cerclage ratunkowy
Cerclage ratunkowy to procedura medyczna stosowana w położnictwie w sytuacjach nagłego zagrożenia ciąży z powodu niewydolności szyjki macicy. W przeciwieństwie do cerclage elektywnego, wykonuje się go jako interwencję awaryjną, gdy szyjka macicy już zaczęła się rozwierać, a błony płodowe mogą być widoczne lub uwypuklone.
Zabieg wykonywany jest najczęściej między 16. a 24. tygodniem ciąży, gdy dochodzi do bezobjawowego skracania i rozwierania szyjki macicy, co stwarza ryzyko poronienia lub porodu przedwczesnego. Technika polega na chirurgicznym założeniu szwu okrężnego wokół szyjki macicy, co ma na celu jej mechaniczne zamknięcie i utrzymanie ciąży.
Skuteczność cerclage ratunkowego jest niższa niż cerclage planowego, a ryzyko powikłań wyższe. Wśród możliwych komplikacji wymienia się: pęknięcie błon płodowych podczas zabiegu, infekcje, krwawienie oraz przedwczesne skurcze macicy. Pomimo tych zagrożeń, procedura ta może stanowić ostatnią szansę na uratowanie ciąży w przypadkach zaawansowanej niewydolności szyjki macicy.
Powiązane wpisy
-
Leksykon chorób i schorzeń
Niewydolność szyjki macicy to stan charakteryzujący się przedwczesnym rozwieraniem, skracaniem i rozmiękaniem szyjki macicy, prowadzącym do poronienia lub przedwczesnego porodu, występujący u 1-2% ciężarnych i odpowiadający za około 25% poronień w drugim trymestrze. Patomechanizm jest złożony i obejmuje defekty strukturalne (wrodzone anomalie macicy, zaburzenia kolagenu, urazy szyjki), biochemiczne (zmniejszenie zawartości kolagenu, zwiększona aktywność kolagenolityczna, zapalenie z udziałem cytokin IL1, IL8, TNF-α, prostaglandyny, metaloproteinazy macierzy) oraz funkcjonalne (zaburzenia hormonalne, m.in. wpływ 17β-estradiolu i progesteronu). Diagnostyka opiera się głównie na badaniu ultrasonograficznym, gdzie skrócenie szyjki do ≤25 mm przed 24-34 tygodniem ciąży oraz lejkowanie szyjki przekraczające 50% przed 25 tygodniem wiążą się z wysokim ryzykiem przedwczesnego porodu (do 80%). Niewydolność szyjki macicy jest obecnie postrzegana jako element kontinuum wydolności reprodukcyjnej, a nie odrębna jednostka kliniczna, co ma istotne implikacje dla monitorowania i leczenia pacjentek.
anomalia macicy, cerclage, cerclage ratunkowy, fibronektyna, histeroskopia, konizacja szyjki macicy, krwawienie doczesnej, łyżeczkowanie, metaloproteinaza macierzy, nadmierne rozciągnięcie macicy, niewydolność szyjki macicy, odpowiedź zapalna, pęknięcie błon płodowych, prostaglandyna, przedwczesny poród, rozwieranie szyjki macicy, skrócenie szyjki macicy, suplementacja progesteronem, szew szyjkowy, tkanka łączna, tlenek azotu, uwypuklenie błon płodowych, wycięcie pętlą elektrochirurgiczną, wypadanie błon płodowych, zapalenie doczesnej, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół zaburzeń oddychania -
Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność szyjki macicy, definiowana jako bezbolesne skrócenie, osłabienie lub przedwczesne rozszerzenie szyjki macicy w II lub wczesnym III trymestrze ciąży, stanowi istotne zagrożenie dla utrzymania ciąży, odpowiadając za około 25% poronień w drugim trymestrze. Diagnostyka opiera się na trzech filarach: wywiadzie (np. 1-3 kolejne poronienia w II trymestrze, wcześniejsze szwy szyjkowe), badaniu fizykalnym (bezbolesne rozszerzenie szyjki do 4-6 cm bez objawów infekcji czy krwawienia) oraz przezpochwowym ultrasonograficznym pomiarze długości szyjki macicy, gdzie długość <25 mm przed 24. tygodniem ciąży i obecność lejkowatego kształtu szyjki (funneling) są kluczowymi wskaźnikami. Ryzyko przedwczesnego porodu wzrasta wraz z nasileniem lejkowania (>50% przed 25. tygodniem wiąże się z 80% ryzykiem). Diagnostyka różnicowa obejmuje wykluczenie infekcji wewnątrzmacicznych, przedwczesnej czynności skurczowej, pęknięcia błon płodowych oraz wad wrodzonych płodu. Regularne badania przesiewowe, szczególnie u kobiet z grupy wysokiego ryzyka (np. wcześniejsze poronienia, zabiegi na szyjce, wady macicy, ekspozycja na DES), są rekomendowane co 1-2 tygodnie między 16. a 24. tygodniem ciąży.
amniocenteza, badanie ultrasonograficzne, biopsja stożkowa, cerclage, cerclage ratunkowy, chorioamnionitis, dietylostilbestrol, histeroskopia, łożysko przodujące, niedomykalność szyjki macicy, niewydolność cieśniowo-szyjkowa, niewydolność szyjki macicy, płyn owodniowy, poronienie, poronienie w drugim trymestrze, progesteron, przedwczesne pęknięcie błon płodowych, przedwczesny poród, przezpochwowe badanie ultrasonograficzne, szew szyjkowy, wady wrodzone macicy, wypadanie błon płodowych, zapalenie błon płodowych, zespół Ehlersa-Danlosa, zrosty wewnątrzmaciczne -
Leksykon chorób i schorzeń
Niewydolność szyjki macicy (niewydolność cieśniowo-szyjkowa) to stan charakteryzujący się bezbolesnym rozwieraniem szyjki macicy w II trymestrze ciąży, bez skurczów macicy, prowadzący do ryzyka poronienia lub porodu przedwczesnego. Dotyczy około 1% ciąż, odpowiadając za 15-20% poronień w II trymestrze. Diagnostyka opiera się na wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz ultrasonografii przezpochwowej, gdzie długość szyjki <25 mm między 18-24 tygodniem ciąży oraz obecność "funnelingu" wskazują na niewydolność. Główne czynniki ryzyka to wcześniejsze zabiegi na szyjce (konizacja, LEEP, D&C), porody przedwczesne, urazy szyjki, wady rozwojowe macicy, ekspozycja na DES, zaburzenia kolagenu (zespół Ehlersa-Danlosa, Marfana) oraz rasa czarna. Leczenie obejmuje cerclage szyjkowy (profilaktyczny między 12-14 tygodniem lub ratunkowy do 24 tygodnia), suplementację progesteronu (17-alfa-hydroksyprogesteron kapronian od 16-24 do 36 tygodnia) oraz opcjonalnie pessarium pochwowe. Cerclage przezbrzuszny (TAC) stosowany jest w wybranych przypadkach, wymaga porodu przez cesarskie cięcie. Skuteczność cerclage wynosi 80-90% w zapobieganiu porodowi przedwczesnemu.
17-alfa-hydroksyprogesteron kapronian, badanie przezpochwowe, cerclage przezbrzuszny, cerclage ratunkowy, dietylostilbestrol, encefalopatia niedotlenieniowo-niedokrwienna, indometacyna, infekcja wewnątrzowodniowa, konizacja, kortykosteroidy, krwawienie z pochwy, mózgowe porażenie dziecięce, niewydolność cieśniowo-szyjkowa, niewydolność szyjki macicy, pessarium pochwowe, poród przedwczesny, poronienie w drugim trymestrze, procedura LEEP, przedwczesne pęknięcie błon płodowych, rezonans magnetyczny, rozwieranie szyjki macicy, suplementacja progesteronu, ultrasonografia przezpochwowa, uraz szyjki macicy, wada rozwojowa macicy, wyłyżeczkowanie, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana