biodostępność całkowita
Biodostępność całkowita to parametr farmakokinetyczny określający frakcję podanej dawki leku, która w niezmienionej formie dociera do krążenia ogólnoustrojowego. Wyraża się ją jako stosunek pola pod krzywą stężenia leku we krwi po podaniu pozanaczyniowym (np. doustnym) do pola pod krzywą po podaniu dożylnym, przy zastosowaniu tych samych dawek.
Biodostępność całkowita stanowi kluczowy wskaźnik przy ocenie skuteczności różnych postaci leku i dróg podania. Wartość 100% oznacza, że cała podana dawka leku została wchłonięta i dotarła do krążenia ogólnego. Biodostępność mniejsza niż 100% może wynikać z niepełnego wchłaniania leku z miejsca podania, efektu pierwszego przejścia przez wątrobę lub metabolizmu w innych tkankach przed dotarciem do krążenia systemowego.
Znajomość biodostępności całkowitej jest niezbędna przy ustalaniu dawkowania leków, zwłaszcza przy zmianie drogi podania z dożylnej na inną. Ma również istotne znaczenie w badaniach biorównoważności, procesie rejestracji leków generycznych oraz w opracowywaniu nowych formulacji farmaceutycznych. Czynniki wpływające na biodostępność obejmują właściwości fizykochemiczne substancji leczniczej, postać farmaceutyczną, interakcje z pokarmem oraz indywidualne cechy pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Gliptivil Combo 50 mg + 850 mg
Gliptivil Combo to lek zawierający wildagliptynę (50 mg) oraz metforminę chlorowodorek (dawki 500 mg, 850 mg lub 1000 mg) w formie tabletek powlekanych. Wildagliptyna charakteryzuje się wysoką biodostępnością (85%) i szybkim wchłanianiem (Cmax po 1,7 h na czczo), z farmakokinetyką liniową w zakresie dawek terapeutycznych. Pokarm nie wpływa istotnie na AUC wildagliptyny, choć obniża Cmax o 19% i opóźnia Tmax do 2,5 h. Wildagliptyna wykazuje niskie wiązanie z białkami osocza (9,3%), objętość dystrybucji 71 L oraz metabolizowana jest w 69% (główny nieaktywny metabolit LAY 151), bez udziału enzymów CYP450, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (85% dawki z moczem, 23% w postaci niezmienionej), z okresem półtrwania około 3 godzin po podaniu doustnym. Farmakokinetyka wildagliptyny nie wykazuje klinicznie istotnych różnic ze względu na płeć, wiek, czy łagodne do ciężkich zaburzenia czynności wątroby, natomiast u pacjentów z niewydolnością nerek obserwuje się wzrost ekspozycji (Cmax 8-66%, AUC 32-134%).
biodostępność bezwzględna, biodostępność całkowita, biorównoważność, biotransformacja, cytochrom P450, kał, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens ogólnoustrojowy, mocz, okres półtrwania, peptydaza dipeptydylowa IV, postać niezmieniona leku, proporcjonalność dawki, przesączanie kłębuszkowe, stężenie w osoczu, szybkie wchłanianie, wiązanie z białkami osocza, wildagliptyna i metformina chlorowodorek, wydzielanie kanalikowe, wydzielanie nerkowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Telmisartan Medical Valley 80 mg
Telmisartan wykazuje zmienną biodostępność około 50% oraz nieliniową farmakokinetykę, z nieproporcjonalnym wzrostem Cₘₐₓ i AUC przy dawkach powyżej 40 mg. Lek charakteryzuje się szybkim, ale zmiennym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, a przyjmowanie z pokarmem powoduje niewielkie zmniejszenie AUC (6% przy 40 mg, do 19% przy 160 mg), co nie wpływa istotnie na skuteczność terapeutyczną. Telmisartan wiąże się silnie z białkami osocza (>99,5%), ma dużą objętość dystrybucji (~500 l) i długi okres półtrwania eliminacji (>20 godzin). Eliminacja następuje głównie z kałem w postaci niezmienionej, z minimalnym wydalaniem nerkowym (<1%). Całkowity klirens osoczowy wynosi około 1000 ml/min, co jest wysoką wartością w stosunku do przepływu wątrobowego. Nie obserwuje się klinicznie istotnej kumulacji leku przy stosowaniu zalecanych dawek.
AUC, biodostępność całkowita, biotransformacja, Cmax, dystrybucja tkankowa, farmakokinetyka nieliniowa, glukuronidacja, hemodializa, klirens osoczowy, krzywa wykładnicza, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, różnice farmakokinetyczne płciowe, wchłanianie telmisartanu, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Flixodil Combo (25 mcg + 125 mcg)/dawkę inh.
Flixodil Combo to aerozol inhalacyjny zawierający salmeterol (25 μg/dawka) i flutykazon propionian w trzech dawkach: 50, 125 lub 250 μg/dawka, co odpowiada dawkom dostarczonym odpowiednio 21 μg salmeterolu oraz 44, 110 lub 220 μg flutykazonu. Farmakokinetyka obu substancji jest podobna do ich stosowania osobno. Salmeterol działa miejscowo w płucach, a jego stężenia w osoczu są bardzo niskie (około 200 pg/ml lub mniej) i nie odzwierciedlają efektu terapeutycznego. Flutykazon propionian charakteryzuje się biodostępnością wziewną 5-11%, z mniejszą ekspozycją u pacjentów astmatycznych. Wchłanianie flutykazonu jest dwufazowe, a ekspozycja z połkniętej frakcji jest minimalna (<1%) z powodu efektu pierwszego przejścia. Lek wykazuje duży klirens osoczowy (1150 ml/min), dużą objętość dystrybucji (~300 l) i okres półtrwania około 8 godzin, wiążąc się w 91% z białkami osocza. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4 do nieaktywnych metabolitów, a wydalanie nerkowe jest pomijalne (<5%).
aerozol inhalacyjny, astma, białko osocza, biodostępność całkowita, biodostępność ogólnoustrojowa, cytochrom P450 3A4, dawka dostarczona, droga eliminacji, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja ogólnoustrojowa, flutykazonu propionian, inhalator typu Dysk, klirens osoczowy, komora inhalacyjna, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pochodna kwasu karboksylowego, salmeterol, stężenie w osoczu, wchłanianie ogólnoustrojowe, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie nerkowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed 2,5 mg + 5 mg + 12,5 mg
Produkt Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed zawiera trzy substancje czynne o odmiennych profilach farmakokinetycznych. Ramipryl jest szybko wchłaniany po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu w ciągu 1 godziny, z biodostępnością ramiprylatu wynoszącą 45%. Ramiprylat, aktywny metabolit, osiąga szczyt stężenia po 2-4 godzinach i wykazuje okres półtrwania 13-17 godzin dla dawek 5-10 mg, z wydłużeniem przy mniejszych dawkach z powodu wysycalnego wiązania z enzymem ACE. U pacjentów z niewydolnością nerek i wątroby obserwuje się zmieniony metabolizm i eliminację, co wymaga uwagi klinicznej. Amlodypina charakteryzuje się biodostępnością 64-80%, maksymalnym stężeniem po 6-12 godzinach oraz długim okresem półtrwania 35-50 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. U pacjentów z niewydolnością wątroby i osób starszych obserwuje się wydłużenie okresu półtrwania i zwiększenie AUC, co wymaga dostosowania dawki.
amlodypina, biodostępność, biodostępność całkowita, biotransformacja, cytochrom P450, eliminacja ramiprylatu, encefalopatia wątrobowa, enzym konwertujący angiotensynę, erytrocyt, esteraza wątrobowa, hydrochlorotiazyd, klirens amlodypiny, klirens nerkowy, marskość wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ramipril, ramiprylat, śpiączka wątrobowa, stan przedśpiączkowy, wartość AUC, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ibandronat Polpharma 150 mg
Kwas ibandronowy charakteryzuje się szybkim wchłanianiem w górnym odcinku przewodu pokarmowego, z maksymalnym stężeniem w surowicy osiąganym w medianie po 1 godzinie po podaniu doustnym na czczo. Biodostępność leku wynosi około 0,6%, jednak jest znacznie obniżona (o około 90%) przy jednoczesnym spożywaniu posiłków, co podkreśla konieczność podawania leku na czczo i zachowania co najmniej 60-minutowego odstępu przed posiłkiem. Po absorpcji około 40-50% dawki wiąże się z tkanką kostną, a pozostała frakcja jest wydalana przez nerki w stanie niezmienionym. Kwas ibandronowy nie ulega metabolizmowi, a jego klirens całkowity wynosi średnio 84-160 ml/min, z klirensem nerkowym stanowiącym 50-60% całkowitego klirensu i korelującym z klirensem kreatyniny. Okres półtrwania jest zmienny, najczęściej w zakresie 10-72 godzin, z prawdopodobnie dłuższym rzeczywistym okresem eliminacji typowym dla bisfosfonianów.
białko osocza, biodostępność całkowita, bisfosfonian, cytochrom P-450, ekspozycja ogólnoustrojowa, gęstość mineralna kości, interakcja lekowa, izoenzym P-450, klirens całkowity, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens pozanerkowy, kwas ibandronowy, niewydolność nerek, objętość dystrybucji leku, okres półtrwania, stężenie leku w osoczu, stężenie leku w surowicy, tkanka kostna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Livazo 1 mg
Pitawastatyna, zawarta w leku Livazo, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z górnego odcinka przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 1 godziny po podaniu doustnym. Całkowita biodostępność wynosi około 51%, a obecność pokarmu, nawet wysokotłuszczowego, nie wpływa istotnie na AUC, choć obniża Cmax o 43%. Lek wykazuje wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminami i kwaśną glikoproteiną alfa-1, oraz znaczną objętość dystrybucji (~133 l), co wskazuje na szerokie przenikanie do tkanek. Transport do hepatocytów odbywa się przez OATP1B1 i OATP1B3, a metabolizm jest minimalny przez CYP450 (głównie CYP2C9 i CYP2C8), dominującą rolę odgrywają enzymy UGT (UGT1A3 i 2B7) prowadzące do nieaktywnego laktonu. Eliminacja następuje głównie z żółcią, z moczem wydalane jest <5% leku, a t½ wynosi od 5,7 do 8,9 godziny, co wskazuje na możliwość kumulacji przy stosowaniu przewlekłym.
albumina, białko osocza, biodostępność, biodostępność całkowita, CYP2C8, CYP2C9, cytochrom P450, czas eliminacji, gen SLCO1B1, glikoproteina p, glukuronid, hemodializa, jelito czcze, jelito kręte, klirens, krążenie wątrobowo-jelitowe, kwaśna glikoproteina alfa 1, lakton, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, OATP1B3, objętość dystrybucji, pitawastatyna, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm genu, skala Childa-Pugha, stężenie w osoczu, transporter wątrobowy, UDP-glukuronozylotransferaza, wydalanie żółciowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Suvardio Plus 40 mg + 10 mg
Farmakokinetyka leku Suvardio Plus, zawierającego rozuwastatynę (40 mg) i ezetymib (10 mg), odzwierciedla profile obu substancji czynnych. Rozuwastatyna charakteryzuje się biodostępnością około 20%, osiąga maksymalne stężenie w osoczu po około 5 godzinach, a jej okres półtrwania wynosi około 19 godzin. Lek jest w dużej mierze wychwytywany przez wątrobę, gdzie hamuje reduktazę HMG-CoA (>90% aktywności). Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (około 10%), głównie przez CYP2C9, a wydalanie odbywa się głównie z kałem (90%) i w mniejszym stopniu z moczem (5%). Ezetymib jest szybko wchłaniany, wiąże się silnie z białkami osocza (99,7%), a jego okres półtrwania wynosi około 22 godzin. Metabolizowany jest głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym i wydalany z żółcią, z około 78% dawki wydalanej z kałem i 11% z moczem. Jednoczesne podanie 10 mg rozuwastatyny z 10 mg ezetymibu powoduje 1,2-krotne zwiększenie AUC rozuwastatyny, co może mieć znaczenie kliniczne dla bezpieczeństwa terapii.
BCRP, biodostępność całkowita, cholesterol frakcji LDL, CYP2C9, farmakokinetyka liniowa, glukuronid ezetymibu, glukuronid fenolowy, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, inhibitor wchłaniania cholesterolu, izoenzym, krążenie jelitowo-wątrobowe, OATP-C, OATP1B1, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, rąbek szczoteczkowy jelita cienkiego, sitosterolemia, skala Childa-Pugha, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed 5 mg + 5 mg + 12,5 mg
Produkt leczniczy Ramipril + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed zawiera trzy substancje czynne o odmiennych właściwościach farmakokinetycznych: ramipryl (ACE inhibitor), amlodypinę (antagonista wapnia) oraz hydrochlorotiazyd (diuretyk tiazydowy). Ramipryl jest szybko wchłaniany po podaniu doustnym (Tmax 1h), z biodostępnością ramiprylatu wynoszącą 45%, a jego aktywny metabolit osiąga maksymalne stężenie po 2-4h. Ramiprylat wiąże się z białkami osocza w 56%, ma okres półtrwania 13-17h (dla dawek 5-10 mg) i jest eliminowany głównie przez nerki. U pacjentów z niewydolnością nerek i wątroby obserwuje się zmienioną farmakokinetykę, co wymaga ostrożności. Amlodypina charakteryzuje się biodostępnością 64-80%, Tmax 6-12h, silnym wiązaniem z białkami osocza (97,5%) oraz długim okresem półtrwania 35-50h, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Metabolizowana jest intensywnie w wątrobie do nieaktywnych metabolitów, a u pacjentów z niewydolnością wątroby i osób starszych obserwuje się wydłużenie okresu półtrwania i zwiększenie AUC. Hydrochlorotiazyd wchłania się szybko (Tmax około 2h) z biodostępnością 70%, wiąże się z białkami osocza w 40-70%, ma zmienny okres półtrwania 6-15h i jest eliminowany głównie przez nerki (60-80% w ciągu 72h). Metabolizm jest nieznaczny, a lek nie wpływa na enzymy CYP450, co zmniejsza ryzyko interakcji lekowych.
amlodypina, antagonista wapnia, biodostępność, biodostępność całkowita, diuretyk tiazydowy, dystrybucja ramiprylu, farmakokinetyka, hydrochlorotiazyd, inhibitor konwertazy angiotensyny, karmienie piersią, klirens nerkowy, marskość wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pacjent w podeszłym wieku, pozorna objętość dystrybucji, ramipryl, ramiprylat, śpiączka wątrobowa, stan przedśpiączkowy, wydalanie ramiprylu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon substancji czynnych
Cyproteron – Właściwości farmakokinetyczne
Cyproteron, dostępny w preparatach takich jak Androcur (50 mg) i Cyprodiol (2 mg cyproteronu octanu + 0,035 mg etynyloestradiolu), charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną na poziomie 88%. Maksymalne stężenia w osoczu wynoszą około 140 ng/ml po 3 godzinach dla Androcuru oraz 15 ng/ml po 1,6 godziny dla Cyprodiolu. Substancja wiąże się głównie z albuminami, z frakcją wolną 3,5-4%, i nie wykazuje istotnego wiązania z SHBG, co eliminuje wpływ zmian stężenia tej globuliny na farmakokinetykę. Całkowity klirens wynosi około 3,5 ml/min/kg, a okres półtrwania terminalnego to 43,9 ± 12,8 godziny dla Androcuru oraz 2,3 dnia dla Cyprodiolu. Cyproteron wykazuje dwufazowy spadek stężenia w osoczu i ulega kumulacji przy codziennym stosowaniu, ze współczynnikiem kumulacji około 3 dla Androcuru oraz 2-2,5 dla Cyprodiolu, osiągając stan stacjonarny po około 10 dniach w przypadku Cyprodiolu.
Androcur, biodostępność całkowita, biotransformacja, CYP3A4, Cyprodiol, cyproteron, cytochrom P450, czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia, etynyloestradiol, frakcja niezwiązana z białkami, globulina wiążąca hormony płciowe, hydroksylacja, induktory enzymatyczne, inhibitory enzymatyczne, interakcje lekowe, klirens całkowity, koniugacja, kumulacja cyproteronu, maksymalne stężenie w osoczu, octan cyproteronu, okres półtrwania eliminacji, SHBG, stan stacjonarny, stężenie leku w osoczu, wiązanie z białkami, współczynnik kumulacji, względna biodostępność