zapalenie mięśni i skóry
Zapalenie mięśni i skóry (dermatomyositis) to rzadka choroba autoimmunologiczna, charakteryzująca się stanem zapalnym mięśni szkieletowych oraz charakterystycznymi zmianami skórnymi. Typowe objawy skórne obejmują fioletowawy wysypkę (objaw heliotropu) na powiekach, rumień na twarzy, dekolcie, ramionach oraz grudki Gottrona na powierzchniach wyprostnych stawów.
Objawy mięśniowe manifestują się postępującym, symetrycznym osłabieniem mięśni proksymalnych, szczególnie obręczy barkowej i biodrowej. Pacjenci często zgłaszają trudności we wstawaniu z pozycji siedzącej, wchodzeniu po schodach czy unoszeniu rąk ponad głowę. W przebiegu choroby może dochodzić również do zajęcia mięśni gardła i przełyku, powodując dysfagię.
Diagnostyka dermatomyositis opiera się na ocenie klinicznej, badaniach laboratoryjnych (podwyższone enzymy mięśniowe: CK, LDH, AST, ALT), badaniach obrazowych (MRI mięśni), elektromiografii oraz biopsji mięśnia. Istotne jest również wykluczenie nowotworów złośliwych, ponieważ u około 15-30% pacjentów choroba ma charakter paraneoplastyczny, szczególnie u osób po 50. roku życia.
Leczenie obejmuje przede wszystkim glikokortykosteroidy jako terapię pierwszego rzutu. W przypadkach opornych stosuje się leki immunosupresyjne (metotreksat, azatiopryna, mykofenolan mofetylu) oraz immunoglobuliny dożylne. Istotna jest również rehabilitacja ruchowa oraz ochrona skóry przed promieniowaniem UV, które może nasilać zmiany skórne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Simratio 40 40 mg
Profil bezpieczeństwa symwastatyny został szczegółowo oceniony w dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę przez średnio 5 lat, wskaźnik przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 4,8% w grupie leczonej symwastatyną i 5,1% w grupie placebo. Częstość miopatii była niska (<0,1%), a podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x górna granica normy) wystąpiło u 0,21% pacjentów na symwastatynie w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. W dawce 80 mg/dobę ryzyko miopatii wzrasta do 1,0%, co podkreśla konieczność ostrożności przy stosowaniu wyższych dawek. Rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują rabdomiolizę, immunozależną miopatię martwiczą (IMNM) wymagającą immunosupresji, zapalenie wątroby, niewydolność wątroby oraz zaburzenia funkcji poznawczych, które zwykle ustępują po odstawieniu leku.
aminotransferazy, anafilaksja, ból głowy, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotranspeptydaza, ginekomastia, hemoglobina glikowana, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, mialgia, miastenia, miopatia, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ximve 20 mg
Symwastatyna, stosowana w dawce 40 mg/dobę, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak Heart Protection Study (n=20 536) i Scandinavian Simvastatin Survival Study (n=4444), z okresem obserwacji średnio 5 lat. Wskaźnik przerwania terapii z powodu działań niepożądanych był porównywalny z placebo (odpowiednio 4,8% vs 5,1%). Częstość miopatii była niska (<0,1%) przy dawce 40 mg, natomiast dawka 80 mg wiązała się ze znacząco wyższym ryzykiem miopatii (1,0% vs 0,02% przy 20 mg). Zwiększenie aktywności aminotransferaz powyżej 3-krotnej górnej granicy normy wystąpiło u 0,21% pacjentów na symwastatynie 40 mg, w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Działania niepożądane obejmują głównie zaburzenia mięśniowo-szkieletowe (miopatia, rabdomioliza, bóle i kurcze mięśni), rzadko immunozależną miopatię martwiczą, a także rzadkie przypadki zapalenia wątroby, żółtaczki i niewydolności wątroby. Wśród działań niepożądanych zgłaszano również objawy ze strony układu nerwowego (bóle głowy, parestezje, neuropatia obwodowa, zaburzenia pamięci), układu pokarmowego, wzroku, skóry oraz układu rozrodczego.
anafilaksja, biegunka, ból brzucha, ból głowy, cukrzyca, eozynofilia, ginekomastia, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niestrawność, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, wymioty, wzdęcia, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zaburzenia widzenia, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka, zwiększenie aktywności aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vasilip 10 mg
Symwastatyna, stosowana w dawce 40 mg/dobę, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS, podczas średnio 5-letniej obserwacji, częstość miopatii wynosiła poniżej 0,1%, a wzrost aktywności aminotransferaz powyżej 3-krotnej górnej granicy normy odnotowano u 0,21% pacjentów leczonych symwastatyną, w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Wskaźniki przerwania terapii z powodu działań niepożądanych były zbliżone (4,8% vs 5,1%). Działania niepożądane obejmują m.in. rzadkie przypadki miopatii, rabdomiolizy, zaburzeń funkcji wątroby, a także objawy zespołu nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy, zapalenie mięśni i skóry czy zapalenie naczyń. Zgłaszano również rzadkie zaburzenia poznawcze, które ustępowały po odstawieniu leku.
aminotransferaza, anafilaksja, astenia, eozynofilia, ginekomastia, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miopatia, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odczyn Biernackiego, parestezja, polekowa zmiana liszajowata, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, zaburzenie erekcji, zaburzenie funkcji poznawczych, zaburzenie pamięci, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Simratio 10 10 mg
Symwastatyna, substancja czynna leku Simratio 10, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS stosowanie dawki 40 mg/dobę przez średnio 5 lat nie różniło się istotnie pod względem działań niepożądanych w porównaniu z placebo, z odsetkiem przerwania terapii wynoszącym odpowiednio 4,8% i 5,1%. Miopatia występowała rzadko (<0,1%), a podwyższenie aminotransferaz (>3x ULN) u 0,21% pacjentów na symwastatynie versus 0,09% w grupie placebo. Wysokie dawki (80 mg/dobę) zwiększały ryzyko miopatii do 1,0%, w porównaniu z 0,02% przy dawce 20 mg/dobę. Zgłaszano także rzadkie przypadki immunozależnej miopatii martwiczej (IMNM) wymagającej leczenia immunosupresyjnego oraz zaburzenia funkcji poznawczych, które ustępowały po odstawieniu leku. Ponadto obserwowano wzrost stężenia HbA1c i glukozy na czczo, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka cukrzycy (glukoza ≥ 5,6 mmol/l, BMI > 30 kg/m², nadciśnienie, hipertriglicerydemia).
aminotransferazy podwyższone, anafilaksja, astenia, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, ginekomastia, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, substancja czynna, symwastatyna, tendinopatia, zaburzenie erekcji, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zocor 20 20 mg
Symwastatyna (Zocor) wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w dużych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444), gdzie dawka 40 mg/dobę przez 5 lat nie różniła się istotnie pod względem działań niepożądanych od placebo. Najpoważniejszym ryzykiem są powikłania mięśniowe, w tym miopatia (<0,1% przy 40 mg/dobę), zapalenie mięśni oraz rabdomioliza, której częstość wzrasta do 1,0% przy dawce 80 mg/dobę (w porównaniu do 0,02% przy 20 mg/dobę). Szczególną uwagę wymaga immunozależna miopatia martwicza (IMNM), charakteryzująca się utrzymującym się osłabieniem mięśni i podwyższoną kinazą kreatynową mimo odstawienia leku, wymagająca leczenia immunosupresyjnego. Ponadto, u 0,21% pacjentów leczonych 40 mg/dobę odnotowano wzrost aktywności aminotransferaz >3x górnej granicy normy, a rzadko występują zapalenie wątroby i niewydolność wątroby. Terapia statynami wiąże się także z ryzykiem hiperglikemii i rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie, hipertriglicerydemia).
anafilaksja, astenia, bezsenność, biegunka, ból głowy, depresja, eozynofilia, ginekomastia, glukoza na czczo, hemoglobina glikowana, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, małopłytkowość, miastenia rzekomoporaźna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niestrawność, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezje, podwyższona fosfataza alkaliczna, podwyższona kinaza kreatynowa, podwyższone aminotransferazy, pokrzywka, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, tendinopatia, wymioty, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zerwanie mięśnia, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vasilip 40 mg
Profil bezpieczeństwa symwastatyny został oceniony w dużych, długoterminowych badaniach klinicznych, w tym HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę przez 5 lat, częstość przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych była porównywalna z placebo (4,8% vs 5,1%). Miopatia występowała rzadko (<0,1%), a podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x ULN) obserwowano u 0,21% pacjentów leczonych symwastatyną, w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Działania niepożądane obejmowały m.in. rzadką niedokrwistość, bardzo rzadką anafilaksję, zespół nadwrażliwości, zaburzenia psychiczne (depresja, bezsenność), neurologiczne (neuropatia obwodowa, zaburzenia pamięci), zaburzenia widzenia, śródmiąższową chorobę płuc, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, miopatię, rabdomiolizę, a także rzadkie przypadki ginekomastii i zaburzeń erekcji. Zgłaszano również podwyższenie HbA1c i glukozy na czczo oraz przypadki cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie).
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, badanie kliniczne kontrolowane placebo, bezsenność, cukrzyca, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotranspeptydaza, ginekomastia, hemoglobina, hemoglobina glikowana, hipercholesterolemia rodzinna, hiperglikemia, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odczyn Biernackiego, ostra niewydolność nerek, parestezje, pokrzywka, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie mięśni, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Simvastatin Genoptim 20 mg
Symwastatyna, stosowana w dawce 40 mg/dobę, wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny z placebo w długoterminowych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS wskaźnik przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosił 4,8% dla symwastatyny i 5,1% dla placebo. Miopatia występowała rzadko (<0,1% przy dawce 40 mg), natomiast przy dawce 80 mg/dobę częstość miopatii wzrastała do 1,0%. Zwiększenie aktywności aminotransferaz (ALT, AST) powyżej 3-krotnej górnej granicy normy stwierdzono u 0,21% pacjentów na symwastatynie, w porównaniu do 0,09% w grupie placebo. Szczególną uwagę należy zwrócić na immunozależną miopatię martwiczą (IMNM), charakteryzującą się utrzymującym się osłabieniem mięśni i podwyższoną kinazą kreatynową mimo odstawienia leku, wymagającą leczenia immunosupresyjnego.
aminotransferaza, ból mięśniowy, działanie niepożądane, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, kurcz mięśnia, małopłytkowość, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, symwastatyna, zaburzenie erekcji, zaburzenie pamięci, zaburzenie poznawcze, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zocor 10 10 mg
Profil bezpieczeństwa symwastatyny został potwierdzony w dużych, kontrolowanych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444), z okresem obserwacji do 5 lat. W badaniu HPS, przy dawce 40 mg/dobę, wskaźnik przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 4,8% w grupie leczonej w porównaniu do 5,1% w grupie placebo. Częstość miopatii była <0,1%, a podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x ULN) wystąpiło u 0,21% pacjentów na symwastatynie versus 0,09% w grupie placebo. Działania niepożądane obejmują rzadkie przypadki niedokrwistości, anafilaksji, zaburzeń snu (bezsenność), depresji, neuropatii obwodowej, miastenii rzekomoporaźnej, śródmiąższowej choroby płuc, zapalenia trzustki, zapalenia wątroby, rabdomiolizy oraz immunozależnej miopatii martwiczej (IMNM). W dawce 80 mg/dobę miopatia występowała częściej (1,0%) niż przy 20 mg/dobę (0,02%).
aminotransferazy, anafilaksja, astenia, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, ginekomastia, Heart Protection Study, hemoglobina glikowana, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia rzekomoporaźna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, rabdomioliza, Scandinavian Simvastatin Survival Study, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, zaburzenia erekcji, zaburzenia poznawcze, zapalenie mięśni i skóry, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, zmiany liszajowate, żółtaczka