działanie bradykardiogenne
Działanie bradykardiogenne to efekt terapeutyczny lub działanie niepożądane substancji, które powoduje zwolnienie rytmu serca poniżej 60 uderzeń na minutę. Jest to istotny mechanizm farmakologiczny wykorzystywany w leczeniu wielu zaburzeń sercowo-naczyniowych, ale może również stanowić poważne działanie niepożądane niektórych leków.
Do leków o celowym działaniu bradykardiogennym należą beta-adrenolityki (np. metoprolol, bisoprolol), antagoniści wapnia (werapamil, diltiazem) oraz niektóre leki antyarytmiczne (np. amiodaron). Działanie to jest korzystne w terapii tachyarytmii, nadciśnienia tętniczego, choroby wieńcowej czy niewydolności serca, gdzie obniżenie częstości rytmu serca zmniejsza zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen.
Bradykardia jako działanie niepożądane może wystąpić podczas stosowania wielu leków, w tym digoksyny, opioidów, leków cholinomimetycznych, niektórych antybiotyków czy leków przeciwdepresyjnych. Ryzyko to wzrasta szczególnie u pacjentów z zaburzeniami przewodzenia, chorobami węzła zatokowego czy przy stosowaniu terapii wielolekowej z innymi preparatami o działaniu bradykardiogennym.
Monitorowanie częstości rytmu serca jest kluczowe u pacjentów przyjmujących leki o działaniu bradykardiogennym, zwłaszcza w populacjach szczególnego ryzyka – u osób starszych, z chorobami układu przewodzącego serca czy niewydolnością nerek. W przypadku objawowej bradykardii polekowej konieczna może być modyfikacja dawkowania, zmiana leku lub w ciężkich przypadkach – czasowa stymulacja serca.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Deksmedetomidyna – Właściwości farmakodynamiczne
Deksmedetomidyna jest selektywnym agonistą receptorów alfa-2, wykazującym działanie sympatolityczne, sedacyjne, przeciwbólowe oraz znieczulające. Mechanizm działania obejmuje hamowanie uwalniania noradrenaliny oraz zmniejszenie aktywacji miejsca sinawego w pniu mózgu. Wpływ na układ krążenia jest dawkozależny: niskie dawki powodują bradykardię i hipotensję, natomiast wyższe dawki wywołują obwodowe skurcze naczyń i wzrost ciśnienia tętniczego. Deksmedetomidyna nie powoduje istotnego hamowania oddychania w monoterapii u zdrowych ochotników. W badaniach na pacjentach OIOM, stosowana do sedacji do 24 godzin, zmniejszała zapotrzebowanie na midazolam, propofol oraz opioidy, umożliwiając często ekstubację bez przerwania infuzji. W porównaniu do midazolamu i propofolu, deksmedetomidyna skracała czas mechanicznej wentylacji i do ekstubacji, ułatwiała wybudzanie oraz poprawiała komunikację pacjentów, przy jednoczesnym zmniejszeniu częstości majaczenia (skala CAM-ICU). Profil działań niepożądanych obejmował częstsze niedociśnienie i bradykardię względem midazolamu oraz częstszą tachykardię w porównaniu do propofolu.
agonista receptorów alfa-2, bradykardia, działanie bradykardiogenne, działanie ogólnoustrojowe, działanie przeciwbólowe, działanie sympatolityczne, ekstubacja, hamowanie oddychania, laryngoskop światłowodowy, majaczenie, midazolam, OIOM, opieka anestezjologiczna, pacjent niezaintubowany, sedacja, skala CAM-ICU, skala Ramsay, skala RASS, skala sedacji, tachykardia, wentylacja mechaniczna, znieczulenie regionalne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dexmedetomidine Kabi 100 mcg/ml
Deksmedetomidyna, będąca selektywnym agonistą receptorów alfa-2, wykazuje działanie sympatolityczne prowadzące do zmniejszenia uwalniania noradrenaliny, co skutkuje sedacją, działaniem przeciwbólowym i znieczulającym. Wpływ na układ krążenia jest dawkozależny: niskie dawki obniżają częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze, natomiast wyższe dawki powodują wzrost oporu naczyniowego i ciśnienia krwi przy utrzymaniu bradykardii. Deksmedetomidyna charakteryzuje się względnym brakiem depresji ośrodka oddechowego, co potwierdzono w badaniach na zdrowych ochotnikach. W populacji pacjentów na OIOM-ie lek ten skutecznie redukuje zapotrzebowanie na dodatkowe leki uspokajające (midazolam, propofol) oraz opioidy podczas 24-godzinnej sedacji, umożliwiając ekstubację bez konieczności przerwania infuzji. W badaniach porównawczych wykazano podobną skuteczność deksmedetomidyny do midazolamu (współczynnik 1,07; 95% CI 0,97-1,18) i propofolu (współczynnik 1,00; 95% CI 0,92-1,08) w osiąganiu docelowego poziomu sedacji (RASS 0 do -3) przez okres do 14 dni.
bradykardia, ciśnienie krwi, częstość skurczów serca, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, depresja oddechowa, działanie bradykardiogenne, działanie naczyniokurczące, działanie sympatolityczne, ekstubacja, hipotermia, infuzja podtrzymująca, intubacja, laryngoskopia światłowodowa, majaczenie, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, noradrenalina, oddział intensywnej opieki medycznej, opór naczyniowy, sedacja proceduralna, tachykardia, wentylacja mechaniczna, wydzielanie kortyzolu, znieczulenie miejscowe, znieczulenie regionalne