gramicydyna

Gramicydyna to polipeptydowy antybiotyk, produkowany przez bakterie gram-dodatnie z rodzaju Bacillus. Należy do grupy antybiotyków jonoforowych, które tworzą kanały jonowe w błonach biologicznych, umożliwiając transport jonów przez te membrany.

Mechanizm działania gramicydyny polega na tworzeniu w błonie komórkowej bakterii kanałów, przez które dochodzi do niekontrolowanego przepływu jonów, głównie kationów jednowartościowych (Na+, K+, H+). Prowadzi to do zaburzenia równowagi elektrolitowej, depolaryzacji błony komórkowej i ostatecznie do śmierci komórki bakteryjnej.

W praktyce klinicznej gramicydyna stosowana jest głównie powierzchniowo w preparatach złożonych, często w połączeniu z neomycyną i bacytracyną, do leczenia zakażeń skóry, błon śluzowych i oczu. Wykazuje aktywność przeciwko szerokiemu spektrum bakterii gram-dodatnich, a w mniejszym stopniu również przeciwko niektórym bakteriom gram-ujemnym.

Ze względu na znaczącą toksyczność przy podaniu ogólnoustrojowym, gramicydyna nie jest stosowana doustnie ani parenteralnie. Jej użycie ogranicza się do preparatów miejscowych o stężeniu zwykle nieprzekraczającym 0,005%. Warto zaznaczyć, że gramicydyna była jednym z pierwszych antybiotyków wprowadzonych do użytku klinicznego w latach 40. XX wieku.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl