powrózkowe zwyrodnienie rdzenia

Powrózkowe zwyrodnienie rdzenia (łac. myelopathia funicularis) to schorzenie neurologiczne charakteryzujące się degeneracją tylnych i bocznych powrózków rdzenia kręgowego, które jest najczęściej związane z niedoborem witaminy B12 (kobalaminy). W klasycznej postaci określane jest również jako zespół podostrego złożonego zwyrodnienia rdzenia (subacute combined degeneration).

Patofizjologia schorzenia opiera się na demielinizacji włókien nerwowych w rdzeniu kręgowym wskutek zaburzeń metabolizmu mieliny spowodowanych niedoborem witaminy B12. Klinicznie manifestuje się początkowo parestezjami i zaburzeniami czucia głębokiego, później pojawiają się zaburzenia propriocepcji, ataksja czuciowa, niedowłady spastyczne oraz zaburzenia funkcji zwieraczy.

Diagnostyka obejmuje oznaczenie poziomu witaminy B12 w surowicy, kwasu metylomalonowego i homocysteiny, badania obrazowe rdzenia kręgowego (MRI) oraz badania neurofizjologiczne. Charakterystyczne zmiany w MRI to hiperintensywne obszary w sekwencjach T2-zależnych, obejmujące tylne i boczne powrózki rdzenia, szczególnie w odcinku szyjnym i piersiowym.

Leczenie polega przede wszystkim na suplementacji witaminy B12, zazwyczaj początkowo w dużych dawkach podawanych parenteralnie, a następnie doustnie. Wczesne rozpoznanie i leczenie ma kluczowe znaczenie dla rokowania, ponieważ długotrwały niedobór może prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń neurologicznych. Poza niedoborem witaminy B12, podobny obraz kliniczny mogą dawać inne schorzenia, jak infekcja HIV, kiła układu nerwowego czy choroba Lhermitte’a-Duclos.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl