UVA1
UVA1 (Ultraviolet A1) to specyficzny zakres promieniowania ultrafioletowego o długości fali 340-400 nm, stanowiący podtyp promieniowania UVA. W przeciwieństwie do UVB, promieniowanie UVA1 penetruje głębiej w skórę, docierając do skóry właściwej, gdzie może wpływać na fibroblasty i komórki immunologiczne.
Fototerapia UVA1 jest stosowana w dermatologii do leczenia chorób takich jak atopowe zapalenie skóry, twardzina układowa, ziarniniak grzybiasty (mycosis fungoides) oraz liszaj twardzinowy. Mechanizm działania obejmuje indukcję apoptozy limfocytów T, hamowanie syntezy kolagenu przez fibroblasty oraz modulację wydzielania cytokin prozapalnych.
Terapia UVA1 może być stosowana w różnych dawkach: niskich (10-30 J/cm²), średnich (40-70 J/cm²) i wysokich (80-130 J/cm²), w zależności od leczonej jednostki chorobowej. W przeciwieństwie do PUVA (psoralen + UVA), terapia UVA1 nie wymaga stosowania fotouczulaczy, co zmniejsza ryzyko skutków ubocznych, choć długoterminowe bezpieczeństwo tej metody wciąż wymaga dalszych badań.
Powiązane wpisy
-
Leksykon chorób i schorzeń
Polymorphous light eruption (PLE) to najczęstsza immunologicznie uwarunkowana fotodermatoza, charakteryzująca się wysypką ustępującą zwykle samoistnie w ciągu 7-10 dni. Podstawą terapii jest unikanie ekspozycji na promieniowanie UV, szczególnie w godzinach 11:00-15:00, stosowanie odzieży ochronnej oraz kremów z filtrem o szerokim spektrum UVA/UVB i SPF ≥50, aplikowanych 15-30 minut przed ekspozycją i reaplikowanych co 2 godziny. Leczenie miejscowe obejmuje silne kortykosteroidy (np. dipropionian betametazonu 0,05%, mometazon 0,1%) stosowane 2-3 razy dziennie, takrolimus oraz preparaty z witaminą D (kalcypotriol). W ciężkich lub opornych przypadkach zaleca się leczenie doustne: prednizolon 0,5-1 mg/kg/dobę przez 1-2 tygodnie, hydroksychlorochinę (200-400 mg/dobę), azatioprynę (0,8-2,5 mg/kg/dobę), cyklosporynę oraz talidomid. Leki przeciwhistaminowe stosuje się głównie w celu łagodzenia świądu.
afamelanotyd, astaksantyna, azatiopryna, beta-karoten, cyklosporyna, dipropionian betametazonu, fotodermatoza, fotohartowanie, fotoprotekcja, fototerapia, hydrokortyzon, hydroksychlorochina, kalcypotriol, kortykosteroid doustny, kortykosteroid miejscowy, lek przeciwhistaminowy, likopen, mometazon, niedobór witaminy D, nikotynamid, polymorphous light eruption, Polypodium leucotomos, prednizolon, promieniowanie słoneczne, promieniowanie UV, psoralen, PUVA, roflumilast, takrolimus, talidomid, UVA1, UVB wąskopasmowe, współczynnik SPF, wysypka wielopostaciowa na światło -
Leksykon chorób i schorzeń
Łuszczyca biała (lichen sclerosus) to przewlekłe zapalne schorzenie skóry, głównie okolic narządów płciowych i odbytu, wymagające wczesnej i długotrwałej terapii w celu zapobiegania bliznowaceniu oraz zwiększonemu ryzyku raka płaskonabłonkowego. Złotym standardem leczenia są silne miejscowe kortykosteroidy, zwłaszcza propionian klobetazolu 0,05% stosowany w fazie indukcji 2 razy dziennie przez 1-3 miesiące, a następnie w fazie podtrzymującej 1-2 razy w tygodniu. Alternatywnie lub uzupełniająco stosuje się miejscowe inhibitory kalcyneuryny (takrolimus 0,1%, pimekrolimus 1%), retinoidy miejscowe i doustne, a w cięższych przypadkach immunosupresję systemową (metotreksat, cyklosporyna). Leczenie chirurgiczne, takie jak obrzezanie u mężczyzn czy wyzwolenie zrostów u kobiet, jest zarezerwowane dla opornych lub powikłanych przypadków. Fototerapia UVA1 oraz terapie laserowe stanowią opcje drugiego rzutu, a metody eksperymentalne obejmują osocze bogatopłytkowe i terapie komórkowe.
acetonid triamcynolonu, acytretyna, cyklosporyna, emolient, fototerapia, furoinian mometazonu, hydroksychlorochina, inhibitor JAK, inhibitor kalcyneuryny, inhibitor kinazy janusowej, iniekcja kortykosteroidu, izotretynoina, kortykosteroid, kwas 5-aminolewulinowy, laser CO2, laser Nd:YAG, lek immunosupresyjny, lichen sclerosus, łuszczyca biała, metotreksat, miejscowy kortykosteroid, neoplazja śródnabłonkowa, obrzezanie, osocze bogatopłytkowe, pimekrolimus, promieniowanie UV, propionian klobetazolu, rak płaskonabłonkowy, retinoid, takrolimus, terapia fotodynamiczna, UVA1
