kwasica cewkowo-nerkowa
Kwasica cewkowo-nerkowa (renal tubular acidosis, RTA) to grupa zaburzeń charakteryzujących się niezdolnością nerek do prawidłowego zakwaszania moczu, co prowadzi do rozwoju kwasicy metabolicznej z prawidłową luką anionową (tzw. hiperchloremicznej kwasicy metabolicznej).
Wyróżnia się cztery główne typy RTA: typ 1 (dystalna RTA) związany z upośledzeniem wydzielania jonów wodorowych w dystalnych cewkach nerkowych; typ 2 (proksymalna RTA) spowodowany zaburzeniem reabsorpcji wodorowęglanów w cewkach proksymalnych; typ 3 (mieszana RTA) łączący cechy typu 1 i 2; oraz typ 4 charakteryzujący się hipoaldosteronizmem lub opornością na aldosteron.
Objawy kwasicy cewkowo-nerkowej obejmują osłabienie mięśniowe, zmęczenie, wielomocz, kamica nerkowa (szczególnie w typie 1), nefrokalcynoza oraz zaburzenia wzrostu u dzieci. Diagnostyka opiera się na badaniach laboratoryjnych krwi i moczu, w tym oznaczeniu pH moczu, luki anionowej, teście obciążenia chlorkiem amonu oraz badaniu stężenia elektrolitów.
Leczenie kwasicy cewkowo-nerkowej zależy od jej typu i przyczyny. Podstawą terapii jest suplementacja wodorowęglanów oraz wyrównanie zaburzeń elektrolitowych. W typie 4 może być konieczne zastosowanie fludrokortyzonu. Właściwe leczenie zapobiega powikłaniom, takim jak postępująca kamica nerkowa, osteoporoza czy pogorszenie funkcji nerek.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Azacytydyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Leczenie azacytydyną wiąże się z ryzykiem wystąpienia istotnych powikłań hematologicznych, takich jak niedokrwistość, neutropenia i małopłytkowość, szczególnie w trakcie pierwszych dwóch cykli terapii. Konieczne jest regularne monitorowanie morfologii krwi, a w przypadku toksyczności hematologicznej zaleca się zmniejszenie dawki lub opóźnienie kolejnego cyklu na podstawie wartości nadiru i odpowiedzi hematologicznej. U pacjentów z rozległym obciążeniem nowotworem wątroby, zwłaszcza przy stężeniu albuminy w surowicy <30 g/l, odnotowano przypadki postępującej śpiączki wątrobowej i zgonów, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania azacytydyny w tej grupie. Ponadto, u chorych leczonych azacytydyną obserwowano zaburzenia czynności nerek, w tym kwasicę cewkowo-nerkową z obniżeniem stężenia dwuwęglanów <20 mmol/l, zasadowym odczynem moczu i hipokaliemią (K+ <3 mmol/l), co wymaga monitorowania parametrów nerkowych i ewentualnej modyfikacji dawki.
albumina, azacytydyna, azot mocznikowy, CML, dwuwęglany, epizod gorączkowy, hipokaliemia, kreatynina, kwasica cewkowo-nerkowa, małopłytkowość, martwicze zapalenie powięzi, morfologia krwi, naciek płucny, nadir, neutropenia, niedociśnienie, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, obrzęk obwodowy, obrzęk płuc, odpowiedź hematologiczna, potas, powikłanie hematologiczne, próby wątrobowe, przewlekła białaczka szpikowa, skąpomocz, śpiączka wątrobowa, toksyczność hematologiczna, trombocytopenia, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, zasadowy odczyn moczu, zastoinowa niewydolność serca, zespół kwasu retinowego, zespół różnicowania, zespół rozpadu guza