toksyczność arsenu

Toksyczność arsenu to zespół objawów klinicznych wywołanych przez ekspozycję na związki arsenu, które mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Arsen jest metaloidem naturalnie występującym w środowisku, jednak jego związki mogą być wysoce toksyczne dla organizmu człowieka.

Zatrucie arsenem może mieć charakter ostry lub przewlekły. W zatruciu ostrym, występującym po jednorazowej ekspozycji na wysokie stężenie, dominują objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha), układu nerwowego (encefalopatia, neuropatia) oraz układu sercowo-naczyniowego (zaburzenia rytmu serca, hipotensja). W ciężkich przypadkach może dojść do niewydolności wielonarządowej i zgonu.

Przewlekła ekspozycja na niższe stężenia arsenu prowadzi do charakterystycznych zmian skórnych (hiperpigmentacja, hiperkeratoza), neuropatii obwodowej, uszkodzenia wątroby, chorób układu sercowo-naczyniowego oraz zwiększa ryzyko rozwoju nowotworów (szczególnie skóry, płuc, pęcherza moczowego i wątroby). Arsen jest klasyfikowany przez IARC jako kancerogen grupy 1.

Diagnostyka zatrucia arsenem opiera się na oznaczeniu stężenia tego pierwiastka we krwi, moczu i włosach. W leczeniu zatruć ostrych stosuje się chelatujące związki, takie jak dimerkaprol (BAL) lub kwas dimerkaptobursztynowy (DMSA), które wiążą arsen i ułatwiają jego eliminację z organizmu. Podstawą profilaktyki jest ograniczenie ekspozycji środowiskowej i zawodowej na związki arsenu.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl