nieliniowa farmakokinetyka

Nieliniowa farmakokinetyka odnosi się do sytuacji, w której procesy farmakokinetyczne (wchłanianie, dystrybucja, metabolizm, wydalanie) nie są proporcjonalne do podanej dawki leku. W przeciwieństwie do farmakokinetyki liniowej, gdzie stężenie leku w osoczu jest wprost proporcjonalne do dawki, w farmakokinetyce nieliniowej ta zależność zostaje zaburzona.

Najczęstszą przyczyną nieliniowej farmakokinetyki jest wysycenie enzymów metabolizujących lek, transporterów błonowych lub białek wiążących. Zjawisko to obserwuje się, gdy dawka leku przekracza zdolności metaboliczne organizmu, co prowadzi do nieproporcjonalnego wzrostu stężenia leku w osoczu i potencjalnie do działań toksycznych.

Klinicznie istotne przykłady leków wykazujących farmakokinetykę nieliniową to fenytoina, teofilina, alkohol etylowy i kwas acetylosalicylowy w wysokich dawkach. W przypadku tych substancji niewielkie zwiększenie dawki może prowadzić do nieproporcjonalnie dużego wzrostu stężenia w osoczu, co wymaga szczególnej ostrożności podczas dostosowywania dawkowania.

Zrozumienie nieliniowej farmakokinetyki ma kluczowe znaczenie w praktyce klinicznej, zwłaszcza przy stosowaniu leków o wąskim indeksie terapeutycznym. Wymaga ona indywidualnego podejścia do pacjenta i często monitorowania stężenia leku w osoczu, aby uniknąć działań niepożądanych związanych z przedawkowaniem.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl