hormony kory nadnerczy

Hormony kory nadnerczy to grupa związków steroidowych wytwarzanych w zewnętrznej części nadnerczy – gruczołów położonych nad górnymi biegunami nerek. Kora nadnerczy podzielona jest na trzy warstwy: kłębkowatą, pasmowatą i siatkowatą, z których każda produkuje specyficzne hormony.

Główne hormony kory nadnerczy to kortykosteroidy, które dzielą się na trzy grupy: mineralokortykosteroidy (głównie aldosteron), glikokortykosteroidy (kortyzol) oraz androgeny nadnerczowe (DHEA, DHEA-S, androstendion). Mineralokortykosteroidy regulują gospodarkę wodno-elektrolitową, glikokortykosteroidy uczestniczą w metabolizmie węglowodanów, białek i tłuszczów oraz wpływają na odpowiedź immunologiczną, a androgeny nadnerczowe są prekursorami hormonów płciowych.

Wydzielanie hormonów kory nadnerczy jest regulowane głównie przez oś podwzgórze-przysadka-nadnercza. ACTH (adrenokortykotropina) wydzielana przez przysadkę stymuluje produkcję kortyzolu i androgenów, podczas gdy układ renina-angiotensyna-aldosteron kontroluje wydzielanie aldosteronu. Zaburzenia czynności kory nadnerczy mogą prowadzić do chorób takich jak choroba Addisona (niedoczynność), zespół Cushinga (nadczynność) czy zespół Conna (pierwotny hiperaldosteronizm).

Diagnostyka chorób związanych z zaburzeniami hormonów kory nadnerczy obejmuje oznaczanie poziomu kortyzolu (w surowicy, moczu i ślinie), ACTH, aldosteronu oraz metabolitów androgenów nadnerczowych. W leczeniu stosuje się terapię substytucyjną w przypadku niedoczynności lub leki hamujące nadmierną produkcję hormonów w przypadku nadczynności. W niektórych przypadkach konieczne jest leczenie operacyjne.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl