receptor aktywowany przez proliferatory peroksysomów

Receptor aktywowany przez proliferatory peroksysomów (PPAR) należy do rodziny jądrowych receptorów hormonalnych pełniących kluczową rolę w regulacji metabolizmu komórkowego. Występuje w trzech głównych izoformach: PPAR-α, PPAR-β/δ i PPAR-γ, które wykazują różną ekspresję tkankową i pełnią odmienne, choć częściowo nakładające się funkcje fizjologiczne.

PPAR-α występuje głównie w wątrobie, mięśniach szkieletowych i tkance tłuszczowej brunatnej, gdzie reguluje metabolizm kwasów tłuszczowych i procesy przeciwzapalne. PPAR-γ dominuje w tkance tłuszczowej białej, gdzie kontroluje różnicowanie adipocytów i wrażliwość na insulinę. PPAR-β/δ wykazuje szeroką ekspresję tkankową i uczestniczy w regulacji metabolizmu energetycznego, szczególnie w mięśniach szkieletowych.

W praktyce klinicznej znaczenie mają przede wszystkim leki oddziałujące na receptory PPAR-γ (tiazolidinediony, np. pioglitazon), stosowane w leczeniu cukrzycy typu 2, oraz na PPAR-α (fibraty, np. fenofibrat), wykorzystywane w terapii dyslipidemii. Coraz więcej badań wskazuje na potencjalne zastosowanie modulatorów PPAR w leczeniu chorób metabolicznych, zapalnych, a nawet niektórych nowotworów.

Powiązane wpisy

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl