objaw Fiłatowa
Objaw Fiłatowa (znany również jako objaw Fiłatowa-Dukes) to charakterystyczny objaw kliniczny obserwowany w przebiegu płonicy (szkarlatyny). Polega na wyraźnym odgraniczeniu rumienia twarzy od bladej okolicy wokół ust, co stwarza charakterystyczny obraz „twarzy klauna”. Objaw ten został opisany przez rosyjskiego pediatrę Niła Fiłatowa w XIX wieku.
Objaw Fiłatowa pojawia się zazwyczaj w pierwszych dniach choroby, gdy wysypka szkarlatynowa obejmuje twarz, oszczędzając okolice ust, które pozostają blade. Kontrastowe odgraniczenie zaczerwienionej skóry od obszaru bladości wokół ust jest charakterystycznym elementem diagnostycznym płonicy, szczególnie przydatnym u dzieci, które są główną grupą pacjentów dotkniętych tą chorobą.
Rozpoznanie tego objawu ma istotne znaczenie kliniczne, ponieważ szkarlatyna wymaga odpowiedniego leczenia antybiotykowego (zwykle penicyliną) w celu zapobiegania powikłaniom, takim jak gorączka reumatyczna czy kłębuszkowe zapalenie nerek. Objaw Fiłatowa należy różnicować z innymi chorobami przebiegającymi z wysypką, takimi jak odra, różyczka czy reakcje polekowe.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rumień nagły – Diagnostyka i diagnoza
Rumień nagły (roseola infantum) to wirusowa choroba wieku dziecięcego, wywoływana głównie przez HHV-6B, rzadziej HHV-7, dotykająca dzieci między 6 miesiącem a 3 rokiem życia. Charakterystyczny przebieg kliniczny obejmuje nagłą wysoką gorączkę sięgającą nawet 40°C, trwającą 3-5 dni, po której następuje gwałtowne ustąpienie gorączki i pojawienie się różowo-czerwonej wysypki rozpoczynającej się na tułowiu (klatka piersiowa, plecy) i rozprzestrzeniającej się na twarz, szyję oraz kończyny. Wysypka składa się z drobnych plamek lub grudek o średnicy 2-3 mm, które mogą się zlewać. Diagnostyka opiera się głównie na obrazie klinicznym i wywiadzie, z uwzględnieniem różnicowania z odrą, różyczką, płonicą, rumieniem zakaźnym, chorobą dłoni, stóp i jamy ustnej oraz reakcjami polekowymi. Badania laboratoryjne, takie jak PCR wykrywający DNA HHV-6/7, serologia czy izolacja wirusa, są zarezerwowane dla atypowych przypadków lub pacjentów z obniżoną odpornością.
badanie fizykalne, badanie moczu, badanie serologiczne, błona bębenkowa, choroba dłoni, choroby zakaźne, drgawki gorączkowe, grudki skórne, HHV-7, morfologia krwi, objaw Fiłatowa, obraz kliniczny, obrzęk okołooczodołowy, odra, odwodnienie, parwowirus B19, PCR, plamki Koplika, płonica, płyn mózgowo-rdzeniowy, posiew krwi, reakcja polekowa, real-time PCR, różyczka, rumień nagły, rumień zakaźny, stóp i jamy ustnej, truskawkowy język, węzły chłonne szyjne, wirus Coxsackie, wysoka gorączka, wysypka, zapalenie spojówek - Leksykon chorób i schorzeń
Płonica – Objawy
Płonica (scarlet fever) jest ostrą infekcją bakteryjną wywołaną przez Streptococcus pyogenes grupy A, charakteryzującą się nagłym początkiem z wysoką gorączką ≥38,3°C, bólem gardła, powiększeniem węzłów chłonnych szyjnych oraz charakterystyczną wysypką o fakturze „papieru ściernego”. Okres inkubacji wynosi 1-5 dni (może sięgać do 7 dni). Wysypka pojawia się zwykle 12-48 godzin po pierwszych objawach, rozpoczynając się na szyi, klatce piersiowej i w pachwinach, z intensywniejszym rumieniem w fałdach skórnych (linie Pastii). Typowe zmiany w jamie ustnej obejmują biały, a następnie czerwony język truskawkowy oraz wybroczyny na podniebieniu. Objawy utrzymują się zwykle 3-6 dni, a wysypka około 5-7 dni, po czym następuje złuszczanie naskórka, trwające do kilku tygodni. Wczesne wdrożenie antybiotykoterapii skraca czas trwania objawów do 24-48 godzin i zmniejsza ryzyko powikłań.
angina paciorkowcowa, choroba Kawasakiego, dysfagia, gorączka reumatyczna, infekcja gardła, język truskawkowy, kłębuszkowe zapalenie nerek, liszajec zakaźny, objaw Fiłatowa, okres inkubacji, paciorkowcowe zapalenie gardła, paciorkowiec grupy A, posocznica, ropień okołomigdałkowy, szkarlatyna, węzły chłonne szyjne, wysoka gorączka, wysypka skórna, zakażenie skóry, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie migdałków, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc, zapalenie stawów, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wsierdzia, zapalenie zatok, zespół wstrząsu toksycznego, złuszczanie naskórka - Leksykon chorób i schorzeń
Płonica – Diagnostyka i diagnoza
Płonica jest zakaźną chorobą wywoływaną przez paciorkowca grupy A (GABHS, Streptococcus pyogenes), charakteryzującą się wysypką skórną typu szkarłatynowego, gorączką powyżej 38,0°C oraz bólem gardła. Diagnostyka opiera się na obrazie klinicznym, w tym ocenie gardła, migdałków, języka (malinowy język), powiększonych węzłów chłonnych oraz objawach takich jak bladość wokół ust (objaw Fiłatowa). Potwierdzenie rozpoznania wymaga testów laboratoryjnych: szybki test antygenowy (RADT) z czułością zmienną, ale wysoką swoistością, oraz posiew z gardła (czułość 90-95%), szczególnie gdy RADT jest negatywny, a objawy kliniczne sugerują płonicę. Dodatkowo, w diagnostyce różnicowej i powikłań stosuje się morfologię krwi, testy na przeciwciała ASO i ADB, CRP oraz PCR. Postępowanie diagnostyczne różni się w zależności od wieku pacjenta, z obowiązkowym posiewem u dzieci ≥3 lat przy negatywnym RADT, a u dorosłych rutynowo bez posiewu przy negatywnym wyniku RADT.
amoksycylina, anty-DNaza B, azytromycyna, badanie przedmiotowe, cefalosporyna, choroba bostońska, choroba Kawasakiego, CRP, diagnostyka różnicowa, eozynofilia, erytromycyna, fenoksymetylopenicylina, gorączka reumatyczna, klarytromycyna, klindamycyna, leukocytoza z przesunięciem w lewo, makrolid, mononukleoza zakaźna, morfologia krwi, objaw Fiłatowa, obraz kliniczny, odra, ostra niewydolność nerek, ostre kłębuszkowe zapalenie nerek, paciorkowiec beta-hemolityczny, paciorkowiec grupy A, PCR, penicylina V, płonica, posiew z gardła, posocznica, powiększone węzły chłonne, RADT, ropień okołomigdałkowy, różyczka, rumień zakaźny, Streptococcus pyogenes, szybki test antygenowy, wysypka skórna, wysypka szkarłatynowa, zakażenie enterowirusowe, zakażenie gronkowcowe, złoty standard diagnostyczny