długotrwałe stosowanie kortykosteroidów
Długotrwałe stosowanie kortykosteroidów to terapia, w której leki z grupy glikokortykosteroidów podawane są przez okres przekraczający kilka tygodni lub miesięcy. Kortykosteroidy są syntetycznymi odpowiednikami hormonów produkowanych naturalnie przez korę nadnerczy i wykazują silne działanie przeciwzapalne, immunosupresyjne oraz przeciwalergiczne.
Przewlekła terapia kortykosteroidami znajduje zastosowanie w leczeniu wielu chorób przewlekłych, takich jak choroby autoimmunologiczne (reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty układowy), przewlekłe choroby zapalne jelit, astma, POChP, choroby skóry (m.in. łuszczyca) oraz w transplantologii jako leki zapobiegające odrzuceniu przeszczepu.
Długotrwałe stosowanie kortykosteroidów wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Do najpoważniejszych należą: osteoporoza ze zwiększonym ryzykiem złamań, zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, cukrzyca posteroidowa), otyłość typu cushingoidalnego, nadciśnienie tętnicze, zaćma, jaskra, zwiększona podatność na infekcje, zaburzenia psychiczne, zanik mięśni oraz zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej.
Aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych, należy stosować najniższą skuteczną dawkę leku przez możliwie najkrótszy czas. Zaleca się również stopniowe odstawianie kortykosteroidów, aby uniknąć zespołu odstawienia i wtórnej niewydolności kory nadnerczy. Pacjenci leczeni długotrwale kortykosteroidami wymagają regularnej oceny gęstości mineralnej kości, kontroli ciśnienia tętniczego, stężenia glukozy we krwi oraz monitorowania pod kątem innych potencjalnych powikłań.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Encorton 10 mg
Prednizon, jako glikokortykosteroid, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania u kobiet w ciąży ze względu na potencjalne ryzyko powikłań takich jak niewydolność łożyska, mała masa urodzeniowa oraz śmierć płodu. Chociaż teratogenność u ludzi nie została jednoznacznie potwierdzona, dane kliniczne wskazują na konieczność stosowania najniższej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas, z uwzględnieniem indywidualnego doboru dawki (dostępne tabletki Encorton w dawkach 1 mg, 5 mg, 10 mg i 20 mg). Decyzja o terapii powinna opierać się na dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka, a pacjentka powinna być szczegółowo poinformowana o potencjalnych zagrożeniach i zasadach stosowania leku w ciąży.
długotrwałe stosowanie kortykosteroidów, działania niepożądane kortykosteroidów, działanie teratogenne, Encorton, funkcje hormonalne, glikokortykosteroid, gospodarka hormonalna, hormony endogenne, hormony kory nadnerczy, mała masa urodzeniowa, niewydolność łożyska, rozszczep podniebienia, stosowanie glikokortykosteroidów, zahamowanie rozwoju płodu - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fanipos 50 mcg/dawkę donosową
Flutykazonu propionian, substancja czynna preparatu Fanipos, jest kortykosteroidem stosowanym donosowo, wykazującym silne miejscowe działanie przeciwzapalne na błonę śluzową nosa. Charakteryzuje się minimalnym wpływem na oś podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczową (HPA), co potwierdzają badania kliniczne wykazujące brak istotnego zahamowania funkcji kory nadnerczy. Po podaniu dawki 200 μg/dobę nie stwierdzono istotnych zmian w 24-godzinnym AUC kortyzolu w surowicy (stosunek 1,01; 90% CI 0,9–1,14), co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa leku w aspekcie działania ogólnoustrojowego.
absorpcjometria rentgenowska, aerozol do nosa, błona śluzowa nosa, długotrwałe stosowanie kortykosteroidów, działanie przeciwzapalne, flutykazonu propionian, gęstość mineralna kości, kora nadnerczy, kortykosteroid, leki donosowe, oś podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowa, przekrwienie błony śluzowej, stężenie kortyzolu, wydzielanie kortyzolu