Właściwości farmakodynamiczne
Azotan srebra

Właściwości farmakodynamiczne azotanu srebra

Azotan srebra stanowi substancję o bardzo silnym działaniu przeciwbakteryjnym. Jego aktywność opiera się na zdolności jonów srebra do wiązania się z różnymi grupami biologicznymi, w tym z grupą sulfhydrolową, aminową, karboksylową oraz innymi strukturami chemicznymi. Procesy te stanowią fundament mechanizmu denaturacji białek, co jednocześnie determinuje właściwości ściągające i przyżegające tej substancji. ¹

Mechanizm działania przeciwbakteryjnego

Jony srebra wykazują działanie przeciwzapalne i hamujące wzrost mikroorganizmów nawet w bardzo małych stężeniach. Działanie farmakodynamiczne azotanu srebra opiera się na kilku mechanizmach:

• Adsorpcja fizyczna – w bardzo niskich stężeniach jony srebra działają bakteriostatycznie poprzez fizyczną adsorpcję na ściankach komórek bakteryjnych
• Tworzenie kompleksów z proteinami – dyskutowany jest mechanizm tworzenia kompleksów srebra z białkami i ich odkładanie na ściankach komórek bakterii
• Interakcja z DNA – przy większych stężeniach jony srebra przenikają przez ścianę komórkową do wnętrza bakterii, gdzie tworzą kompleksy z kwasem dezoksyrybonukleinowym

²

Działanie bakteriobójcze jonów srebra zachodzi, gdy stosunkowo duża liczba par zasadowego DNA zostaje zablokowana przez jony srebra. Efekt ten jest szczególnie nasilony przy wyższych stężeniach substancji. ³

Spektrum działania i stosowane stężenia

Azotan srebra w postaci leku Mova Nitrat Pipette (10 mg/ml) wykazuje skuteczność przeciwbakteryjną zależną od zastosowanego stężenia. W stężeniu 0,1% substancja ta wykazuje działanie bójcze wobec większości drobnoustrojów, natomiast w roztworach o większym rozcieńczeniu jej działanie ma charakter bakteriostatyczny. ⁴

W praktyce klinicznej azotan srebra znajduje zastosowanie w szerokim zakresie stężeń – od 0,01% do 10%. Dla błon śluzowych, ze względu na ich wrażliwość, zalecane są niższe stężenia, około 0,01%. ⁵

Wrażliwość drobnoustrojów

Profil aktywności azotanu srebra wobec różnych grup bakterii charakteryzuje się zróżnicowaną skutecznością. Bakterie Gram-dodatnie wykazują szczególną wrażliwość na działanie tej substancji. Natomiast bakterie Gram-ujemne cechują się zdecydowanie mniejszą wrażliwością na azotan srebra. ⁶

Działanie regeneracyjne

Oprócz właściwości przeciwbakteryjnych, rozcieńczone roztwory azotanu srebra wykazują dodatkowe działanie stymulujące procesy ziarninowania w przypadku trudno gojących się ran. Ta właściwość może mieć istotne znaczenie kliniczne w leczeniu ran przewlekłych i stanów zapalnych. ⁷

Formulacja produktu

Preparat Mova Nitrat Pipette zawiera azotan srebra w stężeniu 10 mg/ml, co odpowiada 1% roztworu. Produkt występuje w postaci kropli do oczu w formie roztworu. Jedna pipetka z tworzywa zawiera 5 mg srebra azotanu (Argenti nitras). ⁸