właściwości ściągające
Właściwości ściągające (łac. adstringentia) to działanie niektórych substancji polegające na obkurczaniu naczyń krwionośnych i zmniejszaniu przepuszczalności błon komórkowych. Efekt ten wynika z reakcji między białkami tkankowymi a substancjami o działaniu ściągającym, co prowadzi do tworzenia trudno rozpuszczalnych kompleksów na powierzchni tkanek.
Substancje o właściwościach ściągających znajdują zastosowanie w leczeniu drobnych zranień, stanów zapalnych błon śluzowych, nadmiernego pocenia oraz w terapii miejscowej chorób skóry. Mechanizm ich działania polega na hamowaniu wysięku zapalnego, zmniejszaniu obrzęku oraz tworzeniu warstwy ochronnej na powierzchni tkanek, co wspomaga procesy gojenia.
Do najczęściej stosowanych substancji o działaniu ściągającym należą: garbniki, sole metali (glinu, cynku, ołowiu, bizmutu), tanina oraz wyciągi roślinne zawierające substancje garbnikowe (np. kora dębu, liście szałwii, kłącze pięciornika). W praktyce klinicznej wykorzystywane są w postaci maści, płynów do płukania, kompresów oraz preparatów do stosowania miejscowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Dąb – Właściwości farmakodynamiczne
Kora dębu (Quercus spp.) jest składnikiem wyciągów roślinnych stosowanych w preparatach do leczenia schorzeń jamy ustnej oraz infekcji górnych dróg oddechowych. W preparacie Dentosept kora dębu stanowi 2/10 części wyciągu złożonego (0,65:1) ekstraktowanego w 70% etanolu (V/V), natomiast w Imupret N – 2/26 części wyciągu (1:38) z użyciem 59% etanolu (V/V). W preparacie Imupret N potwierdzono działanie immunomodulujące, przeciwwirusowe, przeciwbakteryjne i przeciwzapalne, co zostało udokumentowane w badaniach in vitro i in vivo. W przypadku Dentosept brak jest bezpośrednich danych farmakodynamicznych, jednak tradycyjnie kora dębu wykazuje właściwości ściągające i przeciwzapalne, związane z wysoką zawartością garbników.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie kliniczne kontrolowane placebo, błona śluzowa, cytokiny, działanie immunomodulujące, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwdrobnoustrojowe, działanie przeciwwirusowe, działanie przeciwzapalne, etanol, garbniki, infekcja górnych dróg oddechowych, kora dębu, mediatory zapalne, odpowiedź nieswoista, przepuszczalność naczyń krwionośnych, Quercus robur, stan zapalny, właściwości ściągające, wyciąg roślinny złożony - Leksykon substancji czynnych
Ziele rzepiku – Wskazania do stosowania
Ziele rzepiku (Agrimoniae herba) jest tradycyjnym produktem leczniczym roślinnym, dostępnym w formie ziół do zaparzania, zawierającym 100g substancji czynnej na 100g produktu. W praktyce klinicznej stosuje się je doustnie jako środek pomocniczy w leczeniu lekkich biegunek. Ponadto, dzięki właściwościom ściągającym, ziele rzepiku jest rekomendowane do stosowania miejscowego w postaci odwarów do płukania jamy ustnej i gardła w stanach zapalnych błony śluzowej, co może łagodzić objawy zapalenia gardła, dziąseł oraz jamy ustnej. Zewnętrznie preparat może być stosowany jako okłady na lekkie, powierzchniowe stany zapalne skóry, wykazując działanie przeciwzapalne i łagodzące zaczerwienienia oraz podrażnienia.
lekka biegunka, medycyna ludowa, podrażnienie skóry, powierzchniowy stan zapalny skóry, stan zapalny błony śluzowej, substancja roślinna, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, zaczerwienienie skóry, zapalenie dziąseł, zapalenie gardła, ziele rzepiku, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z ziela arniki – Wskazania do stosowania
Wyciąg płynny z ziela arniki (Arnica spp.) jest składnikiem preparatu Dentosept A, który zawiera również wyciągi z rumianku, kory dębu, szałwii, tataraku, mięty pieprzowej, tymianku oraz 2g benzokainy na 100g produktu. Preparat stosowany jest miejscowo w leczeniu stanów zapalnych jamy ustnej i dziąseł, aft, odleżyn jamy ustnej oraz jako leczenie pomocnicze w parodontozie. Działanie arniki opiera się na właściwościach przeciwzapalnych, ściągających i łagodzących ból, wspomagając regenerację tkanek błony śluzowej. Synergistyczne działanie wszystkich składników roślinnych oraz znieczulające właściwości benzokainy przyczyniają się do zmniejszenia dolegliwości bólowych i przyspieszenia gojenia. Preparat zawiera także 35-45% (V/V) etanolu, co należy uwzględnić przy doborze terapii u pacjentów z przeciwwskazaniami do alkoholu.
afty, benzokaina, błona śluzowa jamy ustnej, choroba przyzębia, Dentosept A, działanie przeciwbakteryjne, działanie znieczulające, etanol, kora dębu, mięta pieprzowa, odleżyny jamy ustnej, owrzodzenia, parodontoza, protezy zębowe, przyzębie, rumianek, szałwia, tatarak, tymianek, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, wyciąg z ziela arniki, wyciąg złożony, zapalenie jamy ustnej - Leksykon substancji czynnych
Azotan srebra – Właściwości farmakodynamiczne
Azotan srebra (Argenti nitras) wykazuje silne działanie przeciwbakteryjne, oparte na zdolności jonów srebra do wiązania się z grupami sulfhydrylowymi, aminowymi i karboksylowymi białek, co prowadzi do ich denaturacji. Mechanizmy farmakodynamiczne obejmują fizyczną adsorpcję na ścianach komórkowych bakterii, tworzenie kompleksów z białkami oraz interakcję z DNA, szczególnie przy wyższych stężeniach. Preparat Mova Nitrat Pipette zawiera azotan srebra w stężeniu 10 mg/ml (1%) i wykazuje działanie bakteriobójcze przy stężeniu 0,1%, natomiast w niższych stężeniach działa bakteriostatycznie. W praktyce klinicznej stosuje się stężenia od 0,01% do 10%, przy czym dla błon śluzowych zalecane jest około 0,01% ze względu na ich wrażliwość. Bakterie Gram-dodatnie są szczególnie wrażliwe na azotan srebra, podczas gdy bakterie Gram-ujemne wykazują mniejszą podatność.
adsorpcja fizyczna, Argenti nitras, azotan srebra, bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, denaturacja białek, drobnoustrój, działanie bakteriobójcze, działanie bakteriostatyczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwzapalne, działanie stymulujące, grupa aminowa, grupa karboksylowa, grupa sulfhydrolowa, jony srebra, krople do oczu, rana przewlekła, ściana komórkowa, stan zapalny, trudno gojące się rany, właściwości ściągające, ziarninowanie - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Puder płynny z anestezyną (20 mg + 240 mg)/g
Puder Płynny z Anestezyną to preparat dermatologiczny w formie zawiesiny, zawierający 240 mg tlenku cynku oraz 20 mg benzokainy na 1 g produktu. Substancje te wykazują działanie miejscowo znieczulające (benzokaina) oraz ściągające, przeciwzapalne i łagodzące (tlenek cynku). Preparat przeznaczony jest do stosowania miejscowego na zmienione chorobowo obszary skóry, z częstotliwością 2-3 razy na dobę, co powinno być dostosowane do nasilenia objawów i charakteru zmian skórnych. Przed aplikacją należy dokładnie wstrząsnąć pojemnikiem, aby zapewnić jednorodność zawiesiny i równomierne rozprowadzenie substancji czynnych.
- Leksykon substancji czynnych
Tlenek cynku – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Tlenek cynku, stosowany miejscowo w dermatologii ze względu na właściwości ściągające, przeciwzapalne i łagodzące, jest obecny w wielu preparatach o stężeniach od 240 mg/g do 20 g/100 g. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa jego stosowania w ciąży są ograniczone, jednak badania na zwierzętach nie wykazały działania teratogennego. Preparaty takie jak Neo-Tormentil (20%) zaleca się unikać w ciąży, natomiast Tormentiol (20%) można stosować jedynie, gdy korzyść dla matki przewyższa potencjalne ryzyko dla płodu. Brak jest jednoznacznych danych dla innych preparatów, np. Pudroderm (245 mg/g) czy Puder Płynny z Anestezyną (240 mg/g). W przypadku laktacji również brak jest wystarczających danych, a stosowanie powinno być ograniczone i unikać aplikacji na okolice piersi i brodawek sutkowych.
boraks, brodawka sutkowa, dane epidemiologiczne, działanie na płód, działanie teratogenne, ichtamol, laktacja, Neo-Tormentil, puder płynny wysuszający, puder płynny z anestezyną, Pudroderm, stosowanie miejscowe, substancja aktywna, tlenek cynku, Tormentiol, Tormexal forte, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, wpływ na reprodukcję, zaburzenia płodności, zagrożenie dla płodu - Leksykon substancji czynnych
Tlenek cynku – Przeciwwskazania stosowania
Tlenek cynku, stosowany w dermatologii ze względu na właściwości ściągające, przeciwzapalne i wysuszające, występuje głównie w formie zawiesin i maści. Przeciwwskazania do jego stosowania obejmują nadwrażliwość na tlenek cynku lub inne składniki preparatu, takie jak benzokaina, lewomentol, ichtamol, boraks czy substancje pomocnicze (np. lanolina). Preparaty z tlenkiem cynku nie powinny być stosowane na otwarte rany, skórę pozbawioną naskórka, znacznie uszkodzoną skórę oraz zmiany sączące i wysiękowe, gdyż mogą nasilać stan zapalny i utrudniać gojenie. Szczególną ostrożność należy zachować u noworodków i niemowląt, zwłaszcza przy preparatach zawierających boraks, ze względu na ryzyko toksyczności i zwiększonego wchłaniania przez niedojrzałą skórę. Preparaty z benzokainą są przeciwwskazane u dzieci poniżej 2 lat z powodu ryzyka methemoglobinemii.
benzokaina, boraks, brak naskórka, ichtamol, kwas borowy, lewomentol, methemoglobinemia, nadwrażliwość, odczyn poszczepienny, opatrunek okluzyjny, ospa wietrzna, otwarta rana, pięciornik, preparat dermatologiczny, puder płynny, reakcja alergiczna skóry, tlenek cynku, uszkodzenie skóry, właściwości ściągające, zmiana sącząca, zmiana wysiękowa, znieczulenie miejscowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Puder płynny wysuszający 250 mg/g
Puder płynny wysuszający zawierający tlenek cynku w stężeniu 250 mg/g (25 g/100 g produktu) jest wskazany do stosowania miejscowego, jednak posiada istotne przeciwwskazania. Przede wszystkim nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na tlenek cynku lub inne składniki preparatu. W przypadku wystąpienia reakcji alergicznych podczas terapii, konieczne jest natychmiastowe zaprzestanie aplikacji i rozważenie alternatywnych metod leczenia.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Świetlik fix –
Świetlik fix to tradycyjny produkt leczniczy roślinny zawierający 2,0 g ziela świetlika (Euphrasia officinalis L. i Euphrasia rostkoviana Hayne) w saszetkach do zaparzania, stosowany miejscowo w okulistyce. Preparat wykazuje właściwości ściągające i przeciwzapalne, co umożliwia zmniejszenie przekrwienia, obrzęku spojówek oraz łagodzenie stanów zapalnych brzegów powiek. Głównym wskazaniem jest leczenie wspomagające łagodnych podrażnień spojówek i brzegów powiek, szczególnie w przypadkach niespecyficznego podrażnienia wynikającego z czynników środowiskowych. Mechanizm działania opiera się na miejscowym zmniejszeniu obrzęku tkanek oraz redukcji procesów zapalnych.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – 2% Spirytusowy roztwór fioletu gencjanowego Gemi 20 mg/g
2% spirytusowy roztwór fioletu gencjanowego (Methylrosanilinii chloridum) w stężeniu 20 mg/g jest preparatem leczniczym o działaniu przeciwbakteryjnym, przeciwgrzybiczym oraz przeciwzapalnym, stosowanym miejscowo na skórę. Produkt ten znajduje zastosowanie w leczeniu stanów zapalnych skóry, ran sączących oraz owrzodzeń, gdzie wspomaga odkażanie, dezynfekcję oraz przyspiesza proces gojenia dzięki właściwościom ściągającym i wysuszającym. Preparat jest szczególnie użyteczny w terapii dermatoz zakażonych, przewlekłych owrzodzeń oraz powierzchniowych zakażeń skóry, gdzie konieczne jest miejscowe działanie antyseptyczne bez stosowania antybiotyków ogólnoustrojowych.
chlorek metylorozaniliny, choroba skóry, dermatoza, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybicze, filolet gencjanowy, odkażanie, owrzodzenie, owrzodzenie przewlekłe, owrzodzenie skóry, rana przewlekła, rana sącząca, właściwości ściągające, zakażenie bakteryjne, zakażenie skóry, zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Dąb szypułkowy – Dawkowanie i sposób podawania
Kora dębu (Quercus robur L., Q. petraea, Q. pubescens) wykazuje właściwości ściągające, co znajduje zastosowanie w leczeniu łagodnych biegunek, stanów zapalnych skóry oraz błon śluzowych jamy ustnej i gardła, a także w terapii choroby hemoroidalnej. Zalecane dawkowanie obejmuje przygotowanie świeżo odwaru z kory dębu: w przypadku biegunek stosuje się 3 g (1 płaska łyżka stołowa) kory zalanej 250 ml zimnej wody, gotowanej przez 5 minut i odstawionej na 15 minut, podawanej doustnie 3 razy dziennie przez maksymalnie 3 dni. W stanach zapalnych skóry i błon śluzowych oraz w chorobie hemoroidalnej stosuje się 5 g (2 płaskie łyżki stołowe) kory na 250 ml lub 1 litr zimnej wody, odpowiednio do formy aplikacji (płukanki, kąpiele, okłady), z częstotliwością kilkukrotną dziennie i maksymalnym czasem terapii 7 dni.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Tormexal forte –
Lek Tormexal forte w postaci maści jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki aktywne, takie jak tlenek cynku (20%), wyciąg płynny z kłącza pięciornika (3%), ichtamol (2%) oraz boraks (1%). Substancje te wykazują działanie ściągające, przeciwzapalne, przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze, jednak mogą wywoływać reakcje alergiczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na lanolinę, substancję pomocniczą o potencjale alergizującym, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycją do alergii kontaktowych. Reakcje nadwrażliwości mogą manifestować się miejscowym zaczerwienieniem, świądem, pieczeniem, wysypką kontaktową, obrzękiem, a w cięższych przypadkach pokrzywką lub wypryskiem kontaktowym.
alergia kontaktowa, boraks, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybicze, działanie przeciwzapalne, ichtamol, lanolina, nadwrażliwość na składniki leku, obrzęk, pokrzywka, próba uczuleniowa, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, substancja pomocnicza, świąd, tlenek cynku, Tormexal forte, właściwości przeciwświądowe, właściwości ściągające, wyciąg z pięciornika, wyprysk kontaktowy, wysypka kontaktowa, zaczerwienienie skóry, związki boru - Leksykon substancji czynnych
Beznokaina – Wskazania do stosowania
Benzokaina, stosowana w preparacie Pudrospan – Puder płynny w stężeniu 10 mg/g, wykazuje silne działanie miejscowo znieczulające, co umożliwia szybkie złagodzenie dolegliwości bólowych i świądowych skóry. Preparat zawiera również tlenek cynku (200 mg/g) o właściwościach ściągających i przeciwzapalnych oraz mentol (10 mg/g) działający chłodząco, co zapewnia kompleksowe leczenie stanów zapalnych skóry, takich jak pokrzywka, ospa wietrzna, półpasiec oraz reakcje po ukąszeniach owadów. Miejscowa aplikacja preparatu pozwala na uzyskanie efektu terapeutycznego bez obciążenia układu ogólnoustrojowego, co jest istotne w kontekście poprawy komfortu pacjenta i zapobiegania powikłaniom wynikającym z drapania zmian skórnych. Wskazania do stosowania benzokainy obejmują przede wszystkim leczenie miejscowe pokrzywki z intensywnym świądem, gdzie preparat przynosi szybką ulgę i zapobiega uszkodzeniom skóry. W przypadku zakażeń wirusowych, takich jak ospa wietrzna i półpasiec, benzokaina pełni funkcję terapii uzupełniającej, łagodząc świąd i ból, co sprzyja przestrzeganiu zaleceń dotyczących niezdrapywania wykwitów i zmniejsza ryzyko nadkażeń bakteryjnych oraz bliznowacenia. Ponadto, w reakcjach po ukąszeniach owadów preparat skutecznie redukuje obrzęk, zaczerwienienie i świąd, przyspieszając proces gojenia. Skuteczność terapii zależy od prawidłowego rozpoznania schorzenia oraz właściwej techniki aplikacji zawiesiny, która zapewnia dobre przyleganie do skóry i trwałość efektu terapeutycznego.
bąbel pokrzywkowy, benzokaina, działanie chłodzące, działanie miejscowo znieczulające, leczenie przyczynowe, mentol, nadkażenie bakteryjne, ospa wietrzna, ostry stan zapalny skóry, pokrzywka, półpasiec, reakcja alergiczna, reakcja zapalna, stan zapalny skóry, świąd skóry, terapia uzupełniająca, tlenek cynku, ukąszenie owada, właściwości ściągające, zawiesina na skórę - Leksykon substancji czynnych
Szałwia – Właściwości farmakodynamiczne
Szałwia lekarska (Salvia officinalis L.) wykazuje wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne, przede wszystkim antyseptyczne i ściągające, co czyni ją wartościowym składnikiem preparatów stosowanych miejscowo w jamie ustnej i gardle. Liść szałwii (Salviae folium) jest podstawowym surowcem farmaceutycznym, wykorzystywanym zarówno w monoterapii (np. Szałwia Fix – 1,2 g liścia na saszetkę), jak i w preparatach złożonych, takich jak Dentosept (0,91 g wyciągu płynnego złożonego na 1 ml produktu, zawierający liść szałwii w proporcji 0,65:1) oraz Tymsal-spray (0,3 ml nalewki z ziela szałwii, tj. 291 mg na 1 ml produktu). Działanie antyseptyczne polega na hamowaniu rozwoju drobnoustrojów chorobotwórczych, natomiast efekt ściągający przyczynia się do obkurczenia naczyń krwionośnych i zmniejszenia przepuszczalności błon śluzowych, co wspomaga redukcję stanu zapalnego i gojenie uszkodzeń błony śluzowej. Stosowanie szałwii w medycynie oparte jest głównie na tradycji i doświadczeniu klinicznym, gdyż większość preparatów nie posiada kompleksowych badań farmakologicznych zgodnych z aktualnymi standardami. Preparaty takie jak Tymsal-spray i Dentosept wykorzystują nalewki i wyciągi alkoholowe (etanol 70% V/V) jako ekstrahenty, co wpływa na biodostępność i skuteczność terapeutyczną. Różnorodność form farmaceutycznych – od saszetek z suszem (Szałwia Fix), przez koncentraty do płukania (Dentosept), po płyny do stosowania miejscowego (Tymsal-spray) – determinuje szybkość działania i dobór preparatu do indywidualnych potrzeb pacjenta. W praktyce klinicznej ważne jest uwzględnienie tych różnic przy rekomendacji preparatów zawierających szałwię, zwłaszcza w terapii stanów zapalnych błony śluzowej jamy ustnej i gardła.
biodostępność substancji czynnych, błona śluzowa jamy ustnej, drobnoustroje chorobotwórcze, działanie antyseptyczne, działanie synergistyczne, ekstrahent, etanol 70%, gojenie błony śluzowej, liść szałwii, nalewka z szałwii, obkurczanie naczyń krwionośnych, profil farmakodynamiczny, przepuszczalność błon śluzowych, stan zapalny, szałwia lekarska, właściwości farmakodynamiczne, właściwości ściągające, wyciąg płynny złożony, wyciąg złożony - Leksykon leków
Skład i postać leku – Antypot (100 mg + 10 mg)/g
Produkt leczniczy Antypot jest dostępny w formie pudru na skórę, zawierającego dwie substancje czynne: kwas salicylowy w stężeniu 10 mg/g oraz kwas borowy w stężeniu 100 mg/g, co łącznie daje (10 mg + 100 mg)/g. Preparat zawiera również substancje pomocnicze, takie jak siarczan glinowo-potasowy o właściwościach ściągających i przeciwbakteryjnych oraz talk, który pełni funkcję nośnika i zapewnia odpowiednią konsystencję oraz właściwości absorpcyjne. Antypot jest przeznaczony do stosowania zewnętrznego, aplikowany bezpośrednio na zmienione chorobowo miejsca skóry, bez konieczności dodatkowego przygotowania przed użyciem.
interakcja niepożądana, kwas borowy, kwas salicylowy, miejsce chorobowo zmienione, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, postać farmaceutyczna, puder na skórę, stosowanie zewnętrzne, substancja czynna, substancja pomocnicza, talk, właściwości absorpcyjne, właściwości przeciwbakteryjne, właściwości ściągające - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dermatol Gemi –
Dermatol (1g/g, proszek do stosowania na skórę) zawiera bizmutu galusan zasadowy jako substancję czynną. Głównym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na ten składnik, objawiająca się miejscowym rumieniem, świądem, wysypką, obrzękiem, a w cięższych przypadkach reakcjami uogólnionymi. Należy zachować ostrożność przy stosowaniu na rozległe, uszkodzone powierzchnie skóry, u pacjentów z niewydolnością nerek oraz przy długotrwałym stosowaniu na dużych obszarach. Szczególną uwagę należy zwrócić na kobiety w ciąży i karmiące piersią, dzieci oraz pacjentów z rozległymi uszkodzeniami skóry ze względu na potencjalne ryzyko zwiększonej absorpcji systemic bizmutu.
bismuthi subgallas, bizmutu galusan zasadowy, dermatol, infekcja wtórna, nadwrażliwość na bizmutu galusan zasadowy, niewydolność nerek, obrzęk, opatrunek okluzyjny, podrażnienie skóry, reakcja alergiczna miejscowa, reakcja skórna, rumień, uszkodzenie skóry, właściwości przeciwbakteryjne, właściwości ściągające, wysypka, związki bizmutu - Leksykon leków
Skład i postać leku – Aesculan (62,5 mg + 5 mg)/g
Aesculan to maść doodbytnicza zawierająca 62,5 mg wyciągu suchego z kory kasztanowca (Aesculus hippocastanum L., cortex) oraz 5 mg lidokainy chlorowodorku jednowodnego na gram preparatu. Wyciąg z kory kasztanowca, otrzymywany w stosunku ekstrakcyjnym 40-90:1 z użyciem 90% metanolu, wykazuje działanie przeciwzapalne i wzmacniające naczynia krwionośne, natomiast lidokaina zapewnia miejscowe znieczulenie. Preparat zawiera także substancje pomocnicze takie jak tanina (działanie ściągające), olejek eteryczny rumiankowy (działanie przeciwzapalne i łagodzące), makrogol 300 (solubilizator), wazelinę białą, lanolinę, parafinę ciekłą oraz bronopol jako środek konserwujący. Należy zwrócić uwagę na możliwość miejscowych reakcji skórnych wywołanych przez bronopol i lanolinę.
aplikacja doodbytnicza, bronopol, działanie przeciwzapalne, kora kasztanowca, lanolina, lidokainy chlorowodorek, makrogol, maść doodbytnicza, niezgodność farmaceutyczna, olejek rumiankowy, parafina ciekła, reakcja skórna, tanina, wazelina, właściwości ściągające, wyciąg z kory kasztanowca, znieczulenie miejscowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dermatol Aflofarm –
Dermatol Aflofarm w postaci pudru leczniczego zawiera 1 g bizmutu galusanu zasadowego na 1 g preparatu, wykazując działanie hemostatyczne i odkażające. Bizmutu galusan zasadowy działa ściągająco, powodując obkurczenie naczyń krwionośnych i szybkie zatrzymanie drobnych krwawień powierzchniowych. Ponadto, preparat posiada właściwości przeciwbakteryjne, co umożliwia eliminację patogenów w stanach zapalnych skóry oraz zapobiega wtórnym zakażeniom. Dermatol Aflofarm jest wskazany w leczeniu sączących ran i owrzodzeń skórnych różnego pochodzenia, gdzie zmniejsza wysięk, tworzy warstwę ochronną i wspomaga procesy regeneracyjne oraz gojenie.
bizmutu galusan zasadowy, dermatoza, drobne krwawienie, działanie hemostatyczne, działanie odkażające, obkurczenie naczyń krwionośnych, owrzodzenie skórne, proces naprawczy, proces regeneracyjny, puder leczniczy, sącząca rana, stan zapalny skóry, uszkodzenie naskórka, właściwości absorbujące, właściwości przeciwbakteryjne, właściwości ściągające, wtórne zakażenie - Leksykon substancji czynnych
Liść orzecha włoskiego – Wskazania do stosowania
Liść orzecha włoskiego (Juglandis folium) jest tradycyjnym surowcem roślinnym stosowanym zewnętrznie w leczeniu lekkich, powierzchniowych stanów zapalnych skóry oraz nadmiernej potliwości kończyn, zwłaszcza dłoni i stóp. Preparaty zawierające 100% liści orzecha włoskiego dostępne są w formie ziół do zaparzania, które po przygotowaniu stosuje się jako okłady lub do przemywań skóry. Działanie liścia orzecha włoskiego opiera się na właściwościach ściągających i przeciwbakteryjnych, co może przyczyniać się do zmniejszenia wydzielania potu oraz łagodzenia stanów zapalnych. Należy jednak podkreślić, że skuteczność tych preparatów wynika z wieloletniej tradycji stosowania, a nie z potwierdzonych badań klinicznych.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Mova Nitrat Pipette 10 mg/ml
Srebro azotan, główny składnik leku Mova Nitrat Pipette, wykazuje silne działanie przeciwbakteryjne oparte na zdolności jonów srebra do wiązania się z grupami chemicznymi takimi jak sulfhydrylowe, aminowe i karboksylowe, co prowadzi do denaturacji białek i efektów ściągających oraz przyżegających. Mechanizm działania jest stężeniowo zależny: przy niskich stężeniach (od 0,01%) jony srebra wykazują efekt bakteriostatyczny poprzez adsorpcję na ścianach komórkowych bakterii, natomiast przy wyższych stężeniach (0,1% i powyżej) działają bakteriobójczo, penetrując komórki i tworząc kompleksy z DNA, co prowadzi do śmierci drobnoustrojów. Srebro azotan jest szczególnie skuteczne wobec bakterii Gram-dodatnich, podczas gdy bakterie Gram-ujemne wykazują mniejszą wrażliwość. W preparacie Mova Nitrat Pipette srebro azotan występuje w stężeniu 1% (10 mg/ml), co zapewnia efektywne działanie przeciwbakteryjne w terapii okulistycznej.
bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, błona śluzowa, denaturacja białek, działanie bakteriobójcze, działanie bakteriostatyczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwzapalne, grupa aminowa, grupa karboksylowa, grupa sulfhydrolowa, infekcja okulistyczna, kwas dezoksyrybonukleinowy, schorzenie oka, spojówka oka, srebro azotan, właściwości ściągające, ziarninowanie rany - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Kora dębu 1 g/g
Kora dębu (Quercus robur L., Quercus petraea, Quercus pubescens) w postaci ziół do zaparzania o stężeniu 1 g/g jest tradycyjnym produktem leczniczym roślinnym, stosowanym u dorosłych pacjentów w wybranych wskazaniach klinicznych. Preparat wykazuje właściwości ściągające, przeciwzapalne i antyseptyczne, co uzasadnia jego zastosowanie w objawowym leczeniu łagodnej biegunki, łagodnych stanów zapalnych błony śluzowej jamy ustnej (afty, owrzodzenia, zapalenie dziąseł) oraz skóry (otarcia, zadrapania). W przypadku biegunki kora dębu zmniejsza wydzielanie w przewodzie pokarmowym i wspomaga regenerację błony śluzowej, natomiast w stanach zapalnych jamy ustnej i skóry działa przeciwzapalnie i łagodząco, redukując obrzęk i dolegliwości bólowe.
afty, błona śluzowa jelit, choroba hemoroidalna, dawkowanie leku, dolegliwości bólowe, kora dębu, łagodna biegunka, objawy biegunkowe, obrzęk, płukanka do jamy ustnej, produkt leczniczy roślinny, przewód pokarmowy, świąd i pieczenie, właściwości antyseptyczne, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie dziąseł, zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Dąb – Dawkowanie i sposób podawania
Kora dębu (Quercus spp.) wykorzystywana jest w preparatach leczniczych do stosowania miejscowego i doustnego w schorzeniach jamy ustnej i gardła, m.in. w Dentosept (roztwór do płukania) oraz Imupret N (krople doustne). Dawkowanie Dentoseptu u dorosłych to 15% roztwór (10 ml koncentratu uzupełnionego wodą do wyższej kreski), stosowany do 3 razy na dobę przez maksymalnie 7 dni; u dzieci powyżej 6 lat zaleca się 4% roztwór (10 ml koncentratu w 250 ml wody) po konsultacji lekarskiej, natomiast u dzieci poniżej 6 lat preparat jest przeciwwskazany. Imupret N podaje się doustnie: u dorosłych i młodzieży ≥12 lat 25 kropli 5-6 razy/dobę (125-150 kropli/dobę) w fazie nasilonych objawów, zmniejszając dawkę do 75 kropli/dobę przy łagodniejszych objawach; u dzieci 6-11 lat odpowiednio 75-90 kropli/dobę i 45 kropli/dobę, a u dzieci 2-5 lat 50-60 kropli/dobę i 30 kropli/dobę. Stosowanie Imupret N u dzieci poniżej 6 lat bez konsultacji lekarskiej jest dopuszczalne tylko do 7 dni. Czas terapii nie powinien przekraczać 7 dni dla Dentoseptu i 14 dni dla Imupret N, z koniecznością konsultacji w przypadku braku poprawy lub nasilenia objawów.
koncentrat leczniczy, konsultacja lekarska, kora dębu, krople doustne, kuracja lecznicza, nasilenie objawów, płukanie gardła, płukanie jamy ustnej, podanie doustne, podanie miejscowe, preparaty złożone, przeciwwskazania lecznicze, roztwór leczniczy, schorzenia jamy ustnej, śluzówka jamy ustnej, właściwości ściągające, wywiad medyczny, zaburzenia wątroby - Leksykon substancji czynnych
Glin tlenek uwodniony – Właściwości farmakodynamiczne
Glinu tlenek uwodniony (Aluminii oxidum hydricum) jest lekiem zobojętniającym kwas solny w żołądku, stosowanym głównie w nadkwaśności i zaburzeniach wydzielania kwasu solnego. Mechanizm działania opiera się na chemicznej neutralizacji HCl z wytworzeniem chlorków, co prowadzi do podniesienia pH soku żołądkowego i zmniejszenia uszkodzeń błony śluzowej. Substancja nie wpływa na wydzielanie kwasu, a jej efekt jest miejscowy i zależny od czasu kontaktu z treścią żołądkową, dlatego zaleca się podawanie preparatów po posiłkach. Dodatkowo glin wiąże pepsynę i kwasy żółciowe, co redukuje proteolityczne i drażniące działanie tych substancji, a także wykazuje działanie ściągające, co przekłada się na efekt zapierający i ochronę błony śluzowej. Preparaty często łączone są z wodorotlenkiem magnezu, który przeciwdziała zaparciom wywołanym przez glin.
błona śluzowa dwunastnicy, błona śluzowa żołądka, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa żołądka, cytoprotekcja, dolny zwieracz przełyku, działanie przeczyszczające, działanie zapierające, kwas acetylosalicylowy, nadkwaśność, nadżerki, owrzodzenia, pepsyna, prostaglandyny, refluks żołądkowo-przełykowy, sok żołądkowy, tlenek glinu uwodniony, właściwości ściągające, wodorotlenek magnezu, wydzielanie kwasu solnego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zobojętnianie kwasu solnego - Leksykon substancji czynnych
Cynk tlenek – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Cynk tlenek (ZnO) w stężeniu 180 mg/g, stosowany miejscowo w preparacie Puder płynny (zawierającym także 10 mg/g mentolu), nie wykazuje wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn. Wynika to z minimalnej absorpcji ogólnoustrojowej, braku działania na ośrodkowy układ nerwowy oraz ograniczonego działania do powierzchni skóry. Charakterystyka Produktu Leczniczego jednoznacznie potwierdza bezpieczeństwo stosowania tego preparatu w kontekście sprawności psychomotorycznej, co eliminuje konieczność informowania pacjentów o potencjalnym ryzyku związanym z prowadzeniem pojazdów czy obsługą maszyn.
absorpcja ogólnoustrojowa, adherencja do terapii, charakterystyka produktu leczniczego, cynk tlenek, działanie miejscowe, działanie ogólnoustrojowe, funkcje poznawcze, koordynacja psychoruchowa, mentol, opatrunek okluzyjny, ośrodkowy układ nerwowy, puder płynny, sprawność psychomotoryczna, stosowanie miejscowe, właściwości antyseptyczne, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, zawiesina na skórę - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Metronidazol Jelfa 10 mg/g
Metronidazol Jelfa w postaci żelu o stężeniu 10 mg/g stosuje się miejscowo na zmiany skórne dwa razy dziennie – rano oraz wieczorem przed snem. Przed aplikacją należy dokładnie oczyścić skórę łagodnym środkiem myjącym, a preparat nakładać w cienkiej warstwie, pokrywając wszystkie zmiany. Standardowy czas terapii wynosi 3-4 miesiące, z możliwością przedłużenia o kolejne 3-4 miesiące na podstawie oceny klinicznej. W badaniach nad leczeniem trądziku różowatego metronidazolem stosowanym zewnętrznie, terapia była prowadzona nawet do 2 lat. W przypadku braku jednoznacznej poprawy klinicznej zaleca się przerwanie leczenia. Preparat nie jest wskazany u dzieci ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności, natomiast u pacjentów w podeszłym wieku nie wymaga modyfikacji dawkowania.
badanie kliniczne, bezpieczeństwo i skuteczność leku, dawkowanie leku, drobnoustroje chorobotwórcze, kosmetyki niekomedogenne, lekarz prowadzący, metronidazol, poprawa kliniczna, schemat dawkowania, stężenie leku, trądzik różowaty, właściwości ściągające, wywiad medyczny, zakażenie skóry, zmiany skórne - Leksykon leków
Skład i postać leku – Hemkortin-HC 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Hemkortin-HC to czopek doodbytniczy zawierający 10 mg octanu hydrokortyzonu oraz 10 mg jednowodnego siarczanu cynku w jednej dawce. Octan hydrokortyzonu, będący kortykosteroidem o działaniu przeciwzapalnym, oraz siarczan cynku o właściwościach ściągających i przeciwzapalnych, zapewniają miejscowe działanie terapeutyczne na zmienione chorobowo tkanki okolicy odbytu. Preparat wykorzystuje tłuszcz twardy (Witepsol) jako podłoże, które umożliwia odpowiednią konsystencję i kontrolowane uwalnianie substancji czynnych. Czopek jest biały do kremowego, homogeny, bez zapachu i wolny od zanieczyszczeń, co sprzyja komfortowi stosowania u pacjentów.
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z kory dębu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Wyciąg płynny z kory dębu (Quercus spp.), będący składnikiem złożonego preparatu Dentosept A, nie posiada wystarczających danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Produkt zawiera również inne ekstrakty roślinne (koszyczek rumianku, liść szałwii, ziele arniki, kłącze tataraku, ziele mięty pieprzowej, ziele tymianku) w proporcji 2/2/2/1/1/1/1 oraz 2 g benzokainy na 100 g preparatu. Ponadto, Dentosept A zawiera 35-45% (V/V) etanolu 70% jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny, dla którego również brak jest szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa miejscowego stosowania w jamie ustnej.
benzokaina, etanol 70%, jama ustna, kłącze tataraku, koszyczek rumianku, liść szałwii, nadwrażliwość na składniki, Quercus, stosunek korzyści do ryzyka, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, wyciąg płynny z kory dębu, wyciąg złożony, ziele arniki, ziele mięty pieprzowej, ziele tymianku - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z kłącza pięciornika – Interakcje
Wyciąg płynny z kłącza pięciornika (Tormentillae rhizomae extractum fluidum) wykazuje działanie ściągające i przeciwzapalne, stosowany jest miejscowo w dermatologii, np. w maści Tormentiol. Badania kliniczne nie wykazały istotnych interakcji z lekami doustnymi ani parenteralnymi, co wynika z minimalnego wchłaniania ogólnoustrojowego. Jednakże, ze względu na potencjalne zmiany skuteczności i ryzyko nieprzewidywalnych reakcji skórnych, zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania wyciągu z pięciornika z innymi preparatami miejscowymi, zwłaszcza kortykosteroidami, antybiotykami i substancjami keratolitycznymi. Kortykosteroidy miejscowe mogą mieć zmniejszone wchłanianie, antybiotyki miejscowe – obniżoną skuteczność, a keratolityki mogą zwiększać penetrację wyciągu, co może nasilać działanie lub podrażnienia skóry.
antybiotyk miejscowy, boraks, działanie przeciwzapalne, działanie ściągające, ichtamol, kortykosteroid miejscowy, maść Tormentiol, nadtlenek benzoilu, preparat dermatologiczny, preparat keratolityczny, preparat z cynkiem, reakcja rumieniowa, substancja keratolityczna, substancja redukująca, substancja utleniająca, tlenek cynku, wchłanianie ogólnoustrojowe, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, wyciąg płynny z kłącza pięciornika