dostarlimab
Dostarlimab to ludzkie przeciwciało monoklonalne należące do klasy inhibitorów punktów kontrolnych układu immunologicznego, które wiąże się z receptorem PD-1 (programmed death receptor-1) i blokuje jego interakcję z ligandami PD-L1 i PD-L2. Mechanizm działania dostarlimab polega na odblokowaniu odpowiedzi immunologicznej limfocytów T, co prowadzi do aktywacji przeciwnowotworowej odpowiedzi immunologicznej.
Lek został zatwierdzony do leczenia nawrotowego lub opornego na leczenie raka endometrium z niestabilnością mikrosatelitarną (MSI-H) lub zaburzeniami naprawy niesparowanych zasad DNA (dMMR). Wykazuje również obiecujące wyniki w leczeniu innych nowotworów, w tym raka odbytnicy, gdzie w badaniu klinicznym u pacjentów z miejscowo zaawansowanym rakiem odbytnicy dMMR osiągnięto całkowitą odpowiedź kliniczną u wszystkich uczestników.
Najczęstsze działania niepożądane związane ze stosowaniem dostarlimab obejmują zmęczenie, nudności, biegunkę, niedoczynność tarczycy oraz reakcje związane z infuzją. Mogą również wystąpić poważniejsze immunozależne działania niepożądane, takie jak zapalenie płuc, zapalenie okrężnicy, zapalenie wątroby czy endokrynopatie. Lek podawany jest dożylnie, zazwyczaj co 3 tygodnie przez pierwsze 4 cykle, a następnie co 6 tygodni.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rak odbytnicy – Leczenie
Rak odbytnicy wymaga wielodyscyplinarnego podejścia terapeutycznego, obejmującego chirurgię, radioterapię, chemioterapię, terapie celowane oraz immunoterapię, dostosowane do stopnia zaawansowania choroby. Wczesne stadia (0-I) leczy się głównie chirurgicznie, stosując techniki oszczędzające zwieracze, takie jak polipektomia, TEM czy TAMIS. W bardziej zaawansowanych stadiach (II-III) standardem jest neoadjuwantowa chemoradioterapia (radioterapia długoterminowa 5-6 tygodni lub krótkoterminowa 5 dni) z chemioterapią (schematy 5-FU, FOLFOX, FOLFIRI, CAPEOX), a następnie resekcja chirurgiczna (LAR, APR). Total Neoadjuvant Therapy (TNT) łącząca pełną chemioterapię i chemoradioterapię przed operacją wykazuje wyższą skuteczność, z 28% całkowitych odpowiedzi patologicznych. W przypadku całkowitej odpowiedzi klinicznej rozważa się strategię „watch and wait” z intensywnym nadzorem, co pozwala uniknąć operacji u około połowy pacjentów. W leczeniu zaawansowanym i przerzutowym stosuje się terapie celowane (inhibitory VEGF, EGFR, BRAF) oraz immunoterapię, szczególnie u pacjentów z niestabilnością mikrosatelitarną (MSI-H) i defektem naprawy niesparowania (dMMR), gdzie inhibitory punktów kontrolnych (np. dostarlimab) wykazują 100% wskaźnik odpowiedzi.
bewacyzumab, całkowita odpowiedź patologiczna, cetuksymab, chemoradioterapia, dootrzewnowa chemioterapia w hipertermii, dostarlimab, fluorouracyl, immunoterapia, infuzja tętnicza wątrobowa, inhibitor BRAF, inhibitor EGFR, inhibitor punktów kontrolnych, inhibitor VEGF, kapecytabina, kolostomia, mutacja BRAF V600E, naciekanie naczyń limfatycznych, naciekanie okołonerwowe, niedobór naprawy niesparowania, niestabilność mikrosatelitarna, nowotwór złośliwy, operacja laparoskopowa, panitumumab, polipektomia, radiochirurgia stereotaktyczna, radioterapia z modulacją intensywności wiązki, rak odbytnicy, resekcja brzuszno-kroczowa, śródoperacyjna radioterapia, strategia watch and wait, terapia protonowa, wycięcie mezorektum - Leksykon chorób i schorzeń
Rak endometrium – Leczenie
Rak endometrium jest najczęstszym nowotworem ginekologicznym w krajach rozwiniętych, a jego leczenie opiera się na indywidualnym doborze terapii w zależności od stopnia zaawansowania, typu histologicznego, wieku i stanu ogólnego pacjentki. Podstawą terapii jest chirurgia, obejmująca całkowitą histerektomię z obustronną salpingo-ooforektomią oraz ocenę węzłów chłonnych. W I stopniu zaawansowania i niskim ryzyku (G1-G2, brak głębokiej inwazji mięśniówki) operacja może być jedynym leczeniem. W bardziej zaawansowanych stadiach stosuje się rozszerzone zabiegi, cytoredukcję oraz uzupełniająco radioterapię (teleradioterapia i brachyterapia) i chemioterapię (karboplatyna z paklitakselem jako standard). Hormonoterapia (progestageny, inhibitory aromatazy, inhibitory CDK4/6) jest wskazana w zaawansowanych, nawrotowych lub u pacjentek chcących zachować płodność, przy obecności receptorów ER/PR. Terapie celowane (lenvatinib, bewacyzumab, ewerolimus, trastuzumab derukstekan) oraz immunoterapia (pembrolizumab, dostarlimab) są stosowane w zaawansowanych i nawrotowych przypadkach, szczególnie w guzach MSI-H/dMMR.
awelumab, bewacyzumab, błona śluzowa macicy, brachyterapia, całkowita histerektomia, cytoredukcja chirurgiczna, dostarlimab, durwalumab, inhibitor aromatazy, inhibitor mTOR, inhibitor PARP, inwazja mięśniówki macicy, inwazja przestrzeni limfatyczno-naczyniowej, koniugat przeciwciała z lekiem, lenvatinib, niestabilność mikrosatelitarna, niwolumab, nowotwór ginekologiczny, obustronna salpingo-ooforektomia, octan medroksyprogesteronu, octan megestrolu, operacja cytoredukcyjna, pembrolizumab, przeciwciało monoklonalne, radiochemioterapia, rak endometrioidny, rak endometrium, stopień zróżnicowania guza, szlak PI3K/AKT/mTOR, technika minimalnie inwazyjna, teleradioterapia, terapia anty-angiogenna, typ histologiczny, węzły chłonne, zaburzenia naprawy niesparowanych zasad DNA, zachowanie płodności - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół lyncha – Leczenie
Zespół Lyncha to dziedziczna predyspozycja do nowotworów, głównie jelita grubego i endometrium, wynikająca z mutacji genów naprawy DNA (MLH1, MSH2, MSH6, PMS2). Brak leczenia przyczynowego wymusza stosowanie strategii profilaktycznych, w tym regularnych badań przesiewowych (kolonoskopia co 1-2 lata od 20-25 lub 30-35 roku życia w zależności od mutacji), profilaktycznych zabiegów chirurgicznych (histerektomia, ooforektomia, kolektomia) oraz chemoprewencji, zwłaszcza aspiryną w dawce 75-100 mg/dobę przez minimum 2 lata, co może zmniejszyć ryzyko raka jelita grubego o około 50%. W leczeniu nowotworów związanych z zespołem Lyncha preferuje się chirurgię rozszerzoną, a ze względu na wysoką niestabilność mikrosatelitarną (MSI-H) i defekt naprawy DNA (dMMR) stosuje się immunoterapię inhibitorami punktów kontrolnych (pembrolizumab, niwolumab, dostarlimab, durwalumab), które wykazują wysoką skuteczność (ORR 46-71% dla raka jelita grubego MSI/dMMR). Chemioterapia oparta na 5-fluorouracylu ma ograniczoną skuteczność w II stadium raka jelita grubego u pacjentów z zespołem Lyncha.
5-fluorouracyl, biopsja endometrium, chemioterapia adjuwantowa, chemoprewencja, dostarlimab, doustne środki antykoncepcyjne, durwalumab, endoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego, histerektomia, ileostomia, immunoterapia, inhibitory punktów kontrolnych, kolektomia, kolonoskopia, kwas acetylosalicylowy, marker CA-125, naproxen, niedobór naprawy niesparowanych zasad, niestabilność mikrosatelitarna, niwolumab, ooforektomia, pembrolizumab, poradnictwo genetyczne, radioterapia, subtotalna kolektomia, USG przezpochwowe, wkładka wewnątrzmaciczna, zespół Lyncha