niedomykalność szyjki macicy
Niedomykalność szyjki macicy (niewydolność cieśniowo-szyjkowa) to stan, w którym szyjka macicy ulega przedwczesnemu rozwieraniu się podczas ciąży, bez towarzyszących skurczów macicy. Jest to poważne powikłanie położnicze, które może prowadzić do poronienia w drugim trymestrze ciąży lub porodu przedwczesnego.
Etiologia niedomykalności szyjki macicy obejmuje czynniki wrodzone (wady rozwojowe macicy), nabyte (urazy szyjki podczas porodu, zabiegów diagnostycznych, chirurgicznych) oraz hormonalne. Czynnikami ryzyka są również przebyte porody przedwczesne, poronienia w drugim trymestrze, zabiegi na szyjce macicy (konizacja, amputacja), ekspozycja na dietylostilbestrol (DES) w życiu płodowym oraz wady wrodzone tkanki łącznej.
Diagnostyka opiera się na wywiadzie położniczym, badaniu ginekologicznym oraz ultrasonograficznej ocenie długości szyjki macicy. Przyjmuje się, że długość szyjki macicy poniżej 25 mm przed 24. tygodniem ciąży stanowi istotny czynnik ryzyka porodu przedwczesnego. Dodatkowym markerem jest obecność rozwierania wewnętrznego ujścia (lejkowate rozszerzenie) w badaniu USG.
Postępowanie terapeutyczne obejmuje założenie szwu okrężnego na szyjkę macicy (cerclage) – zabieg McDonalda lub Shirodkara, założenie pessarium położniczego oraz suplementację progesteronu (dopochwowo lub domięśniowo). Leczenie należy wdrożyć przed 24. tygodniem ciąży, najlepiej profilaktycznie u pacjentek z obciążonym wywiadem położniczym. W przypadkach zaawansowanych zmian może być konieczne leczenie tokolityczne oraz profilaktyka zespołu zaburzeń oddychania u noworodka.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Słabość szyjki macicy – Objawy
Niedomykalność szyjki macicy (niewydolność szyjki macicy) to stan charakteryzujący się bezbolesnym, przedwczesnym rozwarciem i skróceniem szyjki macicy, najczęściej w drugim trymestrze ciąży (14-27 tydzień), co stanowi około 1% wszystkich ciąż i odpowiada za około 25% poronień w tym okresie. Klinicznie objawia się bezbolesnym rozwarciem szyjki, uwypukleniem błon płodowych oraz ewentualnym lekkim krwawieniem, plamieniem, uczuciem nacisku w miednicy, bólem dolnej części pleców i łagodnymi skurczami brzucha. Diagnostyka opiera się na monitorowaniu długości szyjki macicy (<25 mm w 24. tygodniu ciąży zwiększa ryzyko przedwczesnego porodu czterokrotnie) oraz wykrywaniu lejkowatego rozwarcia (funneling). Niedomykalność może przebiegać bezobjawowo, co utrudnia wczesne rozpoznanie i wymaga regularnych badań ultrasonograficznych u pacjentek z grup ryzyka, zwłaszcza po zabiegach na szyjce macicy (konizacja, LEEP) lub z wrodzonymi anomaliami macicy.
badanie ultrasonograficzne, ból pleców, cerklaż szyjki macicy, konizacja, krwawienie dokomorowe, krwawienie z pochwy, macica dwurożna, mózgowe porażenie dziecięce, niedomykalność szyjki macicy, niewydolność szyjki macicy, poronienie w drugim trymestrze, PPROM, procedura LEEP, przedwczesne pęknięcie błon płodowych, przedwczesny poród, przegroda macicy, rozwarcie szyjki macicy, skurcze Braxtona-Hicksa, skurcze brzucha, stan bezobjawowy, suplementacja progesteronu, uwypuklenie błon płodowych, wydzielina pochwowa, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół zaburzeń oddychania - Leksykon chorób i schorzeń
Słabość szyjki macicy – Diagnostyka i diagnoza
Niedomykalność szyjki macicy, definiowana jako bezbolesne skrócenie, osłabienie lub przedwczesne rozszerzenie szyjki macicy w II lub wczesnym III trymestrze ciąży, stanowi istotne zagrożenie dla utrzymania ciąży, odpowiadając za około 25% poronień w drugim trymestrze. Diagnostyka opiera się na trzech filarach: wywiadzie (np. 1-3 kolejne poronienia w II trymestrze, wcześniejsze szwy szyjkowe), badaniu fizykalnym (bezbolesne rozszerzenie szyjki do 4-6 cm bez objawów infekcji czy krwawienia) oraz przezpochwowym ultrasonograficznym pomiarze długości szyjki macicy, gdzie długość <25 mm przed 24. tygodniem ciąży i obecność lejkowatego kształtu szyjki (funneling) są kluczowymi wskaźnikami. Ryzyko przedwczesnego porodu wzrasta wraz z nasileniem lejkowania (>50% przed 25. tygodniem wiąże się z 80% ryzykiem). Diagnostyka różnicowa obejmuje wykluczenie infekcji wewnątrzmacicznych, przedwczesnej czynności skurczowej, pęknięcia błon płodowych oraz wad wrodzonych płodu. Regularne badania przesiewowe, szczególnie u kobiet z grupy wysokiego ryzyka (np. wcześniejsze poronienia, zabiegi na szyjce, wady macicy, ekspozycja na DES), są rekomendowane co 1-2 tygodnie między 16. a 24. tygodniem ciąży.
amniocenteza, badanie ultrasonograficzne, biopsja stożkowa, cerclage, cerclage ratunkowy, chorioamnionitis, dietylostilbestrol, histeroskopia, łożysko przodujące, niedomykalność szyjki macicy, niewydolność cieśniowo-szyjkowa, niewydolność szyjki macicy, płyn owodniowy, poronienie, poronienie w drugim trymestrze, progesteron, przedwczesne pęknięcie błon płodowych, przedwczesny poród, przezpochwowe badanie ultrasonograficzne, szew szyjkowy, wady wrodzone macicy, wypadanie błon płodowych, zapalenie błon płodowych, zespół Ehlersa-Danlosa, zrosty wewnątrzmaciczne