odpowiedź immunologiczna typu komórkowego

Odpowiedź immunologiczna typu komórkowego (CMI – cell-mediated immunity) stanowi kluczowy mechanizm obronny organizmu oparty głównie na aktywności limfocytów T. W przeciwieństwie do odpowiedzi humoralnej, która opiera się na przeciwciałach, odpowiedź komórkowa nie wymaga produkcji immunoglobulin, a jest realizowana bezpośrednio przez komórki układu odpornościowego.

Główną rolę w odpowiedzi komórkowej odgrywają limfocyty T CD4+ (pomocnicze) oraz CD8+ (cytotoksyczne). Limfocyty T CD4+ rozpoznają antygeny prezentowane przez komórki prezentujące antygen (APC) w kontekście cząsteczek MHC klasy II i wydzielają cytokiny, które regulują odpowiedź immunologiczną. Limfocyty T CD8+ rozpoznają antygeny w kontekście MHC klasy I i bezpośrednio eliminują komórki zakażone patogenami wewnątrzkomórkowymi.

Odpowiedź komórkowa jest szczególnie istotna w zwalczaniu zakażeń wirusowych, niektórych bakterii wewnątrzkomórkowych (np. prątków gruźlicy), grzybów oraz w nadzorze immunologicznym nad komórkami nowotworowymi. Zaburzenia odpowiedzi typu komórkowego mogą prowadzić do zwiększonej podatności na infekcje oportunistyczne, co obserwuje się np. u pacjentów z HIV/AIDS, gdzie dochodzi do deplecji limfocytów T CD4+.

Diagnostyka odpowiedzi komórkowej obejmuje m.in. testy skórne (np. próba tuberkulinowa), ocenę subpopulacji limfocytów T metodą cytometrii przepływowej oraz testy funkcjonalne, takie jak oznaczanie wydzielania cytokin po stymulacji antygenowej. W terapii coraz większą rolę odgrywają metody immunomodulacji odpowiedzi komórkowej, szczególnie w leczeniu chorób autoimmunologicznych i nowotworowych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl