efekt koloido-osmotyczny
Efekt koloido-osmotyczny, znany również jako efekt onkotyczny, to zjawisko fizjologiczne polegające na zatrzymywaniu płynów w przestrzeni naczyniowej przez białka osocza, głównie albuminę. Białka te, ze względu na swoją wielkość, nie są w stanie swobodnie przenikać przez błony naczyń, co powoduje wytworzenie gradientu ciśnienia osmotycznego.
W warunkach fizjologicznych ciśnienie onkotyczne wynosi około 25-28 mmHg i jest jednym z kluczowych mechanizmów regulujących objętość krwi krążącej oraz równowagę płynową między przestrzenią wewnątrznaczyniową a śródmiąższową. Zaburzenia stężenia białek osocza, szczególnie albumin, mogą prowadzić do obrzęków (przy hipoalbuminemii) lub odwodnienia tkanek (przy hiperalbuminemii).
Efekt koloido-osmotyczny wykorzystywany jest w terapii, m.in. przy stosowaniu koloidowych płynów infuzyjnych, takich jak dekstrany, żelatyny czy hydroksyetylowana skrobia. Płyny te zwiększają objętość krwi krążącej poprzez zatrzymywanie wody w naczyniach, co jest szczególnie istotne w leczeniu wstrząsu hipowolemicznego, ciężkich oparzeń czy stanów związanych z utratą białek.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Human Albumin 200 g/l Takeda
Lek Human Albumin 200 g/l Takeda to roztwór do infuzji zawierający 200 g/l białka całkowitego, z czego co najmniej 95% stanowi albumina ludzka. Preparat wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów z ryzykiem hiperwolemii, niewyrównaną niewydolnością serca, nadciśnieniem tętniczym, żylakami przełyku, obrzękiem płuc, skazą krwotoczną, ciężką niedokrwistością oraz bezmoczem o etiologii nerkowej i pozanerkowej. Efekt koloido-osmotyczny albuminy w stężeniu 200 g/l jest około czterokrotnie większy niż osocza krwi, co wymaga monitorowania nawodnienia i unikania przeciążenia układu krążenia. Preparat zawiera także znaczące ilości sodu: fiolka 50 ml zawiera 115–149,5 mg sodu (5,8–7,5% dziennej dawki WHO), a fiolka 100 ml 230–299 mg sodu (11,5–15% dziennej dawki WHO). Nie wolno rozcieńczać roztworu wodą do wstrzykiwań ze względu na ryzyko hemolizy.
albumina ludzka, bezmocz nerkowy, ból głowy, ciężka niedokrwistość, czynnik krzepnięcia, duszność, efekt koloido-osmotyczny, erytrocyt, hematokryt, hemodylucja, hemoliza, hemostaza, hiperwolemia, nadciśnienie tętnicze, niewyrównana niewydolność serca, obrzęk płuc, ośrodkowe ciśnienie żylne, parametr krzepnięcia, płytka krwi, przeciążenie układu krążenia, przepełnienie żył szyjnych, przewodnienie, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, równowaga elektrolitowa, skaza krwotoczna, żylaki przełyku - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Albunorm 20%
Albunorm 20% to roztwór albuminy ludzkiej o stężeniu 200 g/l, charakteryzujący się silnym działaniem hyperonkotycznym, około czterokrotnie większym niż osocze. Produkt zawiera 331–368 mg sodu na 100 ml, co stanowi do 18,4% dziennego zalecanego spożycia sodu według WHO, co jest istotne u pacjentów na diecie niskosodowej. Podawanie albuminy wymaga ścisłego monitorowania stanu nawodnienia, bilansu elektrolitowego oraz parametrów krzepnięcia, zwłaszcza przy dużych objętościach infuzji. Należy unikać rozcieńczania roztworu wodą do wstrzykiwań ze względu na ryzyko hemolizy. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca, nadciśnieniem tętniczym, żylakami przełyku, obrzękiem płuc, skazą krwotoczną, ciężką niedokrwistością oraz bezmoczem, a także u osób z ciężkim pourazowym uszkodzeniem mózgu, gdzie stosowanie albuminy wiązało się z wyższą śmiertelnością.
albumina, bezmocz, ciśnienie wrotne, czynniki krzepnięcia, efekt koloido-osmotyczny, erytrocyt, hematokryt, hemodylucja, hemoliza, hiperwolemia, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność serca, obrzęk płuc, parametry krzepnięcia, płytki krwi, pourazowe uszkodzenie mózgu, przepełnienie żył szyjnych, pula osocza, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, skaza krwotoczna, wstrząs, żylaki przełyku