stężenie amikacyny
Stężenie amikacyny (ang. amikacin level) jest istotnym parametrem laboratoryjnym monitorowanym podczas terapii tym antybiotykiem aminoglikozydowym. Pomiar stężenia amikacyny we krwi pacjenta pozwala na ocenę skuteczności leczenia oraz minimalizację ryzyka wystąpienia działań niepożądanych, zwłaszcza nefrotoksyczności i ototoksyczności.
W praktyce klinicznej oznacza się stężenie minimalne (tzw. stężenie dolne, ang. trough level), mierzone tuż przed podaniem kolejnej dawki leku, oraz stężenie maksymalne (tzw. stężenie szczytowe, ang. peak level), oznaczane 30-60 minut po zakończeniu wlewu dożylnego. Zalecane terapeutyczne stężenie minimalne amikacyny wynosi zwykle poniżej 5-10 µg/ml, natomiast stężenie maksymalne powinno mieścić się w zakresie 20-30 µg/ml.
Monitorowanie stężenia amikacyny jest szczególnie ważne u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, u osób w podeszłym wieku, pacjentów pediatrycznych, a także w przypadku terapii wysokimi dawkami lub długotrwałego leczenia. Dostosowanie dawkowania na podstawie pomiaru stężenia leku umożliwia indywidualizację terapii i poprawę jej bezpieczeństwa.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Biodacyna 125 mg/ml
Biodacyna (amikacyna) jest aminoglikozydowym antybiotykiem dostępnym w roztworze do wstrzykiwań i infuzji o stężeniach 125 mg/ml oraz 250 mg/ml. Podawanie może odbywać się domięśniowo (preferowana droga w większości zakażeń) lub dożylnie, zarówno jako bolus (2-3 minuty), jak i infuzja trwająca 30 minut. Dawkowanie jest ściśle uzależnione od masy ciała pacjenta, z całkowitą dawką dobową 15-20 mg/kg mc./dobę, nieprzekraczającą 1,5 g/dobę u dorosłych. Standardowy czas terapii wynosi 7-10 dni, z koniecznością ponownej oceny po 10 dniach w ciężkich zakażeniach. U dzieci dawka wynosi 15-20 mg/kg mc./dobę, podawana raz na dobę lub w dwóch dawkach po 7,5 mg/kg co 12 godzin, z wyjątkiem zapalenia wsierdzia i neutropenii, gdzie zalecane jest podawanie dwa razy na dobę. U wcześniaków dawka nasycająca to 10 mg/kg, a następnie 7,5 mg/kg co 12 godzin. Monitorowanie terapii obejmuje ocenę czynności nerek (stężenie kreatyniny, klirens kreatyniny) oraz stężenia amikacyny w surowicy (maksymalne poniżej 35 μg/ml, minimalne poniżej 10 μg/ml).
amikacyna, antybiotyk aminoglikozydowy, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, drobnoustrój, działanie niepożądane, klirens kreatyniny, neutropenia, podanie domięśniowe, podanie dożylne, roztwór do wstrzykiwań, środek alkalizujący, stężenie amikacyny, stężenie kreatyniny, zaburzenie czynności nerek, zakażenie dróg moczowych, zakażenie Pseudomonas, zakażenie zagrażające życiu, zapalenie wsierdzia - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Amikacin B.Braun
Amikacyna wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, uszkodzeniami narządu słuchu, zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi (np. miastenia, choroba Parkinsona) oraz u osób wcześniej leczonych aminoglikozydami. Terapia powyżej 14 dni nie jest zalecana ze względu na ryzyko ototoksyczności i nefrotoksyczności, które nasilają się przy niewydolności nerek, dużych dawkach, odwodnieniu i podeszłym wieku. Ototoksyczność manifestuje się niedosłuchem wysokich częstotliwości, zawrotami głowy, drętwieniem, skurczami mięśni i drgawkami, a u pacjentów z mutacją mitochondrialnego DNA (np. 1555 A>G w genie rRNA 12S) ryzyko jest podwyższone nawet przy prawidłowych stężeniach leku. Blokada przewodnictwa nerwowo-mięśniowego i porażenie mięśni oddechowych mogą wystąpić niezależnie od drogi podania, a w przypadku ich wystąpienia wskazane jest podanie soli wapnia i ewentualne wspomaganie oddechu.
albuminuria, antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk beta-laktamowy, audiogram, azot mocznikowy, beta-laktamaza, blokada nerwowo-mięśniowa, blokada przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, BUN, cefalosporyna, choroba Parkinsona, ciężar właściwy moczu, drętwienie, drgawki, działanie kuraropodobne, działanie nefrotoksyczne, hiperazotemia, klirens kreatyniny, kłucie skóry, kreatynina, krwinka czerwona, leukocyt, miastenia, mutacja mitochondrialna DNA, nawodnienie, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, niedojrzałość nerek, niedosłuch wysokich częstotliwości, niewrażliwe drobnoustroje, niewydolność nerek, noworodek, odwodnienie, ósmy nerw czaszkowy, ototoksyczność, płyn mózgowo-rdzeniowy, podeszły wiek, porażenie mięśni oddechowych, skąpomocz, skurcz mięśni, sól wapnia, stężenie amikacyny, szum uszny, uszkodzenie narządu słuchu, uszkodzenie nerwu przedsionkowego, wałeczkomocz, wcześniak, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie nerwowo-mięśniowe, zawał plamki żółtej, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia obwodowego - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Biodacyna 250 mg/ml
Lek Biodacyna (amikacyna w postaci disiarczanu) dostępny jest w stężeniach 125 mg/ml oraz 250 mg/ml jako roztwór do wstrzykiwań i infuzji. Dawkowanie amikacyny wymaga indywidualnego dostosowania w zależności od wieku pacjenta, rodzaju zakażenia oraz funkcji nerek, z uwzględnieniem masy ciała. Preferowaną drogą podania jest domięśniowa, natomiast dożylna stosowana jest w zakażeniach zagrażających życiu lub gdy podanie domięśniowe jest niemożliwe. Dożylne podanie może odbywać się jako bolus (2-3 minuty) lub infuzja (30 minut przy stężeniu 0,25%). Monitorowanie terapii obejmuje ocenę czynności nerek (klirens kreatyniny lub stężenie kreatyniny w surowicy) oraz oznaczanie stężeń amikacyny w surowicy: maksymalne poniżej 35 µg/ml i minimalne poniżej 10 µg/ml. Standardowa długość terapii wynosi 7-10 dni, a w przypadku dłuższego leczenia konieczna jest regularna kontrola czynności nerek, słuchu, narządu równowagi oraz stężenia leku.
amikacyna, azot mocznikowy, Biodacyna, bolus dożylny, czynność nerek, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, infuzja dożylna, klirens kreatyniny, narząd równowagi, neutropenia z gorączką, podanie domięśniowe, podanie dożylne, roztwór do wstrzykiwań, środek alkalizujący, stężenie amikacyny, stężenie kreatyniny, stężenie maksymalne leku, stężenie minimalne leku, zaburzenie czynności nerek, zakażenie dróg moczowych, zakażenie Pseudomonas, zapalenie wsierdzia - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Amikacin Adamed 250 mg/ml
Amikacyna (250 mg/ml) wymaga indywidualnego dawkowania opartego na masie ciała i funkcji nerek pacjenta. Standardowa dawka dobowa wynosi 15-20 mg/kg mc., podawana domięśniowo lub dożylnie, z maksymalną dawką 1,5 g u dorosłych. U wcześniaków i noworodków stosuje się odpowiednio 7,5 mg/kg co 12 godzin oraz dawkę nasycającą 10 mg/kg, a następnie 7,5 mg/kg co 12 godzin. W przypadku ciężkich zakażeń, zwłaszcza wywołanych przez Pseudomonas, dawkę można zwiększyć do 500 mg co 8 godzin, nie przekraczając 1,5 g/dobę i łącznej dawki 15 g. Terapia trwa zwykle 7-10 dni, a w przypadku braku poprawy klinicznej po 3-5 dniach należy ponownie ocenić wrażliwość drobnoustrojów. Monitorowanie obejmuje stężenia amikacyny w surowicy (maksymalne <35 μg/ml, minimalne <10 μg/ml) oraz czynność nerek (klirens kreatyniny lub stężenie kreatyniny).
aminoglikozyd, czynność nerek, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, drobnoustrój, funkcja nerek, infuzja, klirens kreatyniny, narząd równowagi, neutropenia z gorączką, oporność patogenu, Pseudomonas, siarczan amikacyny, środek alkalizujący, stężenie amikacyny, stężenie kreatyniny, zaburzenie czynności nerek, zakażenie, zakażenie dróg moczowych, zakażenie zagrażające życiu, zapalenie wsierdzia - Leksykon substancji czynnych
Amikacyna – Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie amikacyny powinno być indywidualnie dostosowane do masy ciała pacjenta oraz funkcji nerek, z obowiązkowym monitorowaniem stężenia leku w surowicy, funkcji nerek (klirens kreatyniny) oraz słuchu i narządu równowagi. U dorosłych i młodzieży z prawidłową czynnością nerek (klirens kreatyniny ≥50 ml/min) zalecana dawka wynosi 15 mg/kg mc./dobę, podawana jednorazowo lub w dwóch dawkach po 7,5 mg/kg co 12 godzin, z maksymalną dawką dobową 1,5 g. W przypadku ciężkich zakażeń, np. zapalenia wsierdzia lub neutropenii z gorączką, podawanie dwukrotne jest preferowane. U dzieci dawka wynosi 15-20 mg/kg mc./dobę, u noworodków dawka nasycająca 10 mg/kg mc. z dawką podtrzymującą 7,5 mg/kg co 12 godzin, a u wcześniaków 7,5 mg/kg co 12 godzin. Maksymalne stężenie amikacyny w surowicy nie powinno przekraczać 35 μg/ml, a minimalne 10 μg/ml, z wyjątkiem podawania raz na dobę u pacjentów z prawidłową czynnością nerek, gdzie stężenie maksymalne może być wyższe. Leczenie trwa zwykle 7-10 dni, a dłuższe wymaga ścisłego nadzoru.
azot mocznikowy, bezmocz, beztłuszczowa masa ciała, czynność nerek, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dializa otrzewnowa, dystrybucja leku, funkcja nerek, hemodializa, klirens kreatyniny, narząd równowagi, neutropenia, płyn zewnątrzkomórkowy, środek alkalizujący, stężenie amikacyny, stężenie kreatyniny, stężenie leku w surowicy, wodobrzusze, worek spojówkowy, zaburzenie czynności nerek, zakażenie dróg moczowych, zakażenie Pseudomonas, zapalenie wsierdzia - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Amikacin B.Braun 5 mg/ml
Amikacyna, aminoglikozydowy antybiotyk dostępny w stężeniach 2,5 mg/ml, 5 mg/ml oraz 10 mg/ml, wymaga precyzyjnego dawkowania opartego na masie ciała pacjenta oraz ocenie czynności nerek (klirens kreatyniny). U dorosłych i młodzieży (>33 kg) z prawidłową funkcją nerek (klirens ≥50 ml/min) zalecana dawka wynosi 15 mg/kg/dobę, podawana jednorazowo lub w dwóch dawkach po 7,5 mg/kg co 12 godzin, z maksymalną dawką dobową 1,5 g. U dzieci dawka wynosi 15-20 mg/kg/dobę, a u noworodków i wcześniaków odpowiednio 7,5-10 mg/kg co 12 godzin. Monitorowanie stężenia amikacyny w surowicy jest kluczowe, z celem utrzymania stężeń maksymalnych poniżej 35 μg/ml (z wyjątkiem dawkowania raz na dobę) i minimalnych powyżej 10 μg/ml. Terapia powinna trwać 7-10 dni, a w przypadku braku poprawy klinicznej po 3-5 dniach należy rozważyć zmianę leczenia lub dalszą diagnostykę.
antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotykowrażliwość, azot mocznikowy, bezmocz, beztłuszczowa masa ciała, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dializa otrzewnowa, funkcja nerek, hemodializa, klirens kreatyniny, mukowiscydoza, neutropenia, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, ognisko septyczne, patogen, płyn zewnątrzkomórkowy, przewlekła niewydolność nerek, roztwór do infuzji, stężenie amikacyny, stężenie kreatyniny, stężenie leku w osoczu, wodobrzusze, zaburzenie czynności nerek, zakażenie, zapalenie wsierdzia