cytochrom CYP 2C9

Cytochrom CYP2C9 jest jednym z kluczowych enzymów z rodziny cytochromu P450, uczestniczącym w metabolizmie wielu leków oraz związków endogennych. Enzym ten jest kodowany przez gen CYP2C9 i odpowiada za biotransformację około 15-20% wszystkich leków metabolizowanych przez wątrobę.

CYP2C9 odgrywa istotną rolę w metabolizmie takich grup leków jak niesteroidowe leki przeciwzapalne (m.in. diklofenak, ibuprofen), doustne leki przeciwzakrzepowe (warfaryna), leki przeciwcukrzycowe (pochodne sulfonylomocznika) oraz leki przeciwdrgawkowe. Istnieją znaczące polimorfizmy genetyczne tego enzymu, które mogą prowadzić do zmienionej aktywności metabolicznej i wpływać na indywidualną odpowiedź na leczenie.

Zidentyfikowano kilka alleli CYP2C9, wśród których najważniejsze to CYP2C9*1 (dziki typ), CYP2C9*2 i CYP2C9*3, które są związane z obniżoną aktywnością enzymatyczną. U pacjentów z genotypami odpowiadającymi wolnemu metabolizmowi (tzw. poor metabolizers) może wystąpić zwiększone ryzyko działań niepożądanych leków metabolizowanych przez CYP2C9, co wymaga dostosowania dawkowania.

W praktyce klinicznej oznaczanie wariantów genetycznych CYP2C9 ma szczególne znaczenie przy stosowaniu warfaryny, gdzie polimorfizmy tego enzymu, wraz z polimorfizmami VKORC1, są wykorzystywane do określania optymalnej dawki początkowej i zmniejszenia ryzyka powikłań krwotocznych. Farmakogenomika CYP2C9 stanowi ważny element medycyny spersonalizowanej.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl