Leki w grupie
„leki stosowane w łagodnym rozroście gruczołu krokowego”

Leki stosowane w łagodnym rozroście gruczołu krokowego (BPH – Benign Prostatic Hyperplasia) stanowią istotną grupę preparatów farmakologicznych ukierunkowanych na zmniejszenie objawów towarzyszących powiększeniu prostaty. Działają one poprzez zmniejszenie napięcia mięśni gładkich prostaty i szyi pęcherza moczowego oraz hamowanie wzrostu gruczołu krokowego, co prowadzi do poprawy przepływu moczu i zmniejszenia objawów z dolnych dróg moczowych.

Główną grupę leków stosowanych w BPH stanowią antagoniści receptorów α1-adrenergicznych (alfa-blokery). Działają one poprzez blokowanie receptorów α1 w mięśniach gładkich prostaty, prowadząc do ich rozkurczu i zmniejszenia oporu cewki moczowej. Do najczęściej stosowanych alfa-blokerów należą: tamsulosyna (Omnic, Fokusin, Tamsugen), alfuzosyna (Dalfaz, Alfabax), doksazosyna (Doxar, Kamiren, Doxazosin) oraz silodosyna (Silodyx, Urorec). Zaletą alfa-blokerów jest szybki efekt terapeutyczny, zwykle widoczny już po kilku dniach stosowania.

Drugą ważną grupę stanowią inhibitory 5-α-reduktazy (5-ARI), które hamują przekształcanie testosteronu do dihydrotestosteronu (DHT), głównego hormonu odpowiedzialnego za wzrost prostaty. Do tej grupy należą finasteryd (Proscar, Finaster, Zasterid) oraz dutasteryd (Avodart, Dutasteride). Leki te zmniejszają objętość gruczołu krokowego o około 20-30% w ciągu 6-12 miesięcy terapii. Główną zaletą 5-ARI jest ich wpływ na naturalny przebieg choroby poprzez zmniejszenie ryzyka zatrzymania moczu i konieczności interwencji chirurgicznej.

W przypadku współistnienia objawów podrażnieniowych stosuje się także leki antycholinergiczne (np. solifenacyna – Vesicare, tolterodyna – Detrusitol, fesoterodyna – Toviaz), które zmniejszają nadreaktywność pęcherza moczowego. Należy jednak zachować ostrożność przy ich stosowaniu u pacjentów z BPH ze względu na ryzyko zatrzymania moczu.

Nowszą grupą leków są inhibitory fosfodiesterazy typu 5 (PDE-5), jak tadalafil (Cialis, Tadalafil), które początkowo stosowane w zaburzeniach erekcji, wykazują także korzystny wpływ na objawy BPH poprzez rozluźnienie mięśni gładkich prostaty i poprawę krążenia w obrębie miednicy mniejszej.

Coraz większą rolę odgrywają preparaty roślinne, takie jak wyciąg z palmy sabalowej (Serenoa repens – Prostamol Uno, Prostapol), wyciąg z korzenia pokrzywy (Urtica dioica) czy pyłek kwiatowy (Cernilton). Ich mechanizm działania obejmuje właściwości przeciwzapalne, antyproliferacyjne i łagodnie hamujące 5-α-reduktazę.

Do największych zalet farmakoterapii BPH należy możliwość uniknięcia leczenia operacyjnego oraz poprawa jakości życia pacjentów poprzez zmniejszenie dokuczliwych objawów. Leczenie skojarzone (np. alfa-bloker z inhibitorem 5-α-reduktazy) oferuje synergistyczny efekt terapeutyczny w przypadkach zaawansowanego BPH.

Wśród najważniejszych zagrożeń związanych z farmakoterapią BPH należy wymienić działania niepożądane, takie jak: zaburzenia ejakulacji i spadek libido przy stosowaniu 5-ARI, niedociśnienie ortostatyczne przy stosowaniu alfa-blokerów (szczególnie u osób starszych), oraz potencjalne interakcje z innymi lekami, zwłaszcza stosowanymi w chorobach układu krążenia. Należy także pamiętać, że farmakoterapia BPH nie zastępuje konieczności regularnych badań urologicznych, gdyż objawy BPH mogą być podobne do objawów raka prostaty.

Lista leków w tej grupie

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl