Właściwości farmakokinetyczne dutasterydu

Dutasteryd jest składnikiem aktywnym produktu leczniczego Dutasteride Aurovita, występującego w postaci kapsułek miękkich zawierających 0,5 mg substancji czynnej. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę farmakokinetyczną tego leku, uwzględniającą jego losy w organizmie pacjenta.¹

Wchłanianie

Po doustnym podaniu pojedynczej dawki 0,5 mg dutasterydu, maksymalne stężenie w surowicy osiągane jest w czasie od 1 do 3 godzin. Biodostępność całkowita substancji wynosi około 60%. Istotną informacją kliniczną jest fakt, że pokarm nie wpływa na biodostępność dutasterydu, co oznacza, że lek może być przyjmowany niezależnie od posiłków.²

Dystrybucja

Dutasteryd charakteryzuje się znaczną objętością dystrybucji wynoszącą od 300 do 500 litrów, co świadczy o jego rozległej dystrybucji w tkankach organizmu. W osoczu lek wiązany jest w wysokim stopniu z białkami – ponad 99,5% substancji pozostaje związane z białkami osocza.³

Regularnie stosowane dobowe dawkowanie dutasterydu pozwala na osiągnięcie następujących poziomów stężenia w surowicy:

• 65% stężenia stanu stacjonarnego już po 1 miesiącu terapii
• 90% stężenia stanu stacjonarnego po 3 miesiącach
• pełne stężenie w stanie stacjonarnym (Css) około 40 ng/ml po 6 miesiącach stosowania leku w dawce 0,5 mg na dobę

Interesującym parametrem z punktu widzenia bezpieczeństwa stosowania leku jest fakt, że stężenie dutasterydu w nasieniu stanowi około 11,5% jego stężenia w surowicy krwi.⁴

Biotransformacja

Dutasteryd podlega intensywnym procesom metabolicznym in vivo. W badaniach in vitro wykazano, że substancja ta jest metabolizowana głównie przez izoenzymy cytochromu P450: 3A4 i 3A5. Metabolizm prowadzi do powstania:

• trzech monohydroksylowych metabolitów
• jednego dihydroksylowego metabolitu

Podczas regularnego stosowania dutasterydu w dawce dobowej 0,5 mg, po osiągnięciu stanu stacjonarnego, od 1,0% do 15,4% (średnio 5,4%) produktu leczniczego jest wydalane w postaci niezmienionej z kałem. Pozostała część leku wydalana jest również z kałem, ale w postaci metabolitów:

• 4 główne metabolity stanowiące odpowiednio 39%, 21%, 7% i 7% wszystkich produktów przemiany dutasterydu
• 6 pozostałych metabolitów, z których każdy stanowi mniej niż 5% produktów przemiany

W moczu wykrywane są jedynie śladowe ilości niezmienionego dutasterydu, stanowiące poniżej 0,1% podanej dawki.⁵

Eliminacja

Wydalanie dutasterydu jest procesem złożonym, uzależnionym od dawki i przebiegającym równolegle poprzez dwie drogi metaboliczne:

• jedna z dróg ulega nasyceniu przy stężeniach klinicznie istotnych
• druga nie ulega nasyceniu

Kinetyka eliminacji różni się w zależności od stężenia leku we krwi:

• Przy małych stężeniach w surowicy (poniżej 3 ng/ml) – dutasteryd jest szybko eliminowany poprzez obie drogi metaboliczne (zależną i niezależną od stężenia). Pojedyncze dawki 5 mg lub mniejsze ulegają szybkiej eliminacji z okresem półtrwania wynoszącym od 3 do 9 dni.
• Przy stężeniach terapeutycznych, po wielokrotnym podawaniu dawki 0,5 mg na dobę – przeważa powolna liniowa droga eliminacji z okresem półtrwania wynoszącym od 3 do 5 tygodni.

⁶

Farmakokinetyka w wybranych grupach pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku

Przeprowadzono ocenę farmakokinetyki dutasterydu po podaniu jednorazowej doustnej dawki 5 mg u 36 zdrowych mężczyzn w szerokim przedziale wiekowym (24-87 lat). Obserwacje wykazały, że:

• Nie stwierdzono znamiennego wpływu wieku na ogólny metabolizm produktu leczniczego
• Okres półtrwania był krótszy u mężczyzn w wieku poniżej 50 lat
• Nie stwierdzono istotnych statystycznie różnic okresu półtrwania dutasterydu pomiędzy grupą wiekową 50-69 lat a pacjentami w wieku powyżej 70 lat

⁷

Zaburzenia czynności nerek

Nie przeprowadzono bezpośrednich badań oceniających wpływ zaburzeń czynności nerek na farmakokinetykę dutasterydu. Jednakże, biorąc pod uwagę fakt, że po osiągnięciu stanu stacjonarnego przy dawkowaniu 0,5 mg na dobę, jedynie około 0,1% dutasterydu wydalane jest z moczem, nie przewiduje się zwiększenia stężenia dutasterydu w osoczu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.⁸

Zaburzenia czynności wątroby

Nie przeprowadzono badań oceniających wpływ zaburzeń czynności wątroby na farmakokinetykę dutasterydu. Ze względu na fakt, że dutasteryd wydalany jest głównie w postaci metabolitów, należy się spodziewać, że w przypadku zaburzeń czynności wątroby może dojść do:

• zwiększenia stężenia produktu leczniczego w osoczu
• wydłużenia okresu półtrwania

Dlatego szczególną uwagę należy zwrócić na stosowanie tego leku u pacjentów z chorobami wątroby.⁹