szczepionka przeciw gruźlicy
Szczepionka przeciw gruźlicy, znana również jako BCG (Bacillus Calmette-Guérin), jest jedyną dostępną szczepionką chroniącą przed gruźlicą. Została opracowana przez Alberta Calmette’a i Camille’a Guérina w 1921 roku z atenuowanego szczepu prątków bydlęcych (Mycobacterium bovis).
BCG wykazuje wysoką skuteczność w zapobieganiu ciężkim postaciom gruźlicy u dzieci, szczególnie gruźliczemu zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych i prosówce. Skuteczność ochrony przed gruźlicą płuc u dorosłych jest zmienna (0-80%) i zależy od wielu czynników, w tym regionu geograficznego i szczepu szczepionki.
W Polsce szczepienie BCG jest obowiązkowe i wykonywane u noworodków w pierwszej dobie życia. Szczepionka podawana jest śródskórnie, zwykle w lewą okolicę naramienną. Po szczepieniu typowo pojawia się miejscowy odczyn w postaci grudki, która może ulec owrzodzeniu, a następnie zabliźnieniu z pozostawieniem charakterystycznej blizny.
Przeciwwskazania do szczepienia BCG obejmują: wrodzone zaburzenia odporności, zakażenie HIV, aktywną białaczkę, chłoniaki, uogólnione nowotwory złośliwe, leczenie immunosupresyjne oraz ciężkie choroby przebiegające z gorączką. Powikłania po szczepieniu są rzadkie i najczęściej obejmują miejscowe reakcje, jak ropień w miejscu wstrzyknięcia czy zapalenie regionalnych węzłów chłonnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Mycobacterium bovis – Właściwości farmakodynamiczne
Mycobacterium bovis BCG, szczep duński 1331 stosowany w szczepionce BCG AJVaccines, jest żywym atenuowanym szczepem podawanym w dawkach zależnych od wieku: 0,1 ml (2-8 x 10^5 CFU) dla dorosłych i dzieci powyżej 12 miesięcy oraz 0,05 ml (1-4 x 10^5 CFU) dla niemowląt poniżej 12 miesięcy. Szczepionka ta wywołuje odpowiedź komórkową, która zapewnia ochronę przed zakażeniem prątkami Mycobacterium tuberculosis, co potwierdza dodatni wynik próby tuberkulinowej około 6 tygodni po szczepieniu. Jednakże korelacja między reakcją skórną a rzeczywistą ochroną immunologiczną pozostaje niejasna, a odporność może osłabiać się po około 10 latach, co jest istotne przy planowaniu długoterminowej profilaktyki przeciwgruźliczej.
etambutol, gruźlica, izoniazyd, lek przeciwgruźliczy, lekooporność, minimalne stężenie hamujące, Mycobacterium bovis BCG, powikłania poszczepienne, próba tuberkulinowa, profilaktyka przeciwgruźlicza, pyrazinamid, reakcja poszczepienna, rifampicyna, streptomycyna, szczep duński 1331, szczepionka przeciw gruźlicy - Leksykon substancji czynnych
Mycobacterium bovis – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Mycobacterium bovis BCG, stosowany w szczepionce przeciw gruźlicy (np. BCG Szczepionka AJVaccines, szczep duński 1331), nie wykazuje istotnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn. Dokumentacja produktu wskazuje, że dawki zawierające 2-8 x 10^6 CFU dla dorosłych i dzieci powyżej 12 miesięcy oraz 1-4 x 10^6 CFU dla niemowląt poniżej 12 miesięcy nie zaburzają funkcji psychomotorycznych niezbędnych do bezpiecznego wykonywania tych czynności. Brak jest klinicznie istotnych efektów ubocznych wpływających na koordynację, koncentrację czy reakcje czasowe, co potwierdza bezpieczeństwo preparatu w tym zakresie.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – BCG Szczepionka AJVaccines 2-8×10^6 CFU/ml
Szczepionka BCG AJVaccines, zawierająca żywe atenuowane bakterie Mycobacterium bovis BCG szczep duński 1331, jest stosowana w profilaktyce gruźlicy. Dawka dla dorosłych i dzieci powyżej 12 miesięcy wynosi 0,1 ml, zawierająca 2-8 x 10^5 CFU, natomiast dla niemowląt poniżej 12 miesięcy 0,05 ml z 1-4 x 10^5 CFU. Szczep wykazuje wrażliwość na standardowe leki przeciwgruźlicze z minimalnymi stężeniami hamującymi (MIC) wynoszącymi: izoniazyd 0,4 mg/l, streptomycyna 2,0 mg/l, rifampicyna 2,0 mg/l oraz etambutol 2,5 mg/l. Istotna jest naturalna oporność szczepu na pyrazynamid, co ma znaczenie kliniczne przy leczeniu powikłań poszczepiennych, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami odporności.
Bacillus Calmette-Guérin, etambutol, izoniazyd, lek przeciwgruźliczy, minimalne stężenie hamujące, Mycobacterium bovis BCG, Mycobacterium tuberculosis, odporność poszczepienna, odpowiedź immunologiczna typu komórkowego, powikłanie poszczepienne, pyrazinamid, reakcja tuberkulinowa, rifampicyna, rozsiane zakażenie BCG, streptomycyna, szczep duński 1331, szczepionka przeciw gruźlicy, zaburzenie odporności