wypieranie z połączeń białkowych

Wypieranie z połączeń białkowych to zjawisko zachodzące podczas jednoczesnego podawania różnych leków, które konkurują o te same miejsca wiązania na białkach osocza. W organizmie większość leków krąży w formie związanej z białkami osocza (głównie z albuminą i α1-kwaśną glikoproteiną), a tylko wolna, niezwiązana frakcja leku wykazuje aktywność farmakologiczną i podlega metabolizmowi.

Kiedy dwa lub więcej leków o wysokim stopniu wiązania z białkami jest podawanych jednocześnie, może dojść do wypierania jednego leku przez drugi z miejsc wiązania. Prowadzi to do zwiększenia stężenia wolnej, aktywnej frakcji leku w osoczu, co może skutkować nasileniem działania farmakologicznego i potencjalnie działaniami niepożądanymi, mimo że całkowite stężenie leku w osoczu pozostaje niezmienione.

Zjawisko to ma szczególne znaczenie kliniczne w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak warfaryna, fenytoina czy kwas walproinowy. W praktyce klinicznej wymaga to monitorowania stężenia leków i dostosowywania dawek przy wprowadzaniu lub odstawianiu leków mogących wchodzić w interakcje na poziomie wiązania z białkami osocza.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl