ściana komórkowa

Ściana komórkowa to zewnętrzna struktura otaczająca komórki roślin, grzybów, bakterii i niektórych archeonów, pełniąca funkcje ochronne i strukturalne. W przeciwieństwie do komórek zwierzęcych, które posiadają jedynie błonę komórkową, ściana komórkowa stanowi dodatkową warstwę zapewniającą sztywność i kształt komórki.

W komórkach roślinnych ściana komórkowa zbudowana jest głównie z celulozy, hemicelulozy, pektyn i białek strukturalnych. U bakterii Gram-dodatnich składa się z grubej warstwy peptydoglikanu, natomiast u bakterii Gram-ujemnych występuje cieńsza warstwa peptydoglikanu oraz zewnętrzna błona lipopolisacharydowa. Ściany komórkowe grzybów zawierają przede wszystkim chitynę i glukany.

Ściana komórkowa pełni kluczowe funkcje biologiczne, w tym: ochronę przed uszkodzeniami mechanicznymi, utrzymanie turgoru komórkowego, zapobieganie lizie osmotycznej, a w przypadku patogenów – ochronę przed układem odpornościowym gospodarza. Jest również celem działania wielu antybiotyków, zwłaszcza z grupy beta-laktamów, które hamują syntezę peptydoglikanu u bakterii.

Z perspektywy medycznej, komponenty ściany komórkowej mikroorganizmów mogą być rozpoznawane przez układ odpornościowy jako wzorce molekularne związane z patogenami (PAMPs), wywołując odpowiedź immunologiczną. Ponadto, modyfikacje w strukturze ściany komórkowej bakterii mogą prowadzić do oporności na antybiotyki, co stanowi istotny problem w leczeniu infekcji.

Powiązane wpisy

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl