hipercholesterolemia rodzinna
Hipercholesterolemia rodzinna (FH) to genetycznie uwarunkowane schorzenie metaboliczne charakteryzujące się znacznie podwyższonym stężeniem cholesterolu LDL we krwi. Jest dziedziczona autosomalnie dominująco i występuje z częstością około 1:250-1:500 w populacji ogólnej.
Przyczyną FH są najczęściej mutacje w genach kodujących receptor LDL (LDLR), apolipoproteinę B (APOB) lub konwertazę proproteinową subtylizyny/keksyny typu 9 (PCSK9). Mutacje te prowadzą do zaburzeń w usuwaniu cząsteczek LDL z krwiobiegu, co skutkuje ich akumulacją.
Pacjenci z hipercholesterolemią rodzinną prezentują charakterystyczne objawy kliniczne, takie jak żółtaki ścięgien (szczególnie ścięgna Achillesa), rąbek rogówkowy (arcus cornealis) przed 45. rokiem życia oraz znacznie podwyższone stężenie LDL-cholesterolu (>190 mg/dl u dorosłych, >160 mg/dl u dzieci). Heterozygotyczna postać FH zwiększa ryzyko przedwczesnej choroby wieńcowej 20-krotnie, natomiast homozygotyczna forma prowadzi do rozwoju miażdżycy już w wieku dziecięcym.
Leczenie hipercholesterolemii rodzinnej opiera się na intensywnej terapii hipolipemizującej. Statyny stanowią leczenie pierwszego rzutu, często w połączeniu z ezetymibem. W przypadkach opornych na standardową terapię stosuje się inhibitory PCSK9 (alirokumab, ewolokumab) lub kwas bempediowy. W najcięższych postaciach konieczne może być zastosowanie aferezy LDL. Wczesne rozpoznanie i leczenie FH znacząco zmniejsza ryzyko sercowo-naczyniowe.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fromilid 500 500 mg
Klarytromycyna, jako antybiotyk makrolidowy, jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na makrolidy, wydłużeniem odstępu QT (wrodzonym lub nabytym), komorowymi zaburzeniami rytmu serca (w tym torsade de pointes), zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz u osób z ciężką niewydolnością wątroby współistniejącą z niewydolnością nerek. Ze względu na silne hamowanie izoenzymu CYP3A4, klarytromycyna wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą prowadzić do kumulacji leków i poważnych działań niepożądanych, w tym zagrażających życiu arytmii. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują jednoczesne stosowanie z astemizolem, cyzaprydem, domperydonem, pimozydem, terfenadyną, alkaloidami sporyszu, doustnym midazolamem, statynami metabolizowanymi przez CYP3A4 (lowastatyna, symwastatyna), kolchicyną, tikagrelorem, iwabradyną, ranolazyną oraz lomitapidem. Wymienione połączenia zwiększają ryzyko wydłużenia odstępu QT, arytmii, toksyczności leków oraz innych powikłań, takich jak rabdomioliza czy zatrucie sporyszem.
alkaloid sporyszu, antybiotyk makrolidowy, benzodiazepina, bradykardia, cyklosporyna, cytochrom P450, częstoskurcz komorowy, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dihydroergotamina, doustny antykoagulant, ergotamina, fenytoina, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia rodzinna, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor CYP3A4, inhibitor kalcyneuryny, inhibitor reduktazy HMG-CoA, iwabradyna, karbamazepina, klarytromycyna, kolchicyna, komorowe zaburzenia rytmu serca, lek arytmogenny, lek przeciwdławicowy, lek przeciwpadaczkowy, lomitapid, lowastatyna, makrolid, midazolam, migotanie komór, miopatia, nadwrażliwość na antybiotyki, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, ostry zespół wieńcowy, przewlekła niewydolność serca, rabdomioliza, ranolazyna, reakcja anafilaktyczna, symwastatyna, takrolimus, tikagrelor, torsade de pointes, warfaryna, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie elektrolitowe, zatrucie sporyszem - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosuvastatin Medical Valley 20 mg
Rozuwastatyna, dostępna w dawkach od 5 do 40 mg, powinna być stosowana zgodnie z indywidualnym schematem dawkowania, uwzględniającym wyjściowe stężenie cholesterolu, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego oraz potencjalne działania niepożądane. Zalecana dawka początkowa u dorosłych wynosi 5-10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia po 4 tygodniach terapii. Maksymalna dawka 40 mg jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, a jej wprowadzenie wymaga nadzoru specjalisty ze względu na ryzyko działań niepożądanych. U pacjentów powyżej 70. roku życia oraz u osób z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <60 mL/min) dawka początkowa powinna wynosić 5 mg, przy czym stosowanie dawki 40 mg jest przeciwwskazane. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami nerek oraz z czynną chorobą wątroby rozuwastatyna jest przeciwwskazana. W populacji azjatyckiej zaleca się dawkę początkową 5 mg, a dawka 40 mg jest również przeciwwskazana ze względu na zwiększoną ekspozycję na lek.
atazanawir, BCRP, białko transportujące, choroba sercowo-naczyniowa, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta obniżająca stężenie cholesterolu, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, lopinawir, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rozuwastatyna, rytonawir, skala Child-Pugh, statyna, typranawir, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Lekoklar 125 mg/5 ml
Stosowanie klarytromycyny w postaci granulatu do sporządzania zawiesiny doustnej (Lekoklar 125 mg/5 ml lub 250 mg/5 ml) wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań, aby uniknąć poważnych działań niepożądanych. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na klarytromycynę, inne makrolidy lub składniki pomocnicze, a także u osób z wrodzonym lub nabytym wydłużeniem odstępu QT, komorowymi zaburzeniami rytmu serca (w tym torsade de pointes) oraz zaburzeniami elektrolitowymi, takimi jak hipokaliemia i hipomagnezemia. Ponadto, klarytromycyna nie powinna być stosowana u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby współistniejącą z niewydolnością nerek ze względu na ryzyko kumulacji leku i toksyczności. Zawartość sacharozy w zawiesinie (2,4 g/5 ml) wymaga ostrożności u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniami wchłaniania węglowodanów.
alkaloid sporyszu, antybiotyk makrolidowy, arytmia, choroba wieńcowa, częstoskurcz komorowy, dławica piersiowa, ergotamina, hipercholesterolemia rodzinna, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakokinetyczna, klarytromycyna, komorowe zaburzenie rytmu serca, lek prokinetyczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwwymiotny, migotanie komór, miopatia, nadwrażliwość, neuroleptyk, niedokrwienie obwodowe, nietolerancja fruktozy, niewydolność wątroby, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, skurcz naczyń, statyna, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie elektrolitowe, zatrucie sporyszem, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Simvasterol 10 mg
Simvasterol, zawierający symwastatynę w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (65,73 mg w dawce 10 mg, 131,46 mg w dawce 20 mg, 262,92 mg w dawce 40 mg), co jest istotne u osób z nietolerancją laktozy. Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z czynną chorobą wątroby lub niewyjaśnionym wzrostem aminotransferaz, kobiet w ciąży i karmiących piersią ze względu na ryzyko teratogenności i toksyczności. Przeciwwskazane jest także łączenie Simvasterolu z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. itrakonazol, ketokonazol, erytromycyna, nelfinawir), gemfibrozylem, cyklosporyną i danazolem, które znacząco zwiększają stężenie symwastatyny i ryzyko miopatii oraz rabdomiolizy.
antybiotyk makrolidowy, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, danazol, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, laktoza jednowodna, lek hipolipemizujący, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwzakrzepowy, lomitapid, miopatia, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja laktozy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, rabdomioliza, symwastatyna, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atostat 10 mg
Atostat, zawierający atorwastatynę wapniową w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, jest stosowany w leczeniu zaburzeń lipidowych, w tym pierwotnej hipercholesterolemii (w tym heterozygotycznej rodzinnej), hiperlipidemii mieszanej typu IIa i IIb oraz homozygotycznej rodzinnej hipercholesterolemii jako terapia uzupełniająca. Lek skutecznie obniża poziomy cholesterolu całkowitego, LDL, apolipoproteiny B oraz triglicerydów, co przekłada się na zmniejszenie ryzyka miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych. Terapia powinna być wdrożona po niepowodzeniu niefarmakologicznych metod, takich jak dieta, aktywność fizyczna i redukcja masy ciała, a przed rozpoczęciem leczenia konieczna jest ocena profilu lipidowego i całkowitego ryzyka sercowo-naczyniowego pacjenta.
afereza cholesterolu LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, atorwastatyna wapniowa, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, ciśnienie tętnicze, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, działanie hipolipemizujące, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna, hiperlipidemia typu IIa, hiperlipidemia złożona, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, leczenie hipolipemizujące, miażdżyca, tabletka powlekana, triglicerydy, zaburzenia lipidowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon substancji czynnych
Symwastatyna – Wskazania do stosowania
Symwastatyna jest kluczowym lekiem w terapii pierwotnej hipercholesterolemii oraz mieszanej dyslipidemii, stosowanym u pacjentów, u których modyfikacja diety i stylu życia (np. zwiększenie aktywności fizycznej, redukcja masy ciała) nie przyniosła wystarczającej poprawy. Wskazania obejmują także homozygotyczną hipercholesterolemię rodzinną (HoFH), gdzie symwastatyna pełni rolę uzupełniającą wobec innych metod, takich jak afereza LDL. Preparaty złożone zawierające symwastatynę i ezetymib (np. Axocar, Inegy) są szczególnie zalecane u pacjentów z niewystarczającą kontrolą lipidów przy monoterapii statyną lub u tych, którzy już otrzymują oba leki. Dostępne dawki symwastatyny (10 mg, 20 mg, 40 mg, 80 mg) pozwalają na indywidualizację terapii, a preparaty złożone oferują dodatkowe możliwości optymalizacji leczenia.
afereza LDL, afereza lipoprotein, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, choroba wieńcowa, ezetymib, frakcja LDL, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, incydent sercowo-naczyniowy, miażdżyca naczyń wieńcowych, miażdżycowa choroba układu sercowo-naczyniowego, mieszana dyslipidemia, mieszana hiperlipidemia, monoterapia statyną, nadciśnienie tętnicze, ostry zespół wieńcowy, pierwotna hipercholesterolemia, preparat złożony, prewencja sercowo-naczyniowa, rodzinna hipercholesterolemia homozygotyczna, symwastatyna, terapia złożona, zaburzenia lipidowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Simorion 40 mg
Analiza działań niepożądanych symwastatyny opiera się na dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4 444). W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę przez średnio 5 lat, profil bezpieczeństwa był porównywalny z placebo, z odsetkiem przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynoszącym 4,8% vs 5,1%. Miopatia występowała rzadko (<0,1%), a podwyższenie aktywności aminotransferaz (ALT, AST) ponad 3-krotnie powyżej normy, potwierdzone powtórnym badaniem, dotyczyło 0,21% pacjentów leczonych symwastatyną (w porównaniu do 0,09% w grupie placebo). Wyższe dawki (80 mg/dobę) wiązały się z większą częstością miopatii (1,0% vs 0,02% przy 20 mg/dobę). Zgłaszano także bardzo rzadkie przypadki martwiczej miopatii immunologicznej (IMNM) wymagającej leczenia immunosupresyjnego.
aminotransferaza, anafilaksja, bezsenność, depresja, eozynofilia, ginekomastia, hemoglobina glikowana, hipercholesterolemia rodzinna, martwicza miopatia immunologiczna, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, polimialgia reumatyczna, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, trombocytopenia, zaburzenie erekcji, zaburzenie pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie naczyń, zapalenie skórno-mięśniowe, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Simratio 40 40 mg
Profil bezpieczeństwa symwastatyny został szczegółowo oceniony w dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę przez średnio 5 lat, wskaźnik przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 4,8% w grupie leczonej symwastatyną i 5,1% w grupie placebo. Częstość miopatii była niska (<0,1%), a podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x górna granica normy) wystąpiło u 0,21% pacjentów na symwastatynie w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. W dawce 80 mg/dobę ryzyko miopatii wzrasta do 1,0%, co podkreśla konieczność ostrożności przy stosowaniu wyższych dawek. Rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują rabdomiolizę, immunozależną miopatię martwiczą (IMNM) wymagającą immunosupresji, zapalenie wątroby, niewydolność wątroby oraz zaburzenia funkcji poznawczych, które zwykle ustępują po odstawieniu leku.
aminotransferazy, anafilaksja, ból głowy, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotranspeptydaza, ginekomastia, hemoglobina glikowana, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, mialgia, miastenia, miopatia, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Suvardio 5 mg
Przed rozpoczęciem terapii rozuwastatyną (Suvardio) pacjent powinien stosować dietę niskocholesterolową, którą należy kontynuować przez cały okres leczenia. Dawkowanie ustala się indywidualnie, biorąc pod uwagę stężenie cholesterolu, ryzyko sercowo-naczyniowe oraz tolerancję leku. Dawka początkowa wynosi zazwyczaj 5 mg lub 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia po 4 tygodniach. Maksymalna dawka 40 mg jest zarezerwowana dla pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, pod ścisłą kontrolą specjalisty. U dzieci z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg/dobę (wiek 6-17 lat), z maksymalnymi dawkami odpowiednio 10 mg (6-9 lat) i 20 mg (10-17 lat). U pacjentów powyżej 70 lat zaleca się dawkę początkową 5 mg, bez konieczności dalszej modyfikacji. W przypadku umiarkowanych zaburzeń czynności nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min) dawka początkowa to 5 mg, a stosowanie 40 mg jest przeciwwskazane; u ciężkich zaburzeń nerek lek jest przeciwwskazany. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby (8-9 punktów w skali Child-Pugh) dawkę należy ostrożnie dobierać, a stosowanie u pacjentów z aktywną chorobą wątroby jest przeciwwskazane.
białko transportowe, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta niskocholesterolowa, ekspozycja ustrojowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, miopatia, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rasa azjatycka, rozuwastatyna, ryzyko sercowo-naczyniowe, skala Childa-Pugha, Suvardio, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zdarzenia sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Simvasterol 40 mg
Symwastatyna, metabolizowana głównie przez cytochrom P450 3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco zwiększać ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak itrakonazol, ketokonazol, erytromycyna czy inhibitory proteazy HIV, powodują 10-11-krotne zwiększenie narażenia na aktywny metabolit symwastatyny, co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Podobnie przeciwwskazane jest łączenie symwastatyny z gemfibrozylem (1,9-krotne zwiększenie AUC), cyklosporyną, danazolem oraz kwasem fusydowym, które również podnoszą ryzyko miopatii. Umiarkowane zwiększenie ekspozycji na symwastatynę obserwuje się przy jednoczesnym stosowaniu amiodaronu, werapamilu, diltiazemu, amlodypiny, tikagreloru (zwiększenie Cmax o 81% i AUC o 56%) oraz inhibitorów BCRP (elbaswir, grazoprewir), co wymaga dostosowania dawki (np. max. 20 mg/dobę dla werapamilu, diltiazemu i amlodypiny). Sok grejpfrutowy może zwiększyć narażenie na kwas symwastatyny nawet 7-krotnie przy spożyciu powyżej 1 litra dziennie, co również jest istotne klinicznie.
amiodaron, amlodypina, antagonista kanału wapniowego, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, danazol, diltiazem, fenofibrat, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia rodzinna, hipertriglicerydemia, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, inhibitor OATP1B1, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, INR, itrakonazol, ketokonazol, kolchicyna, kwas fusydowy, kwas nikotynowy, lek przeciwzakrzepowy, lomitapid, miopatia, niacyna, pochodna kumaryny, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, symwastatyna, tikagrelor, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Działania niepożądane – Simvasterol 40 mg
Bezpieczeństwo stosowania symwastatyny zostało potwierdzone w dużych, długoterminowych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS pacjenci otrzymywali symwastatynę w dawce 40 mg/dobę przez średnio 5 lat, gdzie wskaźnik przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 4,8% (vs 5,1% w grupie placebo). Częstość miopatii była <0,1% przy dawce 40 mg, natomiast przy dawce 80 mg miopatia występowała u 1,0% pacjentów (vs 0,02% przy 20 mg). Zwiększenie aktywności aminotransferaz (>3x ULN) odnotowano u 0,21% leczonych symwastatyną, a u 0,09% w grupie placebo. Obserwowano także podwyższenie HbA1c i glukozy na czczo, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka metabolicznego (glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie, hipertriglicerydemia). Wśród działań niepożądanych wyróżniono immunozależną miopatię martwiczą (IMNM) z utrzymującym się osłabieniem mięśni i podwyższoną kinazą kreatynową, wymagającą leczenia immunosupresyjnego.
aminotransferazy, eozynofilia, fotowrażliwość, ginekomastia, glukoza na czczo, Heart Protection Study, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, małopłytkowość, miopatia, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, rabdomioliza, Scandinavian Simvastatin Survival Study, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, triglicerydy, układ mięśniowo-szkieletowy, zaburzenia funkcji poznawcze, zapalenie mięśni, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zerwanie mięśni, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, zmiany liszajowate - Leksykon leków
Działania niepożądane – Simorion 20 mg
Symwastatyna (Simorion) wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych badaniach klinicznych, takich jak Heart Protection Study (HPS, n=20 536) i Scandinavian Simvastatin Survival Study (4S, n=4 444). W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę przez około 5 lat, wskaźnik przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wynosił 4,8% w grupie symwastatyny vs 5,1% w grupie placebo. Częstość miopatii była <0,1%, a podwyższenie aktywności aminotransferaz (ALT, AST, GGT) ponad 3-krotnie powyżej normy odnotowano u 0,21% pacjentów leczonych symwastatyną (vs 0,09% placebo). Dawka 80 mg wiąże się z wyższym ryzykiem miopatii (1,0%) w porównaniu do 20 mg (0,02%). Do najważniejszych działań niepożądanych należą zaburzenia mięśniowe (miopatia, rabdomioliza, bóle i kurcze mięśniowe), rzadko zapalenie wątroby, niewydolność wątroby, zaburzenia neurologiczne (bóle głowy, neuropatia, zaburzenia pamięci), a także reakcje alergiczne i zespół nadwrażliwości. Występują również rzadkie przypadki immunozależnej martwiczej miopatii (IMNM), wymagającej leczenia immunosupresyjnego.
aminotransferaza, anafilaksja, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, depresja, eozynofilia, fosfataza zasadowa, ginekomastia, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niestrawność, niewydolność wątroby, nudności, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, trombocytopenia, wykwity lichenoidalne, wysypka, wzdęcia, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Simvastatin Genoptim
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, niesie ryzyko miopatii, szczególnie przy dawkach 80 mg/dobę, gdzie częstość występowania miopatii wynosi do 1,0%, a przy dawkach 20 mg i 40 mg odpowiednio 0,03% i 0,08%. Miopatia objawia się bólami mięśni, osłabieniem i wzrostem aktywności kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotnej górnej granicy normy, co może prowadzić do rabdomiolizy i ostrej niewydolności nerek. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów pochodzenia azjatyckiego, u których ryzyko miopatii jest wyższe (0,24%). Genotypowanie allelu c.521T>C genu SLCO1B1 jest zalecane przed zastosowaniem dawki 80 mg, gdyż homozygotyczni nosiciele (CC) mają ryzyko miopatii sięgające 15%. Wskazane jest monitorowanie CK przed i w trakcie leczenia, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak wiek >65 lat, kobiety, zaburzenia nerek, niedoczynność tarczycy czy wcześniejsze toksyczne reakcje na statyny.
aminotransferaza, białko transportowe OATP, działanie niepożądane, fibrat, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, hiperglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, ostra niewydolność nerek, podwyższona kinaza kreatynowa, polipeptyd transportujący aniony organiczne, powikłanie sercowo-naczyniowe, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Zentasta 10 mg + 80 mg
Lek Zentasta to preparat złożony zawierający ezetymib 10 mg oraz atorwastatynę w dawkach 10 mg, 20 mg, 40 mg lub 80 mg, przeznaczony do leczenia dorosłych pacjentów z pierwotną hipercholesterolemią (w tym heterozygotyczną i homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną) oraz mieszanej hiperlipidemii. Warunkiem stosowania jest wcześniejsze leczenie oddzielnymi składnikami w tych samych dawkach, co umożliwia kontynuację terapii skojarzonej w formie pojedynczej tabletki. Zentasta powinna być stosowana jako element kompleksowego postępowania, łącznie z dietą hipolipemizującą i modyfikacją stylu życia, co jest kluczowe dla optymalnej kontroli lipidów. Dawkowanie należy indywidualizować na podstawie dotychczasowego leczenia, odpowiedzi klinicznej oraz tolerancji terapii.
adherencja terapeutyczna, atorwastatyna, dieta hipolipemizująca, ezetymib, farmakoterapia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, mieszana hiperlipidemia, nietolerancja laktozy, parametry lipidowe, pierwotna hipercholesterolemia, terapia hipolipemizująca, terapia skojarzona, zaburzenia gospodarki lipidowej - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Roswera 20 mg
Rozuwastatyna, będąca selektywnym i kompetycyjnym inhibitorem reduktazy HMG-CoA, działa głównie w wątrobie, zwiększając ekspresję receptorów LDL oraz hamując syntezę VLDL, co prowadzi do istotnej poprawy profilu lipidowego. W badaniach klinicznych wykazano, że dawki 5 mg i 10 mg redukują LDL-C odpowiednio o 45% i 52%, cholesterol całkowity o 33% i 36%, triglicerydy o 35% i 10%, a HDL-C zwiększają o 13-14%. Efekt terapeutyczny pojawia się szybko, z 90% pełnej odpowiedzi w ciągu 2 tygodni, a utrzymuje się podczas kontynuacji terapii. Rozuwastatyna jest skuteczna u dorosłych z hipercholesterolemią, w tym u pacjentów z rodzinną hipercholesterolemią, niezależnie od czynników demograficznych i współistniejących chorób, takich jak cukrzyca. W badaniu JUPITER (n=17 802) stosowanie 20 mg rozuwastatyny obniżyło LDL-C o 45% i zmniejszyło ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych, zwłaszcza u pacjentów z wysokim ryzykiem (Framingham >20%, SCORE ≥5%).
afereza, cholesterol całkowity, dyslipidemia mieszana, ezetymib, fenofibrat, frakcja HDL, frakcja LDL, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia typu IIa, hipertriglicerydemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor kompetycyjny, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kompleks intima-media, lipoproteina ApoA-I, lipoproteina ApoB, lipoproteina VLDL, mialgia, miażdżyca tętnic, niacyna, receptor LDL, ryzyko sercowo-naczyniowe, skala Tannera, triglicerydy, wątroba, współczynnik aterogenny, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zocor 20
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, niesie ryzyko miopatii, objawiającej się bólami mięśni, osłabieniem i wzrostem aktywności kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotnej górnej granicy normy, co może prowadzić do rabdomiolizy i ostrej niewydolności nerek. Ryzyko to jest dawkozależne: 0,03% przy 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę, a u pacjentów po zawale serca przy dawce 80 mg wynosi około 1%. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów azjatyckiego pochodzenia, u których przy dawce 40 mg/dobę częstość miopatii wynosi 0,24%. Wysokie dawki (80 mg) powinny być stosowane wyłącznie u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, u których korzyści przewyższają ryzyko. Zaleca się monitorowanie aktywności CK, zwłaszcza przy dawce 80 mg, oraz rozważenie badań genetycznych w kierunku allelu SLCO1B1 c.521T>C, który zwiększa ryzyko miopatii (do 15% u homozygot CC). W przypadku objawów miopatii lub wzrostu CK powyżej 5-krotnej normy, leczenie należy przerwać.
acypimoks, aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, białko transportujące aniony organiczne, białko warunkujące oporność w raku piersi, cyklosporyna, danazol, daptomycyna, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia rodzinna, hiperglikemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, kwas nikotynowy, miastenia, miastenia oczna, miastenia rzekomoporaźna, mioglobinuria, miopatia, niacyna, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Tulip 80 mg 80 mg
Lek Tulip 80 mg zawiera 80 mg atorwastatyny wapniowej trójwodnej i jest wskazany w leczeniu zaburzeń lipidowych, w tym hipercholesterolemii pierwotnej, heterozygotycznej i homozygotycznej rodzinnej oraz hiperlipidemii złożonej typów IIa i IIb według klasyfikacji Fredricksona. Atorwastatyna skutecznie obniża stężenia cholesterolu całkowitego, LDL-C, apolipoproteiny B oraz triglicerydów. Preparat jest stosowany jako uzupełnienie diety i niefarmakologicznych metod leczenia u pacjentów, u których modyfikacje stylu życia nie przynoszą wystarczającej poprawy. W przypadku homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej, Tulip 80 mg może być stosowany jako dodatek do innych metod leczenia, takich jak afereza LDL, lub jako jedyne leczenie, gdy inne metody są niedostępne. Tabletki mają postać białych, obustronnie wypukłych tabletek z symbolem „A 80” i krzyżowym nacięciem, umożliwiającym dzielenie na równe dawki.
afereza LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna wapniowa trójwodna, cholesterol LDL, choroba układu sercowo-naczyniowego, działanie hipolipemizujące, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia homozygotyczna rodzinna, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia złożona, laktoza jednowodna, leczenie hipolipemizujące, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, prewencja pierwotna, triglicerydy, zaburzenie lipidowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Simratio 20 20 mg
Symwastatyna, stosowana w dawce 40 mg/dobę, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS, podczas średnio 5-letniej obserwacji, częstość przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych była porównywalna między grupą leczoną symwastatyną (4,8%) a placebo (5,1%). Miopatia występowała u mniej niż 0,1% pacjentów, a podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3× GGN) zaobserwowano u 0,21% pacjentów na symwastatynie w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Działania niepożądane obejmują rzadkie przypadki rabdomiolizy, miopatii autoimmunologicznej (IMNM), zaburzeń funkcji poznawczych, a także zaburzenia metaboliczne, w tym ryzyko rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², podwyższone triglicerydy, nadciśnienie).
aminotransferazy, anafilaksja, eozynofilia, ginekomastia, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, tendinopatia, zaburzenia pamięci, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, zmiany liszajowate - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Vasilip 40 mg
Symwastatyna (lek Vasilip) jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym laktozę (67,92 mg w tabletce 10 mg, 135,84 mg w 20 mg, 271,68 mg w 40 mg), a także u osób z czynną chorobą wątroby lub niewyjaśnionym, utrzymującym się wzrostem aminotransferaz. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie i monitorowanie badań funkcji wątroby. Lek jest również przeciwwskazany u kobiet w ciąży i karmiących piersią ze względu na ryzyko teratogenności i przenikania do mleka matki. Dawkowanie dostępne jest w formie tabletek 10 mg, 20 mg i 40 mg, z możliwością dzielenia tabletek 40 mg.
aminotransferazy, androgen syntetyczny, antybiotyk makrolidowy, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, danazol, endometrioza, fibrat, funkcja wątroby, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lomitapid, miopatia, nadwrażliwość na symwastatynę, nietolerancja laktozy, rabdomioliza, symwastatyna, Vasilip - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Simvagen 40 40 mg
Symwastatyna (Simvagen 40 mg) jest skutecznym lekiem w terapii hipercholesterolemii, jednak jej stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym 115,4 mg laktozy jednowodnej w każdej tabletce. Leku nie należy podawać osobom z czynną chorobą wątroby, taką jak aktywne zapalenie czy marskość z dekompensacją, oraz przy utrzymującym się, niewyjaśnionym wzroście aminotransferaz, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest ciąża i karmienie piersią, a kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii. Ponadto, symwastatyna jest przeciwwskazana w skojarzeniu z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. itrakonazol, ketokonazol, erytromycyna, inhibitory proteazy HIV), które mogą zwiększyć stężenie leku w surowicy co najmniej pięciokrotnie, podnosząc ryzyko miopatii i rabdomiolizy.
aminotransferazy, androgen syntetyczny, antybiotyk makrolidowy, cyklosporyna, danazol, dysfagia, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy HIV, inhibitory CYP3A4, leczenie hipolipemizujące, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lomitapid, marskość wątroby, nadwrażliwość na symwastatynę, nietolerancja laktozy, rabdomioliza, symwastatyna, tabletka powlekana, transaminaza, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Rosuvastatin Medical Valley 5 mg
Rozuwastatyna, jako selektywny i kompetycyjny inhibitor reduktazy HMG-CoA, działa głównie w wątrobie, zwiększając ekspresję receptorów LDL i hamując syntezę VLDL, co prowadzi do istotnej poprawy profilu lipidowego. W badaniach klinicznych wykazano, że dawki od 5 do 40 mg znacząco obniżają stężenia LDL-C (do -63%), cholesterolu całkowitego (do -46%), triglicerydów oraz ApoB, jednocześnie podnosząc HDL-C i ApoA-I. Efekt terapeutyczny pojawia się szybko, z 90% maksymalnej odpowiedzi w ciągu 2 tygodni, a pełna stabilizacja następuje po 4 tygodniach. Skuteczność leku nie zależy od czynników demograficznych ani współistniejących chorób, takich jak cukrzyca czy rodzinna hipercholesterolemia. W populacji z hipercholesterolemią typu IIa i IIb, dawka 10 mg pozwala osiągnąć cel terapeutyczny LDL-C <3 mmol/L u około 80% pacjentów.
afereza, cholesterol całkowity, choroba wieńcowa, działanie farmakodynamiczne, ezetymib, fenofibrat, frakcja HDL, frakcja LDL, grubość ściany tętnicy szyjnej, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia typu IIa, hipertriglicerydemia, incydent sercowo-naczyniowy, inhibitor enzymu, inhibitor reduktazy HMG-CoA, katabolizm LDL, kwas nikotynowy, lipoproteina ApoB, mewalonian, miażdżyca naczyń tętniczych, miejsce działania, pierwotna mieszana dyslipidemia, prekursor cholesterolu, profil lipidowy, receptor LDL, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, rodzinna homozygotyczna hipercholesterolemia, skala Framingham, skala Tannera, triglicerydy, udar mózgu, VLDL, współczynnik aterogenny, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ezehron Duo 10 mg + 10 mg
Ezehron Duo to lek łączący rozuwastatynę (statynę, inhibitor reduktazy HMG-CoA) oraz ezetymib (inhibitor wchłaniania cholesterolu w jelitach), stosowany w terapii hipercholesterolemii. Dane kliniczne wskazują, że działania niepożądane są zazwyczaj łagodne i przejściowe. Najczęściej obserwowane efekty niepożądane to podwyższenie aktywności aminotransferaz, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz bóle mięśniowe. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko miopatii, zapalenia mięśni oraz rzadko rabdomiolizy, zwłaszcza przy dawkach rozuwastatyny powyżej 20 mg. Aktywność kinazy kreatynowej (CK) może wzrastać, a jej poziom przekraczający 5-krotność górnej granicy normy (GGN) wymaga przerwania terapii. W badaniach klinicznych odsetek pacjentów z CK >10 x GGN wynosił 0,2% dla ezetymibu, 0,1% dla placebo, 0,1% dla ezetymibu ze statyną oraz 0,4% dla samej statyny. Podwyższenie aminotransferaz (ALAT i/lub AspAT ≥3 x GGN) występowało u 0,5% pacjentów leczonych ezetymibem i 1,3% przy terapii skojarzonej, zwykle bezobjawowo i przemijająco. Białkomocz, głównie kanalikowy, obserwowano u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg rozuwastatyny oraz u około 3% przy dawce 40 mg, bez związku z ostrą chorobą nerek.
aminotransferaza, anafilaksja, białkomocz, ból mięśni, ból mięśniowy, choroba śródmiąższowa płuc, cukrzyca, działanie niepożądane, ezetymib, gammaglutamylotransferaza, ginekomastia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, kamica żółciowa, kinaza kreatynowa, krwiomocz, lek hipolipemizujący, małopłytkowość, martwicza miopatia, miastenia, mięsień szkieletowy, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, polineuropatia, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna i ezetymib, rumień wielopostaciowy, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie mięśni, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Apo-Atorva 20 mg
Atorwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA (kod ATC: C10AA05), działa poprzez hamowanie biosyntezy cholesterolu w wątrobie, co prowadzi do zwiększenia ekspresji receptorów LDL na hepatocytach i intensyfikacji wychwytu LDL z krążenia. W badaniach klinicznych wykazano, że atorwastatyna w dawkach do 80 mg/dobę powoduje istotne obniżenie stężenia całkowitego cholesterolu o 30-46%, LDL-C o 41-61%, apolipoproteiny B o 34-50% oraz triglicerydów o 14-33%, przy jednoczesnym umiarkowanym wzroście HDL-C i apolipoproteiny A1. Skuteczność leku potwierdzono u pacjentów z heterozygotyczną i homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, hipercholesterolemią nie-rodzinną oraz hiperlipidemią mieszaną, w tym u chorych z cukrzycą insulinoniezależną. Redukcja lipidów koreluje z obniżeniem ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych i śmiertelności z przyczyn sercowo-naczyniowych.
apolipoproteina A1, apolipoproteina B, biosynteza cholesterolu, blaszka miażdżycowa, cukrzyca insulinoniezależna, dławica piersiowa, działanie hipolipemizujące, HDL-C, hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, hiperlipidemia mieszana, incydent sercowo-naczyniowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, katabolizm LDL, lipoproteina LDL, lipoproteina VLDL, miażdżyca tętnic wieńcowych, niedokrwienie mięśnia sercowego, ostry zespół wieńcowy, profil lipidowy, receptor LDL, reduktaza HMG-CoA, rewaskularyzacja, triglicerydy, ultrasonografia wewnątrznaczyniowa, zatrzymanie akcji serca, zawał mięśnia sercowego, zgon wieńcowy - Leksykon chorób i schorzeń
Hipercholesterolemia rodzinnego występowania – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Hipercholesterolemia rodzinna (FH) to autosomalnie dominujące zaburzenie genetyczne charakteryzujące się znacznym podwyższeniem poziomu cholesterolu LDL, co prowadzi do przedwczesnej miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych. Występuje u około 1 na 250 osób w postaci heterozygotycznej i 1 na 300 000 w homozygotycznej. Nieleczona FH znacząco zwiększa ryzyko zawału serca i udaru mózgu. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie rodzinnym oraz badaniach genetycznych obejmujących geny LDLR, APOB i PCSK9. Leczenie wymaga podejścia wielokierunkowego: farmakoterapii (statyny, ezetimib, inhibitory PCSK9, kwas bempediowy) oraz modyfikacji stylu życia, w tym diety niskotłuszczowej i regularnej aktywności fizycznej. U dzieci z FH leczenie statyną rozpoczyna się już od 8-10 roku życia, a w przypadku homozygotycznej postaci (HoFH) afereza LDL powinna być wdrożona najpóźniej do 8 roku życia. Kobiety w ciąży muszą odstawić statyny ze względu na ich teratogenność (FDA kategoria X).
afereza LDL, afereza lipoprotein, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, ewinakumab, ezetimib, heterozygotyczna FH, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna FH, inhibitor PCSK9, inhibitor wchłaniania cholesterolu, kwas bempediowy, lomitapid, miażdżyca przedwczesna, poradnictwo genetyczne, poradnictwo przedkoncepcyjne, profil lipidowy, przeszczep wątroby, sekwestrant kwasów żółciowych, statyna, test genetyczny, testowanie kaskadowe, udar mózgu, wywiad motywacyjny, zawał serca - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ridlip 5 mg
Leczenie rozuwastatyną (lek Ridlip) wymaga indywidualnego dostosowania dawki, uwzględniając stężenie cholesterolu, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego oraz ryzyko działań niepożądanych. Zalecana dawka początkowa u dorosłych wynosi 5 lub 10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia po 4 tygodniach do maksymalnie 40 mg u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią i wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, pod ścisłą kontrolą lekarską. W profilaktyce zdarzeń sercowo-naczyniowych stosuje się dawkę 20 mg/dobę. U dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wahają się od 5 do 10 mg (wiek 6-9 lat) oraz 5 do 20 mg (wiek 10-17 lat), natomiast u homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej dawka początkowa to 5-10 mg, z maksymalną dawką 20 mg/dobę. Stosowanie u dzieci poniżej 6 lat nie jest zalecane. U pacjentów powyżej 70. roku życia dawka początkowa to 5 mg.
białko transportujące, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, polimorfizm genetyczny, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, rabdomioliza, Ridlip, rozuwastatyna, rytonawir z atazanawirem, skala Child-Pugh, skala Tannera, statyna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ezetrol 10 mg
Ezetrol (ezetymib) w dawce 10 mg jest stosowany w leczeniu hipercholesterolemii zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej z innymi lekami hipolipemizującymi, głównie statynami. Profil bezpieczeństwa opiera się na danych z badań klinicznych obejmujących łącznie ponad 14 000 pacjentów oraz obserwacjach po wprowadzeniu leku do obrotu. Działania niepożądane występują z częstością porównywalną do placebo i są zwykle łagodne i przemijające. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to ból głowy, ból brzucha, biegunka, ból mięśni oraz zmęczenie. Istotne klinicznie zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT i/lub AspAT ≥ 3× GGN) występowało u 0,5% pacjentów w monoterapii i 1,3% w terapii skojarzonej ze statyną, a podwyższenie kinazy kreatynowej (CK ≥ 10× GGN) było rzadkie (0,1-0,2%). W badaniach IMPROVE-IT i SHARP nie zaobserwowano istotnego wzrostu ryzyka miopatii, rabdomiolizy, nowotworów czy poważnych zaburzeń wątroby w porównaniu do grup kontrolnych.
AlAT, aminotransferaza, AspAT, ból brzucha, choroba wieńcowa, działanie niepożądane, ezetymib, fenofibrat, fosfokinaza kreatynowa, gamma-glutamylotransferaza, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, kamica żółciowa, kinaza kreatynowa, lek hipolipemizujący, małopłytkowość, monoterapia, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, przewlekła choroba nerek, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, symwastatyna, terapia skojarzona, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół lyncha – Epidemiologia
Zespół Lyncha, będący najczęstszym dziedzicznym zespołem predysponującym do raka jelita grubego, odpowiada za 2-5% wszystkich przypadków tego nowotworu, z częstością występowania w populacji ogólnej szacowaną na 1:279 do 1:400. Etiologia zespołu wiąże się z mutacjami w genach naprawy błędów DNA (MLH1, MSH2, MSH6, PMS2, EPCAM), z dominującą rolą mutacji w genie MSH2 (do 60% przypadków). Ryzyko rozwoju raka jelita grubego do 70. roku życia jest zróżnicowane w zależności od mutacji: MLH1 (46% mężczyźni, 41% kobiety), MSH2 (50% mężczyźni, 39% kobiety), MSH6 (13% mężczyźni, 17% kobiety), PMS2 (11% mężczyźni, 8% kobiety). Kobiety z zespołem Lyncha mają dodatkowo podwyższone ryzyko raka endometrium (20-70% dla MLH1, MSH2, MSH6; 10-15% dla PMS2). Nadzór medyczny opiera się na regularnych kolonoskopiach (co 1-2 lata), rozpoczynanych w wieku 20-25 lat dla mutacji MLH1 i MSH2 oraz 30-35 lat dla MSH6 i PMS2, z uwzględnieniem historii rodzinnej. Pomimo skuteczności kolonoskopii w redukcji umieralności, obserwuje się występowanie raków interwałowych, co podkreśla znaczenie jakości procedury (m.in. przygotowanie jelita, adenoma detection rate).
badanie endoskopowe, badanie genetyczne, badanie kolonoskopowe, badanie przesiewowe, biopsja endometrium, drogi moczowe, drogi żółciowe, dziedziczny rak jelita grubego, gen MLH1, gen MSH2, gen MSH6, gen PMS2, hipercholesterolemia rodzinna, histerektomia profilaktyczna, immunohistochemia, inhibitory punktów kontrolnych, mutacje genowe, niestabilność mikrosatelitarna, rak endometrium, rak jajnika, rak jelita cienkiego, rak jelita grubego, rak skóry, rak trzustki, rak żołądka, wskaźnik wykrywania gruczolaków, zespół Lyncha, złoty standard - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Calipra 40 mg
Atorwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, osiągając Cmax w 1-2 godziny, z biodostępnością tabletek powlekanych na poziomie 95-99%, jednak bezwzględna dostępność biologiczna wynosi około 12%. Objętość dystrybucji jest wysoka (~381 l), a lek wiąże się z białkami osocza w ≥98%. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, tworząc aktywne metabolity (orto- i parahydroksylowe), które odpowiadają za około 70% aktywności hamującej reduktazę HMG-CoA. Okres półtrwania eliminacji wynosi około 14 godzin, natomiast działanie farmakologiczne utrzymuje się 20-30 godzin. Atorwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1, OATP1B3, P-gp i BCRP, co wpływa na jej farmakokinetykę, w tym ograniczenie wchłaniania i wydzielania żółciowego.
atorwastatyna wapniowa, beta-oksydacja, białko oporności raka piersi, cytochrom P450 3A4, dostępność biologiczna, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka populacyjna, glukuronidacja, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klasyfikacja Child-Pugh, krążenie jelitowo-wątrobowe, LDL-C, OATP1B1, objętość dystrybucji, obniżenie LDL-C, okres półtrwania, P-glikoproteina, poalkoholowa choroba wątroby, pochodne hydroksylowe, polimorfizm genetyczny, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pompa efluksowa, rabdomioliza, skala Tannera, szybkie wchłanianie, tabletki do rozgryzania, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Valarox 80 mg + 10 mg
Valarox to lek złożony w formie tabletek powlekanych, zawierający rozuwastatynę (10 lub 20 mg) oraz walsartan (80 lub 160 mg), przeznaczony do leczenia zastępczego u pacjentów już skutecznie leczonych tymi substancjami w oddzielnych preparatach, w równoważnych dawkach. Wskazany jest u dorosłych z nadciśnieniem tętniczym i wysokim ryzykiem pierwszego zdarzenia sercowo-naczyniowego, a także u pacjentów z nadciśnieniem współistniejącym z pierwotną hipercholesterolemią typu IIa, mieszaną dyslipidemią typu IIb oraz homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną. Dostępny w czterech wariantach dawkowania, umożliwia indywidualizację terapii, przy czym każda tabletka zawiera różne ilości laktozy, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją tego cukru.
adherence, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, epizod sercowo-naczyniowy, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, leczenie zastępcze, miażdżyca, mieszana dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, nietolerancja laktozy, pierwotna hipercholesterolemia, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, rozuwastatyna wapniowa, tabletka powlekana, trójglicerydy, udar mózgu, zaburzenie lipidowe, zawał serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ezehron Duo 20 mg + 10 mg
Ezehron Duo to lek łączący rozuwastatynę wapniową i ezetymib, dostępny w dawkach 5 mg + 10 mg, 10 mg + 10 mg oraz 20 mg + 10 mg. Profil bezpieczeństwa wynika z działania obu substancji oraz ich interakcji. Najczęstsze działania niepożądane u pacjentów z hipercholesterolemią to zwiększona aktywność aminotransferaz, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz bóle mięśniowe. Rozuwastatyna, szczególnie w dawkach powyżej 20 mg, może powodować miopatię, zapalenie mięśni, a rzadko rabdomiolizę z ryzykiem ostrej niewydolności nerek. Wzrost kinazy kreatynowej (CK) powyżej 5-krotności górnej granicy normy (GGN) wymaga przerwania terapii. Ezetymib w monoterapii i w skojarzeniu ze statynami wykazuje podobny profil działań niepożądanych jak placebo, z niskim odsetkiem istotnego wzrostu CK (>10 x GGN) i aminotransferaz (≥3 x GGN). Białkomocz, głównie kanalikowy, występuje u <1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg rozuwastatyny i u około 3% przy dawce 40 mg, zwykle ustępuje samoistnie i nie wiąże się z progresją choroby nerek.
aminotransferazy, białkomocz, ból mięśni, cukrzyca, ezetymib, ginekomastia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, kamica żółciowa, kinaza kreatynowa, krwiomocz, małopłytkowość, martwicza miopatia immunologiczna, miastenia, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezje, polineuropatia, rabdomioliza, rozuwastatyna wapniowa, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, zaburzenia ścięgien, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Clarithromycin Genoptim 500 mg
Clarithromycin Genoptim w dawce 500 mg jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na makrolidy lub składniki preparatu, w tym laktozę jednowodną (10,8 mg/tabletkę). Bezwzględnie nie należy stosować leku u osób z wydłużeniem odstępu QT (wrodzonym lub nabytym), zaburzeniami rytmu serca (np. torsade de pointes), hipokaliemią lub hipomagnezemią ze względu na ryzyko poważnych arytmii. Przeciwwskazania obejmują także ciężką niewydolność wątroby z niewydolnością nerek, co zwiększa ryzyko kumulacji leku i działań niepożądanych. Ponadto, klarytromycyna nie powinna być łączona z lekami wydłużającymi QT (astemizol, domperydon, cyzapryd, pimozyd, terfenadyna) oraz z alkaloidami sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina) ze względu na ryzyko ergotyzmu.
alkaloid sporyszu, antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, CYP3A4, ergotyzm, hipercholesterolemia rodzinna, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klarytromycyna, migotanie komór, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odstęp QT, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, tachykardia komorowa, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Kastel 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Kastel to preparat złożony zawierający rozuwastatynę (10 mg lub 20 mg) oraz ramipryl (5 mg lub 10 mg), dostępny w czterech kombinacjach dawek. Jest wskazany do leczenia substytucyjnego dorosłych pacjentów z pierwotnym nadciśnieniem tętniczym, u których ciśnienie jest już skutecznie kontrolowane monoterapią ramiprylu w dawce odpowiadającej zawartości w preparacie złożonym. Dodatkowo pacjenci muszą mieć rozpoznane zaburzenia lipidowe, takie jak pierwotna hipercholesterolemia typu IIa (w tym heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna), dyslipidemia mieszana typu IIb lub homozygotyczna rodzinna hipercholesterolemia, które są kontrolowane rozuwastatyną w dawce zgodnej z preparatem. Lek może być także stosowany w prewencji pierwotnej u pacjentów z wysokim ryzykiem pierwszego zdarzenia sercowo-naczyniowego, jako uzupełnienie modyfikacji innych czynników ryzyka.
ciśnienie tętnicze krwi, czynnik ryzyka, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna rodzinna hipercholesterolemia, kontrola ciśnienia tętniczego, leczenie substytucyjne, lek pierwszego wyboru, monoterapia ramiprylem, pierwotna hipercholesterolemia, pierwotne nadciśnienie tętnicze, prewencja pierwotna, przestrzeganie zaleceń terapeutycznych, rozuwastatyna wapniowa, ryzyko sercowo-naczyniowe, zaburzenie lipidowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vasilip
Symwastatyna, składnik leku Vasilip, wykazuje dawkozależne ryzyko miopatii, z częstością występowania odpowiednio około 0,03% przy dawce 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę oraz 0,61% przy 80 mg/dobę. W badaniu u pacjentów po zawale mięśnia sercowego stosujących 80 mg/dobę, częstość miopatii wyniosła około 1,0%. Miopatia objawia się bólami mięśni, tkliwością lub osłabieniem, z podwyższeniem aktywności kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotnej górnej granicy normy, co może prowadzić do rabdomiolizy i ostrej niewydolności nerek. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów azjatyckiego pochodzenia, u których częstość miopatii przy dawce 40 mg wynosi około 0,24%, oraz u osób z genotypem SLCO1B1 c.521T>C, zwłaszcza homozygotycznych nosicieli allelu C (CC), u których ryzyko miopatii przy dawce 80 mg w ciągu roku sięga 15%. Zaleca się rozważenie badań genetycznych przed zastosowaniem dawki 80 mg.
allel c.521T>C, antybiotyk makrolidowy, białko transportujące aniony organiczne, ciężka hipercholesterolemia, genotyp SLCO1B1, heterozygotyczny nosiciel allelu, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczny nosiciel allelu, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas symwastatyny, lek przeciwgrzybiczny, mioglobinuria, miopatia, niedoczynność tarczycy, osłabienie mięśni proksymalnych, powikłanie sercowo-naczyniowe, rabdomioliza, symwastatyna, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zocor 40 40 mg
Symwastatyna (Zocor) wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych badaniach klinicznych HPS i 4S, obejmujących ponad 20 000 pacjentów leczonych dawką 40 mg/dobę przez średnio 5 lat. Częstość miopatii była niska (<0,1%), a przerwania terapii z powodu działań niepożądanych porównywalne z placebo (4,8% vs 5,1%). Zwiększenie aktywności aminotransferaz powyżej 3-krotnej normy wystąpiło u 0,21% pacjentów na symwastatynie, co wymaga monitorowania enzymów wątrobowych. Rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują rabdomiolizę z ryzykiem ostrej niewydolności nerek oraz immunozależną miopatię martwiczą. Dodatkowo obserwowano zaburzenia funkcji poznawczych, które ustępowały po odstawieniu leku, oraz wzrost stężenia HbA1c i glukozy na czczo, co wskazuje na potencjalne ryzyko rozwoju cukrzycy, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka (glukoza ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m²).
anafilaksja, enzymy wątrobowe, ginekomastia, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, miastenia rzekomoporaźna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, parestezja, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, symwastatyna, tendinopatia, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zmiany liszajowate, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Torvacard neo 40 mg
Lek Torvacard neo zawiera atorwastatynę w formie trójwodnej soli wapniowej i jest dostępny w dawkach 10 mg, 20 mg, 40 mg oraz 80 mg w postaci tabletek powlekanych, różniących się wyglądem i zawartością laktozy jednowodnej (od 11,990 mg do 95,920 mg). Wskazania do stosowania obejmują hipercholesterolemię pierwotną (w tym heterozygotyczną rodzinną) oraz hiperlipidemię złożoną typu IIa i IIb wg klasyfikacji Fredricksona, gdy dieta i metody niefarmakologiczne są niewystarczające. Lek jest dopuszczony do stosowania u dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 10 roku życia, a także w leczeniu homozygotycznej rodzinnej hipercholesterolemii u dorosłych, jako uzupełnienie lub alternatywa dla aferezy LDL. Ponadto, Torvacard neo jest stosowany w prewencji pierwotnej zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z wysokim ryzykiem, w połączeniu z redukcją innych czynników ryzyka.
afereza cholesterolu LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, enzymy wątrobowe, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hipercholesterolemia rodzinna, hiperlipidemia złożona, homozygotyczna postać rodzinnej hipercholesterolemii, leczenie hipolipemizujące, nadciśnienie tętnicze, nadwaga, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, tłuszcze nasycone, triglicerydy, udar mózgu, układ mięśniowy, zaburzenia lipidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Roswera 5 mg
Rozuwastatyna (Roswera) jest statyną stosowaną w leczeniu hipercholesterolemii oraz prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych. Dostępne dawki to 5, 10, 15, 20, 30 i 40 mg w formie tabletek powlekanych. Początkowa dawka u dorosłych wynosi zwykle 5-10 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 20 mg, a w ciężkiej hipercholesterolemii i wysokim ryzyku sercowo-naczyniowym do 30-40 mg, pod ścisłym nadzorem specjalisty. W prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych zalecana dawka to 20 mg/dobę. U dzieci z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki początkowe wynoszą 5 mg (6-9 lat) i 5 mg (10-17 lat), z maksymalnymi dawkami odpowiednio 10 mg i 20 mg. U dzieci z homozygotyczną postacią dawka maksymalna to 20 mg/dobę. U pacjentów powyżej 70. roku życia zaleca się dawkę początkową 5 mg/dobę. Rozuwastatyna może być stosowana niezależnie od posiłków, a terapia powinna być prowadzona równolegle z dietą hipolipemizującą.
BCRP, białko transportujące, ciężka hipercholesterolemia, cyklosporyna, dieta hipolipemizująca, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens kreatyniny, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rozuwastatyna, ryzyko sercowo-naczyniowe, skala Child-Pugh, statyna, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Valarox 80 mg + 20 mg
Valarox to lek złożony zawierający rozuwastatynę wapniową oraz walsartan, dostępny w czterech dawkach: 10 mg + 80 mg, 20 mg + 80 mg, 10 mg + 160 mg oraz 20 mg + 160 mg. Produkt jest wskazany do leczenia nadciśnienia tętniczego u dorosłych z wysokim ryzykiem pierwszego zdarzenia sercowo-naczyniowego, zwłaszcza przy współistniejącej pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa, mieszanej dyslipidemii typu IIb lub homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej. Valarox stosowany jest jako terapia zastępcza u pacjentów już skutecznie leczonych oboma składnikami w tych samych dawkach, co pozwala na uproszczenie schematu dawkowania i poprawę compliance. Tabletki różnią się wyglądem i wymiarami, a każda dawka zawiera laktozę w ilości od 85,50 mg do 180,89 mg, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
antagonista receptora angiotensyny II, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, compliance, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, hipercholesterolemia rodzinna, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, leczenie zastępcze, miażdżyca, mieszana dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, pierwotna hipercholesterolemia, profilaktyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, rozuwastatyna, ryzyko zdarzenia sercowo-naczyniowego, triglicerydy, walsartan, zaburzenie lipidowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Klacid Uno 500 mg
Klarytromycyna w postaci tabletek o zmodyfikowanym uwalnianiu (Klacid Uno 500 mg) jest makrolidowym antybiotykiem, którego stosowanie wymaga szczególnej ostrożności ze względu na liczne przeciwwskazania i ryzyko interakcji lekowych. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na makrolidy oraz u osób z ciężką niewydolnością wątroby współistniejącą z niewydolnością nerek, a także u pacjentów z klirensem kreatyniny <30 ml/min, gdyż tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu nie mogą być dzielone. Dodatkowo, preparat zawiera 115 mg laktozy i 15,3 mg sodu, co może mieć znaczenie kliniczne u wybranych pacjentów. Stosowanie klarytromycyny jest przeciwwskazane u osób z wrodzonym lub nabytym wydłużeniem odstępu QT, zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia) oraz u pacjentów z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes.
alkaloid sporyszu, antybiotyk makrolidowy, dihydroergotamina, dławica piersiowa, dna moczanowa, ergotamina, hipercholesterolemia rodzinna, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, iwabradyna, Klacid Uno, klarytromycyna, klirens kreatyniny, kolchicyna, lek przeciwpłytkowy, lomitapid, lowastatyna, midazolam, migotanie komór, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, rabdomioliza, ranolazyna, symwastatyna, tachykardia komorowa, tikagrelor, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zatrucie sporyszem