tomosynteza cyfrowa piersi
Tomosynteza cyfrowa piersi (Digital Breast Tomosynthesis, DBT) to zaawansowana technika obrazowania radiologicznego, stanowiąca udoskonaloną formę tradycyjnej mammografii. Metoda ta polega na wykonaniu serii zdjęć rentgenowskich piersi pod różnymi kątami, które następnie są przetwarzane komputerowo w celu utworzenia trójwymiarowych obrazów tkanki piersiowej.
Główną zaletą tomosyntezy w porównaniu do konwencjonalnej mammografii jest możliwość redukcji efektu nakładania się tkanek, co zwiększa czułość badania szczególnie u kobiet z gęstą tkanką gruczołową. Badania kliniczne wykazują, że DBT pozwala wykryć o 27-53% więcej raków piersi niż mammografia 2D, jednocześnie zmniejszając liczbę fałszywie dodatnich wyników.
Tomosynteza cyfrowa piersi znajduje zastosowanie zarówno w badaniach przesiewowych, jak i diagnostycznych. Jest szczególnie wartościowa w ocenie zmian ogniskowych, asymetrii i zaburzeń architektury tkanki piersiowej. Współczesne systemy DBT często umożliwiają wykonanie syntetycznych obrazów 2D na podstawie danych tomosyntezy, co pozwala zredukować dawkę promieniowania dla pacjentki.
Według aktualnych wytycznych, tomosynteza cyfrowa piersi stanowi uznaną metodę w diagnostyce obrazowej chorób piersi, rekomendowaną przez liczne towarzystwa naukowe jako wartościowe uzupełnienie lub alternatywa dla standardowej mammografii, zwłaszcza u kobiet z grupy podwyższonego ryzyka raka piersi lub z gęstą tkanką gruczołową.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rak gruczołowy in situ – Epidemiologia
Rak gruczołowy in situ (LCIS) stanowi około 1-2% wszystkich nowotworów piersi, z częstością wykrywania 0,5-1,5% w biopsjach łagodnych zmian piersi oraz 1,8-2,5% wszystkich biopsji piersi. W ostatnich dekadach obserwuje się wzrost częstości występowania LCIS, m.in. z 2,0 do 2,75 na 100 000 kobiet w latach 2000-2009, co wiąże się z upowszechnieniem mammografii przesiewowych i stosowaniem hormonalnej terapii zastępczej. LCIS diagnozowany jest najczęściej u kobiet w wieku 45-49 lat, czyli około 10-15 lat wcześniej niż inwazyjny rak piersi. Kobiety z LCIS mają 7-12-krotnie wyższe ryzyko rozwoju inwazyjnego raka piersi, z ryzykiem 7,1% w ciągu 10 lat i 15-20% w ciągu 15-20 lat od diagnozy. Rak piersi po LCIS może mieć charakter zarówno przewodowy, jak i zrazikowy, przy czym odsetek raków zrazikowych jest wyższy (do 45%) niż w populacji ogólnej. Nowotwory te cechują się korzystniejszymi cechami prognostycznymi, co przekłada się na lepsze 5-letnie przeżycie specyficzne (91% vs. 85%).
biopsja, biopsja chirurgiczna, biopsja gruboigłowa, chemoprewencja, częstość występowania, eksemestan, hormonalna terapia zastępcza, inhibitor aromatazy, inwazyjny rak piersi, inwazyjny rak zrazikowy, Ki67, mammografia przesiewowa, marker molekularny, rak gruczołowy in situ, rak przewodowy, rak przewodowy in situ, rak zrazikowy, raloksyfen, receptor hormonalny, rezonans magnetyczny piersi, rokowanie, selektywny modulator receptora estrogenowego, stopień złośliwości, tamoksyfen, tomosynteza cyfrowa piersi, wywiad rodzinny - Leksykon chorób i schorzeń
Inwazyjny rak zrazikowy – Diagnostyka i diagnoza
Inwazyjny rak zrazikowy (ILC) stanowi 10-15% inwazyjnych raków piersi i charakteryzuje się unikalnym, rozproszonym wzorcem wzrostu komórek, co utrudnia jego wykrycie w badaniach obrazowych. Komórki ILC rosną w pojedynczych liniach (indian file pattern) i wykazują utratę ekspresji E-kadheryny, co jest kluczowym markerem różnicującym go od inwazyjnego raka przewodowego. Diagnostyka obejmuje badanie fizykalne, mammografię (czułość 57-81%), USG (czułość 68-98%) oraz MRI, która wykazuje najwyższą czułość (83-100%) i jest szczególnie przydatna w ocenie rozmiaru guza, wykrywaniu zmian wieloogniskowych i obustronnych. Biopsja, w tym gruboigłowa i stereotaktyczna, pozwala na potwierdzenie rozpoznania i ocenę histopatologiczną, w tym status receptorów hormonalnych (ER, PR), HER2 (zwykle ujemny) oraz markera proliferacji Ki-67. Profilowanie genomowe, np. test Oncotype DX, wspomaga ocenę ryzyka nawrotu i planowanie terapii.
badanie fizykalne, badanie fizykalne piersi, badanie kliniczne, badanie obrazowe, biopsja, biopsja chirurgiczna, biopsja cienkoigłowa, biopsja gruboigłowa, biopsja stereotaktyczna, inwazyjny rak przewodowy, inwazyjny rak zrazikowy, mammografia, mammografia z kontrastem, markery molekularne, pozytonowa tomografia emisyjna, profilowanie genomowe, receptory estrogenowe, receptory hormonalne, receptory progesteronowe, rezonans magnetyczny piersi, scyntygrafia kości, status HER2, system TNM, terapia hormonalna, test Oncotype DX, tomografia komputerowa, tomosynteza cyfrowa piersi, ultrasonografia piersi, wieloogniskowość nowotworu - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba pageta sutka – Epidemiologia
Choroba Pageta sutka to rzadki nowotwór piersi, stanowiący 1-4% wszystkich przypadków raka piersi, najczęściej diagnozowany u kobiet w średnim wieku (około 57 lat). W 85-100% przypadków współistnieje z rakiem przewodowym in situ (DCIS) lub inwazyjnym rakiem przewodowym, co wpływa na rokowanie. Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, mammografii (niezbyt czułej, wykazującej zmiany u ponad 50% pacjentów), ultrasonografii oraz rezonansie magnetycznym (MRI), który jest szczególnie przydatny w wykrywaniu zmian niewidocznych w innych badaniach. Biopsja skóry brodawki sutkowej potwierdza rozpoznanie. Epidemiologicznie choroba występuje głównie u kobiet, rzadko u mężczyzn (2,1% przypadków), u których rokowanie jest gorsze (5-letnie przeżycie 20-30%). Częstość występowania zmniejszyła się o około 45% po 2002 roku, co może być związane z lepszym wykrywaniem wczesnych zmian DCIS w badaniach przesiewowych.
badanie kliniczne piersi, biomarker molekularny, biopsja skóry, brodawka sutkowa, choroba Pageta brodawki sutkowej, choroba Pageta sutka, DCIS, hormonalna terapia zastępcza, inwazyjny rak przewodowy, kompleks brodawkowo-otoczkowy, kontaktowe zapalenie skóry, mammografia, mastektomia oszczędzająca brodawkę, mutacja genetyczna, okres przedmenopauzalny, otoczka brodawki, popromienne zapalenie skóry, przerzuty do węzłów chłonnych, rak inwazyjny, rak piersi, rak przewodowy, rak przewodowy in situ, rak przewodowy inwazyjny, receptor estrogenowy, receptor HER2, receptor progesteronowy, rezonans magnetyczny, tomosynteza cyfrowa piersi, ultrasonografia, węzły chłonne pachowe, wyprysk, zapalenie skóry