frakcja związana z białkami
Frakcja związana z białkami to pojęcie stosowane w diagnostyce laboratoryjnej, określające ilość danej substancji (najczęściej hormonu lub leku) związanej z białkami osocza. Wiele substancji biologicznie czynnych transportowanych jest we krwi w połączeniu z białkami nośnikowymi, takimi jak albuminy czy globuliny.
W przypadku hormonów (np. hormony tarczycy, kortyzol, testosteron) czy leków (np. fenytoina, warfaryna) można wyróżnić dwie frakcje: związaną z białkami oraz wolną. Tylko frakcja wolna może przenikać przez błony komórkowe i wykazywać aktywność biologiczną, podczas gdy frakcja związana stanowi rezerwuar substancji czynnej.
Oznaczanie frakcji związanej z białkami ma istotne znaczenie kliniczne, szczególnie w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym. Zmiany w wiązaniu z białkami (np. w niewydolności wątroby, zespole nerczycowym czy przy współistnieniu innych leków konkurujących o miejsca wiązania) mogą prowadzić do istotnych zmian stężenia frakcji wolnej, a tym samym efektu terapeutycznego lub toksycznego, nawet przy niezmienionej całkowitej koncentracji substancji we krwi.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Cisplatyna, zawarta w produkcie leczniczym Cisplatin-Ebewe w stężeniu 1 mg/ml, charakteryzuje się szybkim rozprzestrzenianiem do tkanek po podaniu dożylnym, z najwyższymi stężeniami w wątrobie, gruczole krokowym oraz nerkach. Mniejsze stężenia obserwuje się w pęcherzu moczowym, mięśniach, jądrach, trzustce i śledzionie, a najniższe w jelitach, nadnerczach, sercu, płucach, mózgu i móżdżku. Ponad 90% cisplatyny w osoczu wiąże się nieodwracalnie z białkami w ciągu 2 godzin, co wpływa na jej nieliniową farmakokinetykę oraz ogranicza aktywność przeciwnowotworową do frakcji wolnej. Metabolizm leku przebiega nieenzymatycznie, co odróżnia go od innych cytostatyków.
cisplatyna, dawka terapeutyczna, dystrybucja tkankowa, działanie przeciwnowotworowe, eliminacja nerkowa, eliminacja z osocza, farmakokinetyka, faza dystrybucji, faza eliminacji, frakcja związana z białkami, koncentrat do infuzji, lek przeciwnowotworowy, metabolit, okres półtrwania, platyna, podanie dożylne, proces nieenzymatyczny, stężenie leku, upośledzona funkcja nerek, wiązanie z białkami, wodobrzusze, wydalanie nerkowe, wydalanie w moczu, zaburzenie czynności nerek -
Leksykon leków
Metyloprednizolon charakteryzuje się liniową farmakokinetyką niezależnie od drogi podania, co umożliwia proporcjonalne dostosowanie dawki do stężenia leku w organizmie. Po podaniu doustnym (tabletki 4 mg i 16 mg) osiąga maksymalne stężenie w osoczu w czasie 1,5-2,3 godziny, z wysoką bezwzględną dostępnością biologiczną wynoszącą 82-89%. Lek wykazuje rozległą dystrybucję (objętość dystrybucji ok. 1,4 l/kg), przenika przez barierę krew-mózg oraz do mleka kobiet karmiących, a około 77% metyloprednizolonu wiąże się z białkami osocza, co wpływa na jego farmakodynamiczne działanie.
bariera krew-mózg, białko transportowe ABC, CYP3A4, cytochrom P450, domena wiążąca ATP, dostępność biologiczna, farmakokinetyka liniowa, faza eliminacji, frakcja wolna, frakcja związana z białkami, glikoproteina p, hydroksymetyloprednizolon, interakcja lekowa, klirens całkowity, metabolit nieaktywny, metabolizm wątrobowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, schemat terapeutyczny, stężenie maksymalne, wiązanie z białkami osocza
