-hydroksykwas, biodostępność, CYP3A4, cytochrom P450, dystrybucja leku, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka, hepatocyty, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja lekowa, lakton, metabolizm symwastatyny, OATP1B1, okres półtrwania, polimorfizm SLCO1B1, rabdomioliza, substrat transportera, wiązanie z białkami osocza, wychwyt wątrobowy -
Leksykon leków
Symwastatyna, stosowana w terapii hiperlipidemii, wiąże się z ryzykiem powikłań mięśniowych, takich jak miopatia i rabdomioliza, które mogą prowadzić do ostrej niewydolności nerek i bardzo rzadko do zgonu. Miopatia objawia się bólami, tkliwością lub osłabieniem mięśni oraz wzrostem aktywności kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotnej górnej granicy normy. Ryzyko tych powikłań jest zależne od dawki symwastatyny i jej stężenia w osoczu, które może być zwiększone przez interakcje lekowe zaburzające metabolizm lub transport leku. Dane z badań klinicznych na 41 413 pacjentach wykazały częstość miopatii wynoszącą około 0,03% przy dawce 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę. W grupie pacjentów po zawale mięśnia sercowego, stosujących 80 mg/dobę przez średnio 6,7 roku, częstość ta wzrosła do około 1,0%.
aktywność kinazy kreatynowej, cholesterol LDL, ciężka hipercholesterolemia, interakcje lekowe, kinaza kreatynowa, kwas symwastatynowy, metabolizm symwastatyny, mioglobinuria, miopatia, objawy mięśniowe, ostra niewydolność nerek, powikłania sercowo-naczyniowe, rabdomioliza, statyna, symwastatyna, układ mięśniowy, zawał mięśnia sercowego