ostre zatrzymanie moczu
Wskazanie

Ostre zatrzymanie moczu (OZM) to nagły stan kliniczny charakteryzujący się niemożnością oddania moczu pomimo wypełnionego pęcherza moczowego. Jest to jedno z najczęstszych stanów nagłych w urologii, które wymaga szybkiej interwencji. Do głównych przyczyn OZM należą: przerost gruczołu krokowego (BPH) u mężczyzn, zwężenie cewki moczowej, zapalenie gruczołu krokowego, zatrzymanie po zabiegach operacyjnych, działania niepożądane leków (głównie o działaniu antycholinergicznym), kamica układu moczowego czy zaburzenia neurologiczne.

Leczenie ostrego zatrzymania moczu polega przede wszystkim na natychmiastowym odbarczeniu pęcherza moczowego poprzez cewnikowanie. W Polsce stosuje się najczęściej cewniki Foleya. Następnie wdraża się farmakoterapię ukierunkowaną na przyczynę. W przypadku przerostu prostaty stosuje się alfa-blokery takie jak: Doxazosyna (Doxar, Cardura, Doxanorm), Tamsulosyna (Omnic, Fokusin, Uprox), Alfuzosin (Dalfaz, Afulek) lub inhibitory 5-alfa-reduktazy jak Finasteryd (Proscar, Finaster) czy Dutasteryd (Adadut, Dutrys). Przy zatrzymaniu związanym z infekcją wprowadza się antybiotykoterapię, np. Ciprofloksacyna (Cipronex, Proxacin), Amoksycylina z kwasem klawulanowym (Augmentin, Taromentin).

W przypadkach nawracającego zatrzymania moczu związanego z BPH często konieczne jest leczenie zabiegowe – przezcewkowa resekcja gruczołu krokowego (TURP), waporyzacja laserowa prostaty czy prostatektomia. U pacjentów z zaburzeniami neurogenicznymi stosuje się okresowo samocewnikowanie z wykorzystaniem cewników hydrofilowych (np. SpeediCath, LoFric).

Największe trudności w leczeniu pacjentów z ostrym zatrzymaniem moczu wiążą się z nawrotowym charakterem tego stanu, szczególnie u pacjentów z BPH, którzy nie kwalifikują się do leczenia operacyjnego. Problematyczne jest również długotrwałe utrzymywanie cewnika u pacjentów oczekujących na zabieg, co zwiększa ryzyko infekcji układu moczowego i kamicy pęcherza. Wyzwaniem pozostaje także odpowiednie leczenie przyczynowe w przypadkach neurogennych, gdzie farmakoterapia ma ograniczoną skuteczność. Dodatkowo, u pacjentów z długotrwałym zatrzymaniem moczu może dojść do osłabienia czynności skurczowej wypieracza, co utrudnia powrót do prawidłowego oddawania moczu nawet po usunięciu pierwotnej przyczyny.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 21.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl