ostra zapalna polineuropatia demielinizacyjna

Ostra zapalna polineuropatia demielinizacyjna, znana również jako zespół Guillaina-Barrégo (GBS), to rzadkie schorzenie neurologiczne charakteryzujące się szybko postępującym, symetrycznym osłabieniem mięśni i zniesieniem odruchów głębokich. Patofizjologicznie dochodzi do autoimmunologicznego uszkodzenia osłonek mielinowych nerwów obwodowych, co prowadzi do zaburzeń przewodnictwa nerwowego.

Choroba najczęściej rozwija się po przebytej infekcji (szczególnie Campylobacter jejuni, CMV, EBV, Zika) lub szczepieniu i ma związek z reakcją krzyżową przeciwciał. Symptomatologia obejmuje wstępujące osłabienie mięśniowe, rozpoczynające się od kończyn dolnych, parestezje, bóle oraz potencjalnie zaburzenia autonomiczne. W ciężkich przypadkach może wystąpić niewydolność oddechowa wymagająca wentylacji mechanicznej.

Diagnostyka obejmuje badanie płynu mózgowo-rdzeniowego (rozszczepienie białkowo-komórkowe), badania elektrofizjologiczne (zwolnienie przewodnictwa nerwowego) oraz wykluczenie innych przyczyn ostrych neuropatii. W leczeniu stosuje się immunoglobuliny dożylne lub plazmaferezę, które najlepiej wdrożyć w ciągu 2 tygodni od wystąpienia objawów. Rehabilitacja stanowi istotny element terapii.

Rokowanie jest zazwyczaj dobre – około 80% pacjentów osiąga pełną sprawność w ciągu roku, jednak u 20% utrzymują się różnego stopnia deficyty neurologiczne. Śmiertelność wynosi 3-5% i wiąże się głównie z powikłaniami oddechowymi i autonomicznymi. Należy podkreślić, że wczesne rozpoznanie i leczenie znacząco poprawiają rokowanie.