receptory kaszlowe

Receptory kaszlowe to wyspecjalizowane zakończenia nerwowe zlokalizowane głównie w drogach oddechowych, które reagują na różne bodźce mechaniczne, chemiczne i zapalne, inicjując odruch kaszlowy. Najliczniej występują w krtani, tchawicy oraz w miejscach rozgałęzień oskrzeli, gdzie pełnią funkcję ochronną przed aspiracją ciał obcych i drażniących substancji.

Pobudzenie receptorów kaszlowych prowadzi do przekazania sygnału aferentnego do ośrodka kaszlu w rdzeniu przedłużonym poprzez nerw błędny (X). W odpowiedzi generowany jest skoordynowany odruch efektorowy obejmujący głębokie wdechy, zamknięcie głośni oraz gwałtowny skurcz mięśni wydechowych, skutkujący kaszlem o prędkości przepływu powietrza nawet do 160 km/h.

W praktyce klinicznej istotna jest możliwość modulacji aktywności receptorów kaszlowych przez leki przeciwkaszlowe. Centralnie działające opioidy (kodeina, dekstrometorfan) hamują ośrodek kaszlu, natomiast leki działające obwodowo (np. lewodomorfan) zmniejszają wrażliwość samych receptorów. Nadwrażliwość receptorów kaszlowych może prowadzić do przewlekłego kaszlu, co obserwuje się w przebiegu astmy, POChP, refluksu żołądkowo-przełykowego czy przewlekłego zapalenia zatok.

Powiązane wpisy

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl