terapia anty-angiogenna
Terapia anty-angiogenna to innowacyjna metoda leczenia, której głównym celem jest zahamowanie procesu tworzenia nowych naczyń krwionośnych (angiogenezy). W warunkach fizjologicznych angiogeneza jest procesem niezbędnym do prawidłowego rozwoju tkanek, jednak w przypadku wielu chorób, szczególnie nowotworowych, nadmierna angiogeneza przyczynia się do progresji choroby.
Mechanizm działania terapii anty-angiogennej opiera się na blokowaniu czynników proangiogennych, przede wszystkim naczyniowo-śródbłonkowego czynnika wzrostu (VEGF) oraz jego receptorów. Do najpopularniejszych leków z tej grupy należą bewacyzumab, sorafenib, sunitynib, pazopanib oraz ramucirumab, które są stosowane głównie w onkologii.
Wskazania do terapii anty-angiogennej obejmują przede wszystkim nowotwory złośliwe, takie jak rak jelita grubego, niedrobnokomórkowy rak płuca, rak nerki, rak wątrobowokomórkowy czy glejaki mózgu. Ponadto, leki anty-angiogenne znajdują zastosowanie w okulistyce w leczeniu wysiękowej postaci zwyrodnienia plamki żółtej związanego z wiekiem (AMD) oraz retinopatii cukrzycowej.
Wśród działań niepożądanych terapii anty-angiogennej wymienia się nadciśnienie tętnicze, białkomocz, zaburzenia krzepnięcia, opóźnione gojenie ran, perforacje przewodu pokarmowego oraz rzadziej występujące powikłania sercowo-naczyniowe. Z tego względu kluczowe jest dokładne monitorowanie pacjentów podczas leczenia.
Obecnie trwają intensywne badania nad nowymi lekami anty-angiogennymi oraz nad optymalizacją już istniejących terapii, w tym nad terapiami skojarzonymi z innymi metodami leczenia onkologicznego. Perspektywicznym kierunkiem badań jest również poszukiwanie biomarkerów odpowiedzi na leczenie anty-angiogenne, co pozwoliłoby na bardziej spersonalizowane podejście terapeutyczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rak endometrium – Leczenie
Rak endometrium jest najczęstszym nowotworem ginekologicznym w krajach rozwiniętych, a jego leczenie opiera się na indywidualnym doborze terapii w zależności od stopnia zaawansowania, typu histologicznego, wieku i stanu ogólnego pacjentki. Podstawą terapii jest chirurgia, obejmująca całkowitą histerektomię z obustronną salpingo-ooforektomią oraz ocenę węzłów chłonnych. W I stopniu zaawansowania i niskim ryzyku (G1-G2, brak głębokiej inwazji mięśniówki) operacja może być jedynym leczeniem. W bardziej zaawansowanych stadiach stosuje się rozszerzone zabiegi, cytoredukcję oraz uzupełniająco radioterapię (teleradioterapia i brachyterapia) i chemioterapię (karboplatyna z paklitakselem jako standard). Hormonoterapia (progestageny, inhibitory aromatazy, inhibitory CDK4/6) jest wskazana w zaawansowanych, nawrotowych lub u pacjentek chcących zachować płodność, przy obecności receptorów ER/PR. Terapie celowane (lenvatinib, bewacyzumab, ewerolimus, trastuzumab derukstekan) oraz immunoterapia (pembrolizumab, dostarlimab) są stosowane w zaawansowanych i nawrotowych przypadkach, szczególnie w guzach MSI-H/dMMR.
awelumab, bewacyzumab, błona śluzowa macicy, brachyterapia, całkowita histerektomia, cytoredukcja chirurgiczna, dostarlimab, durwalumab, inhibitor aromatazy, inhibitor mTOR, inhibitor PARP, inwazja mięśniówki macicy, inwazja przestrzeni limfatyczno-naczyniowej, koniugat przeciwciała z lekiem, lenvatinib, niestabilność mikrosatelitarna, niwolumab, nowotwór ginekologiczny, obustronna salpingo-ooforektomia, octan medroksyprogesteronu, octan megestrolu, operacja cytoredukcyjna, pembrolizumab, przeciwciało monoklonalne, radiochemioterapia, rak endometrioidny, rak endometrium, stopień zróżnicowania guza, szlak PI3K/AKT/mTOR, technika minimalnie inwazyjna, teleradioterapia, terapia anty-angiogenna, typ histologiczny, węzły chłonne, zaburzenia naprawy niesparowanych zasad DNA, zachowanie płodności