hormonalna antykoncepcja doustna

Hormonalna antykoncepcja doustna (HAD) to metoda zapobiegania ciąży polegająca na stosowaniu doustnych preparatów hormonalnych, które hamują owulację, zmniejszają przepuszczalność śluzu szyjkowego dla plemników oraz uniemożliwiają implantację zapłodnionej komórki jajowej. Wyróżnia się dwa główne rodzaje: tabletki jednoskładnikowe (zawierające tylko progestagen) oraz dwuskładnikowe (estrogenowo-progestagenowe).

Skuteczność HAD przy prawidłowym stosowaniu sięga 99%, co czyni ją jedną z najbardziej efektywnych metod antykoncepcji. Poza działaniem antykoncepcyjnym, preparaty te często wykazują korzystne działanie pozaantykoncepcyjne: zmniejszają nasilenie bolesnych miesiączek, regulują cykl miesiączkowy, redukują objawy zespołu policystycznych jajników oraz zmniejszają ryzyko raka jajnika i endometrium.

Stosowanie HAD wiąże się z potencjalnymi działaniami niepożądanymi, wśród których najpoważniejsze to zwiększone ryzyko zakrzepicy żylnej i tętniczej, zwłaszcza u kobiet z czynnikami ryzyka (palenie tytoniu, otyłość, migrena z aurą). Istnieją bezwzględne przeciwwskazania do stosowania HAD, m.in. choroba zakrzepowo-zatorowa w wywiadzie, niektóre choroby wątroby, rak hormonozależny czy niekontrolowane nadciśnienie tętnicze.

Przed przepisaniem HAD konieczna jest dokładna ocena kliniczna pacjentki, uwzględniająca wywiad rodzinny i osobniczy, pomiar ciśnienia tętniczego oraz określenie wskaźnika BMI. W zależności od indywidualnych czynników ryzyka, należy dobierać preparaty o odpowiednim składzie i dawce hormonów, rozważając alternatywne metody antykoncepcji u pacjentek z przeciwwskazaniami.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl