rdzeń nadnercza
Rdzeń nadnercza stanowi centralną część nadnercza, odpowiadającą za około 10% masy całego narządu. W przeciwieństwie do kory nadnerczy, która rozwija się z mezodermy, rdzeń ma pochodzenie neuroektodermalne i jest zmodyfikowanym zwojem współczulnym.
Pod względem funkcjonalnym rdzeń nadnercza należy do układu współczulnego i jest głównym źródłem katecholamin – adrenaliny (80%) i noradrenaliny (20%). Komórki chromafinowe rdzenia (feochromocyty) syntetyzują, magazynują i uwalniają te hormony w odpowiedzi na stymulację nerwu trzewnego przedkręgowego, zwiększając ich stężenie we krwi nawet 300-krotnie w sytuacjach stresowych.
Wydzielanie katecholamin z rdzenia nadnerczy ma kluczowe znaczenie w reakcjach organizmu na stres, przygotowując go do reakcji „walcz lub uciekaj”. Adrenalina i noradrenalina wpływają na przyspieszenie akcji serca, rozszerzenie oskrzeli, zwiększenie ciśnienia tętniczego, redystrybucję przepływu krwi do mięśni szkieletowych i serca oraz mobilizację zapasów glukozy.
Najczęstszym nowotworem wywodzącym się z komórek rdzenia nadnercza jest guz chromochłonny (pheochromocytoma), który charakteryzuje się nadmiernym i często niekontrolowanym wydzielaniem katecholamin, prowadząc do napadowych wzrostów ciśnienia tętniczego, bólów głowy, nadmiernej potliwości i kołatania serca.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Cytisinum Aflofarm 1,5 mg
Cytisinum Aflofarm to preparat zawierający 1,5 mg cytyzynikliny w kapsułkach twardych, stosowany w terapii uzależnienia od nikotyny (kod ATC: N07BA04). Cytyzyniklina, alkaloid naturalnie występujący w nasionach złotokapu (Laburnum), działa na receptory nikotynowe (N-cholinergiczne) układu nerwowego, wywołując dwufazowy efekt: początkową stymulację, a następnie porażenie zwojów wegetatywnych. Farmakologicznie substancja ta stymuluje oddech, zwiększa wydzielanie adrenaliny z rdzenia nadnerczy oraz podnosi ciśnienie tętnicze, co jest istotne w kontekście jej działania zbliżonego do nikotyny.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Desmoxan 1,5 mg
Desmoxan to preparat zawierający cytyzyniklinę w dawce 1,5 mg w formie kapsułek twardych, klasyfikowany w grupie leków stosowanych w terapii uzależnienia od nikotyny (kod ATC: N07BA04). Cytyzyniklina, naturalny alkaloid pozyskiwany m.in. z nasion złotokapu (Laburnum), działa na receptory nikotynowe (N-cholinergiczne) układu nerwowego, co stanowi podstawę jej skuteczności w leczeniu nikotynizmu. Mechanizm działania jest dwufazowy: początkowo pobudza zwoje wegetatywne, a następnie je poraża, co prowadzi do stymulacji oddychania, zwiększenia wydzielania adrenaliny z rdzenia nadnerczy oraz wzrostu ciśnienia tętniczego krwi.