OATP1B1
OATP1B1 (Organic Anion Transporting Polypeptide 1B1) to białko transportowe należące do rodziny nośników OATP, kodowane przez gen SLCO1B1. Jest zlokalizowane głównie w błonie sinusoidalnej hepatocytów, gdzie odgrywa kluczową rolę w wychwytywaniu wątrobowym wielu endogennych związków i leków z krwi krążącej.
Fizjologiczną funkcją OATP1B1 jest transport do hepatocytów substancji takich jak bilirubina, kwasy żółciowe czy hormony steroidowe. W farmakologii transporter ten jest istotny dla farmakokinetyki licznych leków, w tym statyn (zwłaszcza simwastatyny, atorwastatyny, rosuwastatyny), niektórych leków przeciwnowotworowych, przeciwwirusowych oraz przeciwnadciśnieniowych.
Polimorfizmy genu SLCO1B1 mogą znacząco wpływać na aktywność transportera OATP1B1, co przekłada się na zmienioną farmakokinetykę leków będących jego substratami. Szczególnie istotny jest wariant c.521T>C (rs4149056), który wiąże się ze zwiększonym ryzykiem miopatii indukowanej statynami, zwłaszcza simwastatyną. Z tego powodu badanie farmakogenetyczne tego polimorfizmu może być pomocne w indywidualizacji terapii statynami.
Inhibitory OATP1B1, takie jak cyklosporyna, gemfibrozil czy niektóre leki przeciwwirusowe, mogą prowadzić do istotnych klinicznie interakcji lekowych przez zahamowanie wątrobowego wychwytu innych leków, co skutkuje zwiększeniem ich stężenia w osoczu i potencjalnie nasileniem działań niepożądanych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosufy 5 mg
Przed rozpoczęciem terapii rozuwastatyną (produkt Rosufy) zaleca się stosowanie diety obniżającej stężenie cholesterolu, którą należy kontynuować przez cały okres leczenia. Dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do celu terapeutycznego oraz reakcji pacjenta. Dawka początkowa u dorosłych wynosi zwykle 5 lub 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji po 4 tygodniach. Maksymalna dawka 40 mg jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, u których nie osiągnięto celu terapeutycznego przy dawce 20 mg. U dzieci z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wahają się od 5 mg (wiek 6-9 lat) do 5-20 mg (wiek 10-17 lat), natomiast u dzieci z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawka początkowa wynosi 5-10 mg, a maksymalna 20 mg. Produkt nie jest zalecany u dzieci poniżej 6 lat. U pacjentów powyżej 70 lat zaleca się dawkę początkową 5 mg, bez konieczności dalszej modyfikacji ze względu na wiek.
atazanawir, BCRP, białko transportujące, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta obniżająca stężenie cholesterolu, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rodzinna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, skala Child-Pugh, skala Tannera, statyna, typranawir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zdarzenia sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosuvastatin Medical Valley 20 mg
Rozuwastatyna, dostępna w dawkach od 5 do 40 mg, powinna być stosowana zgodnie z indywidualnym schematem dawkowania, uwzględniającym wyjściowe stężenie cholesterolu, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego oraz potencjalne działania niepożądane. Zalecana dawka początkowa u dorosłych wynosi 5-10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia po 4 tygodniach terapii. Maksymalna dawka 40 mg jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, a jej wprowadzenie wymaga nadzoru specjalisty ze względu na ryzyko działań niepożądanych. U pacjentów powyżej 70. roku życia oraz u osób z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <60 mL/min) dawka początkowa powinna wynosić 5 mg, przy czym stosowanie dawki 40 mg jest przeciwwskazane. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami nerek oraz z czynną chorobą wątroby rozuwastatyna jest przeciwwskazana. W populacji azjatyckiej zaleca się dawkę początkową 5 mg, a dawka 40 mg jest również przeciwwskazana ze względu na zwiększoną ekspozycję na lek.
atazanawir, BCRP, białko transportujące, choroba sercowo-naczyniowa, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta obniżająca stężenie cholesterolu, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, statyna, typranawir, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Interakcje leku – Rosuvastatin/Ezetimibe Teva 10 mg + 10 mg
Preparat Rosuvastatin/Ezetimibe Teva, zawierający rozuwastatynę i ezetymib, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii hipolipemizującej. Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania z cyklosporyną, która zwiększa AUC rozuwastatyny 7-krotnie oraz AUC ezetymibu 3,4- do 12-krotnie, co znacząco podnosi ryzyko działań niepożądanych. Inhibitory proteaz (np. atazanawir z rytonawirem) powodują około 3-krotne zwiększenie ekspozycji na rozuwastatynę, wymagając modyfikacji dawki. Gemfibrozyl i fenofibrat zwiększają stężenia obu substancji, co wiąże się z ryzykiem miopatii i kamicy żółciowej. Kwas fusydowy w terapii ogólnoustrojowej jest przeciwwskazany ze względu na ryzyko rabdomiolizy. Leki zobojętniające sok żołądkowy obniżają stężenie rozuwastatyny o około 50%, co można częściowo zminimalizować przez podanie ich 2 godziny po statynie. Ponadto, rozuwastatyna może zwiększać INR u pacjentów leczonych antagonistami witaminy K, co wymaga monitorowania.
antagonista witaminy K, antykoagulant, BCRP, białko transportowe, cholesterol LDL, choroba pęcherzyka żółciowego, choroba wątroby, CPK, cyklosporyna, cytochrom P450, czas protrombinowy, doustny środek antykoncepcyjny, działanie hipolipemizujące, ekspozycja na rozuwastatynę, enzym wątrobowy, fibrat, fluindion, gemfibrozyl, glekaprewir i pibrentaswir, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hormonalna terapia zastępcza, inhibitor HMG-CoA reduktazy, inhibitor proteazy, INR, interakcja farmakodynamiczna, interakcja lekowa, kamica żółciowa, kolestyramina, kwas fusydowy, lek zobojętniający sok żołądkowy, miopatia, niewydolność nerek, OATP1B1, rabdomioliza, rozuwastatyna i ezetymib, warfaryna, złogi żółciowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Rosuvastatin/Ezetimib Zentiva 5 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Rosuvastatin/Ezetimib Zentiva wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania z cyklosporyną, ze względu na 7-krotne zwiększenie AUC rozuwastatyny oraz 3,4- do 12-krotne zwiększenie AUC ezetymibu, co znacząco podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Inhibitory proteaz (atazanawir/rytonawir) zwiększają AUC rozuwastatyny około 3-krotnie, co wymaga ostrożnej modyfikacji dawki. Gemfibrozyl i fenofibrat podnoszą stężenia rozuwastatyny (1,9-krotnie) i ezetymibu (1,5-1,7-krotnie), zwiększając ryzyko miopatii i kamicy żółciowej. Kwas fusydowy w terapii ogólnoustrojowej znacząco podnosi ryzyko rabdomiolizy, dlatego zaleca się przerwanie stosowania rozuwastatyny podczas jego podawania. Leki zobojętniające sok żołądkowy obniżają stężenie rozuwastatyny o około 50%, co może obniżać skuteczność terapii, a kolestyramina zmniejsza AUC ezetymibu o 55%, osłabiając jego działanie hipolipemizujące.
antagonista witaminy K, BCRP, białko transportowe, cholesterol frakcji LDL, choroba pęcherzyka żółciowego, cyklosporyna, erytromycyna, etynyloestradiol, fluindion, flukonazol, glukuronid ezetymibu, hepatotoksyczność, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, izoenzym cytochromu P450, kamica żółciowa, ketokonazol, kinaza kreatynowa, kolestyramina, kwas fusydowy, międzynarodowy wskaźnik znormalizowany, miopatia, N-acetylotransferaza, niewydolność nerek, OATP1B1, rabdomioliza, rozuwastatyna i ezetymib, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, terapia hipolipemizująca, tikagrelor, warfaryna - Leksykon leków
Interakcje leku – Kastel 20 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Kastel, zawierający rozuwastatynę i ramipryl, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Rozuwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, a jej stężenie w osoczu może ulegać istotnemu zwiększeniu pod wpływem inhibitorów tych białek, co podnosi ryzyko miopatii. Przykładowo, jednoczesne stosowanie z cyklosporyną powoduje 7-krotne zwiększenie AUC rozuwastatyny i jest przeciwwskazane. Inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir/rytonawir) zwiększają AUC rozuwastatyny 1,5-3,1-krotnie, co wymaga ograniczenia dawki do maksymalnie 10 mg/dobę. Gemfibrozyl i inne fibraty podwajają ekspozycję na rozuwastatynę i zwiększają ryzyko miopatii, dlatego zaleca się maksymalną dawkę 20 mg/dobę oraz ścisłe monitorowanie. Ponadto, kwas fusydowy w połączeniu ze statynami znacząco podnosi ryzyko rabdomiolizy, co wymaga przerwania terapii rozuwastatyną podczas stosowania kwasu fusydowego. Leki zobojętniające obniżają stężenie rozuwastatyny o około 50%, dlatego zaleca się zachowanie co najmniej 2-godzinnego odstępu między podaniem tych leków.
afereza lipoprotein, antagonista witaminy K, BCRP, białko transportowe, cytochrom P450, darolutamid, dysfagia, gemfibrozyl, hemofiltracja, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hiperkaliemia, hipoglikemia, inhibitor DPP-4, inhibitor mTOR, inhibitor neprylizyny, inhibitor proteazy, kortykosteroid, kwas acetylosalicylowy, kwas fusydowy, lek cytostatyczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwnadciśnieniowy, lek zobojętniający, miopatia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, OATP1B1, obrzęk naczynioruchowy, rabdomioliza, reakcja rzekomoanafilaktyczna, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna i ramipryl, sakubitryl walsartan, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, sympatomimetyk wazopresyjny, tikagrelor, układ renina-angiotensyna-aldosteron - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rosufy 5 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Rosufy, charakteryzuje się farmakokinetyką o liniowym profilu, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym po około 5 godzinach i biodostępnością około 20%. Lek wykazuje wysoki stopień wychwytu przez wątrobę, gdzie wiąże się głównie z albuminami (~90%) i ma objętość dystrybucji około 134 litrów. Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10%), głównie przez izoenzym CYP2C9, z powstawaniem N-demetylowanych metabolitów o aktywności zmniejszonej o 50% oraz nieaktywnych laktonowych pochodnych. Eliminacja odbywa się głównie przez kał (90% w postaci niezmienionej) oraz w mniejszym stopniu przez mocz (5% niezmienionej substancji). Okres półtrwania wynosi około 19 godzin, a klirens osoczowy około 50 l/h. Transporter OATP-C odgrywa kluczową rolę w hepatocytarnym wychwycie i eliminacji leku.
ABCG2, BCRP, białko osocza, białko transportujące, biodostępność, cholesterol LDL, ciężkie zaburzenie czynności nerek, CYP 2C19, CYP 2C9, cytochrom P450, dyslipidemia, ekspozycja na rozuwastatynę, hepatocyt, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, liniowa farmakokinetyka, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP-C, OATP1B1, okres półtrwania, pochodna laktonowa, pochodna N-demetylowana, polimorfizm genetyczny, polipeptyd transportujący aniony organiczne, reduktaza HMG-CoA, skala Child-Pugh, SLCO1B1, stężenie w osoczu - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Zahron Combi 20 mg + 10 mg
Preparat Zahron Combi, zawierający rozuwastatynę (10 mg lub 20 mg) oraz amlodypinę (5 mg lub 10 mg), jest dostępny w czterech wariantach dawkowania i zalecany jest w dawce jednej kapsułki na dobę. Nie jest wskazany do terapii początkowej; pacjenci powinni być wcześniej skutecznie leczeni stałymi dawkami obu składników podawanymi osobno. Dawkowanie ustala się na podstawie dotychczas stosowanych dawek, a w przypadku konieczności zmiany dawkowania poszczególnych składników, należy ponownie wprowadzić je osobno. U pacjentów w podeszłym wieku oraz z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności nerek nie wymaga się modyfikacji dawki, natomiast stosowanie u osób z ciężkimi zaburzeniami nerek jest przeciwwskazane. Amlodypina nie jest dializowana, co wymaga ostrożności u pacjentów dializowanych. W przypadku zaburzeń czynności wątroby, szczególnie przy wyniku w skali Childa-Pugha powyżej 9, preparat jest przeciwwskazany, a u pacjentów z wynikiem 8-9 obserwuje się zwiększoną ekspozycję na rozuwastatynę. U osób pochodzenia azjatyckiego oraz u pacjentów z określonymi polimorfizmami genetycznymi może być konieczne dostosowanie dawki rozuwastatyny ze względu na zwiększoną ekspozycję.
amlodypina bezylan, atazanawir, BCRP, białko transportowe, ciężkie zaburzenie czynności nerek, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dializoterapia, dieta niskocholesterolowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy, lek blokujący receptor alfa-adrenergiczny, lek blokujący receptor beta-adrenergiczny, lopinawir, miopatia, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, produkt złożony, rabdomioliza, rozuwastatyna i amlodypina, rozuwastatyna w osoczu, rozuwastatyna wapniowa, rytonawir, skala Childa-Pugha, substancja czynna, tiazydowy lek moczopędny, tipranawir, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Sortis 20 20 mg
Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportowana przez OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Silne inhibitory CYP3A4 (np. cyklosporyna, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV) znacząco zwiększają stężenie atorwastatyny w osoczu, co podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy; zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania lub stosowanie najniższych dawek z monitorowaniem klinicznym. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, amiodaron) również podwyższają ekspozycję na lek, wymagając redukcji dawki i obserwacji pacjenta. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, potencjalnie zmniejszając jej skuteczność, przy czym ryfampicynę należy podawać jednocześnie z atorwastatyną i monitorować efekty terapeutyczne. Inhibitory transporterów (np. cyklosporyna, letermowir) mogą zwiększać ogólnoustrojową ekspozycję na atorwastatynę, co wymaga zmniejszenia dawki i ścisłego nadzoru; jednoczesne stosowanie letermowiru i cyklosporyny jest przeciwwskazane.
amiodaron, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, delawirdyna, digoksyna, diltiazem, efawirenz, erytromycyna, flukonazol, hepatotoksyczność, induktor cytochromu P450, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, letermowir, miopatia, OATP1B1, OATP1B3, P-glikoproteina, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, rytonawir, styrypentol, telitromycyna, warfaryna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Interakcje leku – Simvachol 10 mg
Symwastatyna jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4, co czyni ją podatną na liczne interakcje farmakokinetyczne prowadzące do istotnego wzrostu stężenia leku i jego aktywnego metabolitu – kwasu symwastatyny – w osoczu. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak itrakonazol, ketokonazol, erytromycyna, klarytromycyna, telitromycyna, inhibitory proteazy HIV, boceprewir, telaprewir, nefazodon oraz kobicystat, powodują 5-11-krotny wzrost ekspozycji na symwastatynę i są przeciwwskazane w terapii skojarzonej. Gemfibrozyl zwiększa AUC kwasu symwastatyny 1,9-krotnie poprzez hamowanie szlaku glukuronidowego i/lub OATP1B1, co również stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Cyklosporyna, danazol oraz kwas fusydowy znacząco podnoszą ryzyko miopatii i rabdomiolizy, dlatego ich łączna terapia z symwastatyną jest niewskazana. W przypadku amiodaronu, werapamilu, diltiazemu i amlodypiny zaleca się ograniczenie dawki symwastatyny do 20 mg/dobę ze względu na odpowiednio 6%, 2,3-, 2,7- i 1,6-krotny wzrost narażenia na kwas symwastatyny i zwiększone ryzyko działań niepożądanych mięśniowych.
amiodaron, amlodypina, antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, boceprewir, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, danazol, daptomycyna, diltiazem, elbaswir, erytromycyna, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, grazoprewir, hepatotoksyczność, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kobicystat, kwas fusydowy, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwwirusowy, lomitapid, miopatia i rabdomioliza, nefazodon, niacyna, OATP1B1, pozakonazol, sok grejpfrutowy, szlak glukuronidowy, telaprewir, telitromycyna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Atorvastatin Teva Pharmaceuticals Polska 40 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Atorvox, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 1-2 godzin. Biodostępność tabletek powlekanych wynosi 95-99% względem roztworu doustnego, jednak całkowita biodostępność leku jest około 12% z powodu efektu pierwszego przejścia w błonie śluzowej przewodu pokarmowego i wątrobie. Ogólnoustrojowa aktywność hamująca reduktazę HMG-CoA wynosi około 30%, co jest wyższe niż biodostępność leku, dzięki aktywnym metabolitom powstającym w wyniku metabolizmu przez cytochrom P-450 3A4. Objętość dystrybucji atorwastatyny wynosi około 381 litrów, a wiązanie z białkami osocza jest bardzo silne (≥98%). Metabolity orto- i parahydroksylowe wykazują podobną aktywność farmakologiczną jak lek macierzysty, odpowiadając za około 70% całkowitej aktywności hamującej HMG-CoA w krążeniu. Okres półtrwania leku wynosi około 14 godzin, natomiast okres działania hamującego reduktazę HMG-CoA jest dłuższy i wynosi 20-30 godzin, co wynika z aktywności metabolitów. Eliminacja następuje głównie z żółcią, bez istotnej wątrobowo-jelitowej recyrkulacji.
atorwastatyna, AUC, białko oporności raka piersi, biodostępność atorwastatyny, cytochrom P-450 3A4, działanie hipolipemizujące, efekt pierwszego przejścia, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, klirens atorwastatyny, klirens żółciowy, niewydolność nerek, o-hydroksyatorwastatyna, OATP1B1, OATP1B3, P-glikoproteina, pochodne hydroksylowe, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm genu SLCO1B1, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pompa efluksowa, rabdomioliza, recyrkulacja wątrobowo-jelitowa, reduktaza HMG-CoA, skala Child-Pugh, skalowanie allometryczne, stężenie w osoczu, transporter wątrobowy, uszkodzenie wątroby poalkoholowe, właściwości farmakokinetyczne - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Amlator 10 mg + 5 mg
Amlator to preparat zawierający atorwastatynę i amlodypinę, które wykazują odmienne profile farmakokinetyczne. Atorwastatyna charakteryzuje się szybkim wchłanianiem (Tmax 1-2 h) i niską całkowitą biodostępnością około 12%, z wysokim wiązaniem z białkami osocza (≥98%) oraz dużą objętością dystrybucji (~381 l). Metabolizowana jest głównie przez CYP3A4 do aktywnych metabolitów, które odpowiadają za około 70% działania hamującego reduktazę HMG-CoA. Okres półtrwania eliminacji wynosi około 14 h, natomiast działanie farmakodynamiczne utrzymuje się 20-30 h. Lek jest wydalany głównie z żółcią, nie wykazuje istotnej wątrobowo-jelitowej recyrkulacji i jest substratem transporterów OATP1B1/1B3 oraz pomp P-gp i BCRP. Amlodypina wchłania się dobrze (Tmax 6-12 h), z biodostępnością 64-80%, wiąże się z białkami osocza w 97,5%, a jej objętość dystrybucji wynosi około 21 l/kg. Metabolizowana jest w wątrobie do nieaktywnych metabolitów, a okres półtrwania eliminacji wynosi 35-50 h, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Eliminacja amlodypiny odbywa się głównie przez metabolity wydalane z moczem (60%), a 10% leku jest wydalane w postaci niezmienionej.
amlodypina, atorwastatyna, bezwzględna biodostępność, białko oporności raka piersi, biodostępność, cholesterol LDL-C, cytochrom P450 3A4, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens żółciowy, o-hydroksyatorwastatyna, OATP1B1, OATP1B3, objętość dystrybucji, okres półtrwania, P-glikoproteina, poalkoholowe uszkodzenie wątroby, polimorfizm genu SLCO1B1, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pompa efluksowa, rabdomioliza, reduktaza HMG-CoA, skala Tannera, transporter wątrobowy, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Torvalipin 20 mg
Atorwastatyna, dostępna w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z osiągnięciem Cmax w 1-2 godziny oraz wysoką względną biodostępnością 95-99%, przy bezwzględnej biodostępności około 12%. Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (~381 l) i silne wiązanie z białkami osocza (≥98%). Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, prowadząc do aktywnych metabolitów orto- i parahydroksylowych, które odpowiadają za około 70% efektu hamowania reduktazy HMG-CoA, co wydłuża działanie farmakodynamiczne (okres półtrwania działania 20-30 h). Eliminacja następuje głównie z żółcią, bez istotnej recyrkulacji wątrobowo-jelitowej. Transportery OATP1B1/1B3 oraz pompy efluksowe P-gp i BCRP wpływają na farmakokinetykę i potencjalne interakcje lekowe.
ADME, atorwastatyna, BCRP, beta-oksydacja, białko oporności raka piersi, biodostępność atorwastatyny, cytochrom P450 3A4, efekt pierwszego przejścia, genotyp c.521TT, glukuronidacja, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, LDL-C, o-hydroksyatorwastatyna, OATP1B1, OATP1B3, P-glikoproteina, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm genetyczny, polipeptyd transportujący aniony organiczne, rabdomioliza, recyrkulacja wątrobowo-jelitowa, reduktaza HMG-CoA, skalowanie allometryczne, tabletka powlekana, transporter błonowy, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosuvastatin Medical Valley 5 mg
Rozuwastatyna (Rosuvastatin Medical Valley) jest stosowana w leczeniu hipercholesterolemii z indywidualnym doborem dawki, zależnym od celu terapii, odpowiedzi pacjenta oraz czynników ryzyka sercowo-naczyniowego. Zalecana dawka początkowa u dorosłych wynosi 5 lub 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do maksymalnie 40 mg u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, pod ścisłym nadzorem specjalisty. W prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych stosuje się dawkę 20 mg/dobę. U dzieci i młodzieży (6-17 lat) z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg, z maksymalnymi dawkami odpowiednio 10 mg (6-9 lat) i 20 mg (10-17 lat). W homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawka początkowa to 5-10 mg, maksymalna 20 mg. U pacjentów powyżej 70 lat zaleca się dawkę początkową 5 mg, bez konieczności modyfikacji dalszego dawkowania ze względu na wiek.
atazanawir, białko transportujące, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, działanie niepożądane, ekspozycja ustrojowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rodzinna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, skala Tannera, statyna, typranawir, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Suvardio Plus 20 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Suvardio Plus łączy rozuwastatynę (10 mg) i ezetymib (10 mg), wykazując złożony profil farmakokinetyczny. Rozuwastatyna osiąga maksymalne stężenie w osoczu po około 5 godzinach, z biodostępnością około 20%, jest w dużej mierze wychwytywana przez wątrobę, a jej metabolizm ograniczony do około 10%, głównie przez CYP2C9. Okres półtrwania wynosi około 19 godzin, a eliminacja odbywa się głównie z kałem (90%) i w mniejszym stopniu z moczem (5%). Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny i ezetymibu powoduje 1,2-krotne zwiększenie AUC rozuwastatyny. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (Clkr <30 ml/min) stężenie rozuwastatyny wzrasta trzykrotnie, a jej N-demetylowego metabolitu dziewięciokrotnie. U pacjentów z niewydolnością wątroby o punktacji Childa-Pugha 8-9 obserwuje się co najmniej dwukrotne zwiększenie ekspozycji na rozuwastatynę. Polimorfizmy genetyczne SLCO1B1 i ABCG2 mogą zwiększać ekspozycję na lek, co wymaga rozważenia modyfikacji dawki.
albumina, BCRP, biodostępność, cholesterol LDL, cyklosporyna, cytochrom P450, ezetymib, farmakokinetyka, glukuronid fenolowy, hemodializa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, klirens kreatyniny, krążenie jelitowo-wątrobowe, kwas glukuronowy, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna, sitosterolemia, skala Childa-Pugha - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aporoza 10 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Aporoza, charakteryzuje się farmakokinetyką obejmującą maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane po około 5 godzinach oraz biodostępnością około 20%. Lek wykazuje rozległą dystrybucję (objętość dystrybucji ~134 l) i silne wiązanie z białkami osocza (~90%). Metabolizm rozuwastatyny jest niewielki (~10%), głównie przez CYP2C9, z powstawaniem aktywnych N-demetylowanych metabolitów (50% aktywności) oraz nieaktywnych laktonowych. Eliminacja odbywa się głównie przez kał (~90% dawki) i w mniejszym stopniu przez nerki (~5% w formie niezmienionej), z okresem półtrwania około 19 godzin. Farmakokinetyka jest liniowa, bez kumulacji po wielokrotnym podaniu, a parametry nie różnią się istotnie pod względem wieku i płci. U pacjentów azjatyckich obserwuje się dwukrotnie wyższą ekspozycję (AUC, Cmax), co wymaga modyfikacji dawkowania.
BCRP, biodostępność, Cmax, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, dyslipidemia, ekspozycja ogólnoustrojowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, laktonowe pochodne, liniowa farmakokinetyka, N-demetylowane pochodne, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm ABCG2, polimorfizm genetyczny, polimorfizm SLCO1B1, reduktaza HMG-CoA, skala Child-Pugh, stężenie leku w osoczu, transporter OATP-C, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lenalidomide Ranbaxy 2,5 mg
Lenalidomid jest lekiem podawanym doustnie, występującym jako mieszanina racemiczna enancjomerów S(-) i R(+), z przewagą S(-) (56% vs 44%). Po podaniu na czczo osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w 0,5-2 godziny, a jego biodostępność jest zmniejszona przez posiłki bogate w tłuszcze (spadek AUC o 20% i Cmax o 50%). Lek charakteryzuje się niskim stopniem wiązania z białkami osocza (23-29%) oraz brakiem metabolizmu przez enzymy cytochromu P450, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Lenalidomid jest głównie wydalany przez nerki (90% w postaci niezmienionej), z okresem półtrwania około 3-5 godzin, a jego klirens nerkowy przekracza szybkość filtracji kłębuszkowej, wskazując na aktywny transport wydalniczy. Wydalanie z kałem stanowi około 4%, a metabolity hydroksy-lenalidomid i N-acetylo-lenalidomid odpowiadają za niewielką część eliminacji.
AUC, BCRP, białko oporności wielolekowej, bilirubina całkowita, BSEP, chłoniak z komórek płaszcza, Cmax, cytochrom P450, filtracja kłębuszkowa, hydroksylenalidomid, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, lenalidomid, N-acetylolenalidomid, OATP1B1, okres półtrwania, schyłkowa niewydolność nerek, szpiczak mnogi, transporter anionów organicznych, transporter kationów organicznych, wiązanie z białkami osocza, wzór Cockcrofta-Gaulta, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespoły mielodysplastyczne - Leksykon leków
Interakcje leku – Calipra 20 mg
Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportery OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, wykazuje liczne interakcje lekowe wpływające na jej stężenie w osoczu i ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza miopatii. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak cyklosporyna, ketokonazol czy inhibitory proteazy HIV, mogą zwiększać AUC atorwastatyny nawet 7,9-9,4-krotnie, co wymaga stosowania dawek ≤10 mg/dobę i ścisłego monitorowania. Umiarkowane inhibitory (erytromycyna, diltiazem, amiodaron) również podwyższają stężenia leku, wskazując na konieczność dostosowania dawki i obserwacji klinicznej. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, co może osłabiać jej skuteczność, zwłaszcza gdy ryfampicyna podawana jest przed atorwastatyną. Inhibitory transporterów (np. cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję na lek, a ich łączone stosowanie wymaga redukcji dawki i monitorowania, przy czym jednoczesne podawanie letermowiru i cyklosporyny z atorwastatyną jest przeciwwskazane.
amiodaron, antybiotyk makrolidowy, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, diltiazem, dna moczanowa, dziurawiec, ezetymib, flukonazol, hepatocyt, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwzakrzepowy, miopatia, OATP1B1, P-glikoproteina, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, telitromycyna, warfaryna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Interakcje leku – Torvazin Plus 10 mg + 10 mg
Torvazin Plus, zawierający atorwastatynę i ezetymib, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Atorwastatyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportowana przez OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, co powoduje, że inhibitory tych enzymów i transporterów (np. cyklosporyna, telitromycyna, klarytromycyna, azole przeciwgrzybicze, inhibitory proteazy HIV) mogą znacząco zwiększać jej stężenie w osoczu, podnosząc ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Silne inhibitory CYP3A4 mogą zwiększyć AUC atorwastatyny nawet do 9,4-krotnie (np. typranawir + rytonawir), co wymaga redukcji dawki atorwastatyny i ścisłego monitorowania klinicznego. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil) również zwiększają stężenie atorwastatyny, co wymaga rozważenia zmniejszenia dawki i monitorowania. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) mogą obniżać stężenie atorwastatyny, potencjalnie zmniejszając skuteczność terapii, dlatego zaleca się równoczesne podawanie i monitorowanie efektu terapeutycznego.
amiodaron, atazanawir, azol przeciwgrzybiczny, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, darunawir, diltiazem, efawirenz, elbaswir z grazoprewirem, erytromycyna, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, glekaprewir z pibrentaswirem, induktor cytochromu P450 3A4, indynawir, inhibitor białka transportowego, inhibitor cytochromu CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kolestypol, kwas fusydowy, letermowir, lopinawir, miopatia, OATP1B1, OATP1B3, P-glikoproteina, pochodna kwasu fibrynowego, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, rytonawir, telaprewir, telitromycyna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Interakcje leku – Kastel 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Kastel, zawierający rozuwastatynę i ramipryl, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo terapii. Rozuwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, a ich inhibitory, takie jak cyklosporyna, darolutamid, regorafenib czy atazanawir/rytonawir, powodują istotne zwiększenie ekspozycji na rozuwastatynę (AUC wzrasta nawet do 7,1-krotnie), co znacząco podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy. W przypadku takich interakcji zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania lub znaczne zmniejszenie dawki rozuwastatyny (np. maksymalna dawka 10 mg przy atazanawirze/rytonawirze). Ponadto, gemfibrozyl podwaja AUC rozuwastatyny, co również wymaga ograniczenia dawki do 20 mg. Leki zobojętniające zawierające Mg i Al obniżają stężenie rozuwastatyny o około 50%, dlatego zaleca się ich podawanie co najmniej 2 godziny po rozuwastatynie. Tikagrelor może zwiększać ryzyko kumulacji rozuwastatyny i powikłań nerkowych, co wymaga monitorowania funkcji nerek i poziomu CPK.
atazanawir, badanie farmakokinetyczne, BCRP, cyklosporyna, cytochrom P450, darolutamid, działanie hipotensyjne, ezetymib, fenofibrat, gemfibrozyl, hipercholesterolemia, hipotonia ortostatyczna, inhibitor ACE, inhibitor białka transportowego, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, izoenzym cytochromu P450, kinaza kreatynowa, kwas nikotynowy, lek hipolipemizujący, miopatia, OATP1B1, rabdomioliza, regorafenib, rozuwastatyna, rytonawir, tikagrelor, welpataswir, wodorotlenek magnezu, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vastan 10 mg
Symwastatyna, będąca nieaktywnym laktonem, ulega w wątrobie hydrolizie do aktywnego beta-hydroksykwasu, który silnie hamuje reduktazę HMG-CoA. Po podaniu doustnym wchłanianie do krążenia ogólnego jest niskie (<5% dawki), a maksymalne stężenie aktywnego metabolitu osiągane jest po 1-2 godzinach. Lek charakteryzuje się wysokim (>95%) wiązaniem z białkami osocza oraz metabolizowany jest głównie przez enzym CYP3A4. Wydalanie odbywa się głównie z kałem (60% dawki) oraz w mniejszym stopniu z moczem (13% dawki w ciągu 96 godzin). Profil farmakokinetyczny wskazuje na brak kumulacji przy wielokrotnym stosowaniu, a podawanie z posiłkiem nie wpływa na wchłanianie.
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosuvastatin/Acetylsalicylic acid Teva 10 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Rosuvastatin/Acetylsalicylic acid Teva dostępny jest w kapsułkach twardych zawierających rozuwastatynę w dawkach 5 mg, 10 mg lub 20 mg oraz kwas acetylosalicylowy 100 mg. Standardowa dawka dla dorosłych to jedna kapsułka raz na dobę, przyjmowana o dowolnej porze dnia, podczas posiłku, bez rozgryzania. Lek nie jest przeznaczony do inicjacji terapii, a jedynie do stosowania u pacjentów już ustabilizowanych na odpowiednich dawkach obu składników. W przypadku konieczności zmiany dawkowania któregokolwiek ze składników, zaleca się powrót do stosowania pojedynczych preparatów w celu optymalizacji terapii. U pacjentów w podeszłym wieku oraz z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek i wątroby nie jest wymagana modyfikacja dawki, natomiast lek jest przeciwwskazany u osób z ciężkimi zaburzeniami tych narządów. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z 8-9 punktami w skali Child-Pugh, u których obserwuje się zwiększoną ekspozycję na rozuwastatynę i zaleca się ocenę czynności nerek.
atazanawir, BCRP, białko transportowe, ciężkie zaburzenia czynności nerek, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, działanie niepożądane, ekspozycja ogólnoustrojowa, inhibitor proteazy, kapsułka twarda, kwas acetylosalicylowy, lopinawir, miopatia, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, typranawir, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Roxiper 20 mg + 4 mg + 1,25 mg
Lek Roxiper, dostępny w formie tabletek powlekanych, zawiera kombinację rozuwastatyny, peryndoprylu oraz indapamidu, co pozwala na indywidualne dostosowanie terapii. Standardowe dawkowanie to jedna tabletka raz dziennie, najlepiej rano przed posiłkiem, stosowana wyłącznie u pacjentów kontynuujących leczenie poszczególnymi składnikami w dotychczasowych dawkach. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lek jest przeciwwskazany przy klirensie kreatyniny <30 ml/min, a w umiarkowanych zaburzeniach (30-60 ml/min) nie zaleca się stosowania dawek 10 mg/8 mg/2,5 mg oraz 20 mg/8 mg/2,5 mg. Konieczne jest regularne monitorowanie stężenia kreatyniny i potasu w surowicy. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby oraz aktywną chorobą wątroby Roxiper jest przeciwwskazany, natomiast u umiarkowanych zaburzeń modyfikacja dawkowania nie jest wymagana. U osób z wynikiem 8-9 punktów w skali Childa-Pugha obserwuje się zwiększoną ekspozycję na rozuwastatynę, co wymaga dodatkowej oceny czynności nerek.
białko transportujące, ciężkie zaburzenia czynności nerek, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, ekspozycja ogólnoustrojowa, ekspozycja systemowa, indapamid, inhibitor proteazy, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, OATP1B1, peryndopryl, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rozuwastatyna, rytonawir, skala Childa-Pugha, stężenie kreatyniny, typranawir, umiarkowane zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosuvastatin Medical Valley 10 mg
Rosuvastatin Medical Valley wymaga indywidualnego dostosowania dawkowania w zależności od stężenia cholesterolu, ryzyka sercowo-naczyniowego oraz tolerancji pacjenta. Zalecana dawka początkowa u dorosłych wynosi 5 lub 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do maksymalnie 40 mg u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, przy czym dawka 40 mg powinna być wprowadzana pod kontrolą specjalisty. W profilaktyce zdarzeń sercowo-naczyniowych stosuje się dawkę 20 mg/dobę. U dzieci i młodzieży (6-17 lat) z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg, z zakresem do 10 mg (6-9 lat) lub 20 mg (10-17 lat). W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawka początkowa to 5-10 mg, maksymalnie do 20 mg/dobę. Tabletki 40 mg nie są zalecane dla pacjentów poniżej 18 roku życia. U pacjentów powyżej 70 lat dawka początkowa to 5 mg, bez konieczności dalszej modyfikacji u pozostałych grup wiekowych.
atazanawir, BCRP, białko transportujące, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rodzinna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, skala Tannera, statyna, typranawir - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vasilip 20 mg
Symwastatyna, substancja czynna leku Vasilip, jest podawana w formie nieaktywnego laktonu, który w wątrobie ulega hydrolizie do aktywnego beta-hydroksykwasu, silnego inhibitora reduktazy HMG-CoA. Po podaniu doustnym symwastatyna charakteryzuje się dobrym wchłanianiem, jednak biodostępność aktywnego metabolitu w krążeniu ogólnym wynosi mniej niż 5%. Maksymalne stężenie aktywnego inhibitora osiągane jest w ciągu 1-2 godzin, a proces wchłaniania nie jest zależny od przyjmowania posiłków. Lek wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza (>95%) oraz nie kumuluje się przy wielokrotnym dawkowaniu. Metabolizm symwastatyny odbywa się głównie przez enzym CYP3A4, co ma istotne znaczenie kliniczne ze względu na potencjalne interakcje lekowe. Eliminacja zachodzi głównie drogą jelitową (około 60% dawki) oraz nerkową (około 13% dawki) w ciągu 96 godzin, a okres półtrwania aktywnego metabolitu wynosi średnio 1,9 godziny po podaniu dożylnym.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Simratio 10 10 mg
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4 oraz transportowana przez białko OATP1B1, co predysponuje ją do licznych interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Silne inhibitory CYP3A4 (np. itrakonazol, telitromycyna) mogą zwiększać stężenie symwastatyny w osoczu nawet 10-11-krotnie, co znacząco podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy, dlatego ich jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane. Podobne przeciwwskazania dotyczą cyklosporyny, danazolu i gemfibrozylu, które również podwyższają stężenia symwastatyny i jej metabolitów. Inhibitory BCRP (elbaswir, grazoprewir) oraz antagoniści kanału wapniowego (werapamil, diltiazem, amlodypina) zwiększają ekspozycję na symwastatynę, co wymaga ograniczenia dawki do maksymalnie 20 mg/dobę. Sok grejpfrutowy w ilości powyżej 1 litra dziennie może powodować 7-krotne zwiększenie narażenia na kwas symwastatyny, co również wymaga unikania jego spożycia.
amiodaron, amlodypina, antagonista kanału wapniowego, BCRP, boceprewir, cyklosporyna, CYP3A4, czas protrombinowy, danazol, daptomycyna, diltiazem, fenofibrat, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, grazoprewir, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor OATP1B1, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja z alkoholem, itrakonazol, kobicystat, kolchicyna, kwas fusydowy, lek obniżający stężenie lipidów, lek przeciwzakrzepowy, lomitapid, nefazodon, niacyna, niewydolność nerek, OATP1B, OATP1B1, pochodna kumaryny, rabdomioliza, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, substrat cytochromu P450, telitromycyna, tikagrelor, transporter leków, werapamil - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ezehron Duo 20 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Ezehron Duo zawiera rozuwastatynę i ezetymib, które wykazują specyficzne właściwości farmakokinetyczne. Rozuwastatyna osiąga maksymalne stężenie w osoczu po około 5 godzinach, z biodostępnością około 20%, jest w dużej mierze wychwytywana przez wątrobę, a jej metabolizm ograniczony do około 10%, głównie przez CYP2C9. Okres półtrwania wynosi około 19 godzin, a około 90% dawki jest wydalane z kałem. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (ClCr <30 ml/min) stężenie rozuwastatyny wzrasta trzykrotnie, a jej N-demetylowego metabolitu dziewięciokrotnie. U osób z umiarkowaną niewydolnością wątroby (7-9 punktów w skali Childa-Pugha) obserwuje się co najmniej dwukrotne zwiększenie ekspozycji na lek. Polimorfizmy genetyczne SLCO1B1 i ABCG2 mogą zwiększać ekspozycję na rozuwastatynę, co wymaga rozważenia modyfikacji dawki.
ABCG2, albumina, BCRP, biodostępność, ciężka choroba nerek, ciężkie zaburzenia czynności nerek, CYP2C9, cytochrom P450, ezetymib, glukuronid fenolowy, hemodializa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, klirens kreatyniny, krążenie jelitowo-wątrobowe, łagodna niewydolność wątroby, OATP1B1, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pochodna N-demetylowa, polimorfizm genetyczny, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna, sitosterolemia, skala Childa-Pugha, SLCO1B1, transporter OATP-C, umiarkowana niewydolność wątroby, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rosutrox 5 mg
Rozuwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jej skuteczność terapeutyczną oraz potencjalne interakcje lekowe. Po podaniu doustnym osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po około 5 godzinach, a jej bezwzględna biodostępność wynosi około 20%. Lek wykazuje szeroką dystrybucję (objętość dystrybucji około 134 l) i wysoki stopień wiązania z białkami osocza (~90%, głównie albuminy). Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10%), głównie przez izoenzym CYP2C9, z udziałem CYP2C19, 3A4 i 2D6. Metabolity N-demetylowane wykazują aktywność biologiczną zmniejszoną o około 50%, natomiast metabolity laktonowe są klinicznie nieaktywne. Eliminacja leku odbywa się głównie z kałem (~90% w postaci niezmienionej) oraz w mniejszym stopniu z moczem (~5%). Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi około 19 godzin, a średni klirens osoczowy to około 50 l/h (SD 21,7%). Farmakokinetyka rozuwastatyny jest liniowa, bez kumulacji po wielokrotnym podaniu.
ABCG2, BCRP, bezwzględna biodostępność, cholesterol LDL, CYP 2C9, cytochrom P450, dyslipidemia, genotypowanie, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, izoenzym 2C19, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, laktonowe pochodne, liniowa farmakokinetyka, ludzki hepatocyt, maksymalne stężenie w osoczu, N-demetylacja, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP-C, OATP1B1, objętość dystrybucji, okres półtrwania w fazie eliminacji, pacjent dializowany, pole pod krzywą stężenia leku, polimorfizm genetyczny, rozuwastatyna, skala Child-Pugh, SLCO1B1, transporter anionów organicznych, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Crosuvo Plus 20 mg + 10 mg
Crosuvo Plus to preparat złożony zawierający rozuwastatynę wapniową oraz ezetymib, stosowany w leczeniu hipercholesterolemii u dorosłych pacjentów, u których wcześniej ustalono odpowiednie dawki obu składników podawanych oddzielnie. Zalecana dawka dobowa to jedna tabletka o odpowiedniej mocy, przyjmowana o stałej porze dnia, niezależnie od posiłków, w połączeniu z dietą hipolipemiczną. U pacjentów powyżej 70 roku życia oraz u osób pochodzenia azjatyckiego początkowa dawka rozuwastatyny wynosi 5 mg, a terapia powinna być rozpoczęta od oddzielnych składników. Dawkowanie wymaga modyfikacji u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 60 ml/min) oraz u osób z czynnikami predysponującymi do miopatii, gdzie stosowanie najwyższej dawki 40 mg + 10 mg jest przeciwwskazane. W przypadku łagodnych zaburzeń czynności nerek i wątroby (5-6 pkt w skali Childa-Pugha) nie jest konieczna zmiana dawki, natomiast umiarkowane i ciężkie zaburzenia wątroby stanowią przeciwwskazanie do stosowania leku.
atazanawir, BCRP, białko transportowe, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, czynnik ryzyka, dieta zmniejszająca stężenie lipidów, ekspozycja układowa, ezetymib, hipercholesterolemia, inhibitor proteazy, klirens kreatyniny, lek wiążący kwasy żółciowe, lopinawir, miopatia, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, predyspozycja do miopatii, rabdomioliza, rozuwastatyna wapniowa, rytonawir, skala Childa-Pugha, środek wiążący kwasy żółciowe, typranawir