glukuronidacja wątrobowa

Glukuronidacja wątrobowa to jeden z głównych procesów II fazy metabolizmu leków i ksenobiotyków, zachodzący w wątrobie. Polega na przyłączeniu kwasu glukuronowego do cząsteczki substancji, co zwiększa jej hydrofilowość i ułatwia wydalanie z organizmu, głównie z moczem lub żółcią.

Proces katalizowany jest przez rodzinę enzymów UDP-glukuronylotransferaz (UGT), których aktywność może być zróżnicowana osobniczo ze względu na polimorfizmy genetyczne. W wątrobie występuje najwyższe stężenie enzymów UGT, co czyni ją głównym narządem odpowiedzialnym za glukuronidację, choć proces ten zachodzi również w jelitach, nerkach i płucach.

Glukuronidacja odgrywa kluczową rolę w metabolizmie wielu leków (np. morfiny, paracetamolu, lorazepamu, lamotriginy), substancji endogennych (bilirubina, hormony steroidowe) oraz związków egzogennych. Zaburzenia tego procesu mogą prowadzić do toksyczności leków lub chorób, jak np. zespół Gilberta, w którym zmniejszona aktywność UGT1A1 powoduje łagodną hiperbilirubinemię.

W praktyce klinicznej znajomość procesów glukuronidacji ma znaczenie przy analizie interakcji lekowych, dostosowywaniu dawek u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby oraz interpretacji wyników badań toksykologicznych. Niektóre substancje, jak kwas walproinowy czy probenecyd, mogą hamować glukuronidację, prowadząc do klinicznie istotnych interakcji lekowych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl