surfaktant anionowy
Surfaktant anionowy to związek powierzchniowo czynny o ujemnym ładunku, stosowany zarówno w przemyśle, jak i w medycynie. W kontekście medycznym, szczególnie istotne są surfaktanty anionowe występujące naturalnie w organizmie, zwłaszcza w płucach, gdzie stanowią kluczowy składnik surfaktantu płucnego.
Surfaktant płucny zawiera około 10% surfaktantów anionowych, głównie fosfatydylogliceroli i fosfatydyloinozytoli. Związki te zmniejszają napięcie powierzchniowe na granicy powietrze-ciecz w pęcherzykach płucnych, zapobiegając ich zapadaniu się podczas wydechu i ułatwiając wymianę gazową. Niedobór surfaktantu anionowego jest charakterystyczny dla zespołu zaburzeń oddychania u wcześniaków.
W praktyce klinicznej, egzogenne preparaty surfaktantu zawierające komponenty anionowe są stosowane w leczeniu niedojrzałości płuc u noworodków urodzonych przedwcześnie. Terapia surfaktantem znacząco zmniejszyła śmiertelność w tej grupie pacjentów. Surfaktanty anionowe mają również właściwości przeciwdrobnoustrojowe, co może przyczyniać się do ochrony płuc przed infekcjami.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Axaltra 20 mg
Produkt leczniczy Axaltra zawiera rywaroksaban w dawkach 15 mg i 20 mg w formie tabletek powlekanych, odpowiednio o średnicy 5,6 mm ± 0,2 mm (czerwone, z oznaczeniem „15”) oraz 6,6 mm ± 0,2 mm (brązowoczerwone, z oznaczeniem „20”). Tabletki zawierają laktozę w ilości 21,75 mg (15 mg tabletka) oraz 29 mg (20 mg tabletka), co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy. Substancje pomocnicze obejmują m.in. sodu laurylosiarczan, poloksamer 188, celulozę mikrokrystaliczną, kroskarmelozę sodową oraz magnezu stearynian, a otoczka zawiera hypromelozę, tytanu dwutlenek (E 171), makrogol 3350 i żelaza tlenek czerwony (E 172). Produkt jest pakowany w blistry z folii Aluminium/PVC/PE/PVDC i dostępny w różnych wielkościach opakowań, z okresem ważności 4 lata.
celuloza mikrokrystaliczna, ekspozycja na substancję czynną, hypromeloza, kroskarmeloza sodowa, krzemionka koloidalna, laktoza, magnezu stearynian, makrogol, plasyfikator, podanie dystalne leku, poloksamer, rywaroksaban, sodu laurylosiarczan, środek rozsadzający, substancja poślizgowa, surfaktant anionowy, tabletka powlekana, tytanu dwutlenek, wchłanianie substancji czynnej, żelaza tlenek czerwony, zgłębnik nosowo-żołądkowy, zgłębnik żołądkowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Septolete 1 mg
Chlorek benzalkoniowy w dawce 1 mg, będący substancją czynną preparatu Septolete, wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jego skuteczność przeciwdrobnoustrojową. Szczególnie istotna jest interakcja z mlekiem, które znacząco obniża aktywność leku, dlatego zaleca się zachowanie co najmniej 30-minutowego odstępu między spożyciem mleka a aplikacją pastylek. Ponadto, alkohol może nasilać podrażnienie błony śluzowej jamy ustnej i gardła oraz potencjalnie zmniejszać działanie przeciwbakteryjne chlorku benzalkoniowego, co uzasadnia zalecenie zachowania podobnego odstępu czasowego. Warto również unikać stosowania produktów zawierających anionowe surfaktanty (np. mydła, płyny do płukania jamy ustnej) bezpośrednio przed lub po podaniu leku, gdyż mogą one obniżać aktywność kationowego środka powierzchniowo czynnego, jakim jest chlorek benzalkoniowy.
aktywność przeciwdrobnoustrojowa, błona śluzowa jamy ustnej, chlorek benzalkoniowy, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwdrobnoustrojowe, higiena jamy ustnej, kationowy środek powierzchniowo czynny, laktoza jednowodna, nietolerancja cukrów, pacjent diabetologiczny, płyn do płukania jamy ustnej, stan zapalny błony śluzowej, surfaktant anionowy - Leksykon substancji czynnych
Sodu laurylosulfooctan – Przedawkowanie
Sodu laurylosulfooctan, obecny w preparacie Microlax w stężeniu 0,0645 g na 5 ml roztworu doodbytniczego (70% roztwór), pełni funkcję surfaktantu anionowego obniżającego napięcie powierzchniowe, co ułatwia penetrację wody do mas kałowych i zmiękcza stolec. Preparat zawiera również sorbitol ciekły (4,4650 g) oraz sodowy cytrynian (0,4500 g) w tej samej objętości. Dotychczasowe dane porejestracyjne oraz literatura naukowa nie wskazują na specyficzne objawy przedawkowania sodu laurylosulfooctanu w formie doodbytniczej, a potencjalne działania niepożądane, takie jak miejscowe podrażnienie błony śluzowej odbytnicy czy zaburzenia wchłaniania wody w jelicie grubym, pozostają teoretyczne i nieudokumentowane klinicznie.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Hascovir pro 50 mg/g
Hascovir pro to krem zawierający acyklowir w stężeniu 50 mg/g, przeznaczony do miejscowego stosowania na skórę w leczeniu zakażeń wirusowych. Preparat zawiera substancje pomocnicze takie jak glikol propylenowy i alkohol cetostearylowy, które mogą zwiększać penetrację acyklowiru, ale u niektórych pacjentów mogą wywoływać działania niepożądane. Krem jest dostępny w aluminiowej tubie o pojemności 5 g z polietylenową kaniulą i zakrętką, co umożliwia precyzyjną aplikację na zmienione chorobowo obszary skóry.
acyklowir, alkohol cetostearylowy, aplikacja zewnętrzna, działanie niepożądane, działanie okluzyjne, działanie przeciwwirusowe, emulgator, emulsja wodna, glikol propylenowy, laurylosiarczan sodu, niezgodność farmaceutyczna, parafina ciekła, poloksamer, postać farmaceutyczna, postać półstała leku, stosowanie miejscowe, surfaktant anionowy, wazelina - Leksykon leków
Skład i postać leku – Duac (10 mg + 30 mg)/g
DUAC to miejscowy preparat leczniczy w formie żelu, zawierający dwie substancje czynne: klindamycynę (10 mg/g w postaci klindamycyny fosforanu) oraz benzoilu nadtlenek (30 mg/g). Żel jest stosowany w terapii trądziku, a jego składniki pomocnicze, takie jak glicerol, karbomer 940, dimetykon oraz poloksamer 182, zapewniają odpowiednią konsystencję, nawilżenie oraz stabilność preparatu. Produkt dostępny jest w tubach o pojemności 30 g lub 60 g, wykonanych z aluminiowego laminatu barierowego, co chroni zawartość przed degradacją. Preparat ma barwę od białej do lekko żółtej i jest przeznaczony do aplikacji miejscowej na skórę.
dimetykon, disodu edetynian, disodu laurylosulfobursztynian, karbomer, klindamycyna i benzoilu nadtlenek, klindamycyny fosforan, krzemionka koloidalna, niejonowy surfaktant, niezgodność farmaceutyczna, poloksamer, sodu wodorotlenek, substancja chelatująca, substancja pomocnicza, surfaktant anionowy, terapia trądziku - Leksykon substancji czynnych
Sodu dokuzynian – Wskazania do stosowania
Sodu dokuzynian, jako anionowy surfaktant, działa poprzez obniżenie napięcia powierzchniowego stolca, co ułatwia przenikanie wody do mas kałowych i ich zmiękczenie, wspomagając defekację. Preparaty dostępne na polskim rynku to m.in. czopki Laxol (100 mg) oraz kapsułki miękkie Ulgix Laxi (50 mg), różniące się wskazaniami i formą podania. Laxol jest stosowany głównie w krótkotrwałym leczeniu zaparć u osób powyżej 12 roku życia, natomiast Ulgix Laxi znajduje zastosowanie zarówno w leczeniu przewlekłych zaparć, jak i profilaktyce, a także w przygotowaniu do badań endoskopowych i zabiegów chirurgicznych przewodu pokarmowego. Kapsułki zawierają dodatkowo sorbitol ciekły (3,5 mg) i glikol propylenowy (15 mg), co może mieć znaczenie u pacjentów z nietolerancjami.
badanie endoskopowe, badanie radiologiczne jamy brzusznej, czopek, defekacja, dysfagia, glikol propylenowy, guzki krwawnicze, hemoroidy, kapsułka miękka, kolonoskopia, nietolerancja pokarmowa, operacja jamy brzusznej, pacjent kardiologiczny, procedura diagnostyczna, przewód pokarmowy, przygotowanie jelita grubego, rektoskopia, skurcz jelita, sodu dokuzynian, sorbitol ciekły, surfaktant anionowy, szczelina odbytu, zabieg chirurgiczny, zaparcie, zmiękczanie stolca - Leksykon leków
Skład i postać leku – Aciclovir Ziaja 50 mg/g
Aciclovir Ziaja 50 mg/g krem zawiera acyklowir w stężeniu 50 mg/g i jest stosowany miejscowo w leczeniu zakażeń wirusowych wywołanych przez wirusy opryszczki. Preparat ma postać kremu o barwie białej lub prawie białej i zawiera substancje pomocnicze takie jak glikol propylenowy, wazelinę białą, alkohol cetostearylowy, parafinę ciekłą lekką, poloksamer 407, sodu laurylosiarczan oraz wodę oczyszczoną. Należy zwrócić uwagę na potencjalne miejscowe reakcje skórne u osób wrażliwych na glikol propylenowy, alkohol cetostearylowy i sodu laurylosiarczan.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Zoxin-med 20 mg/ml
Zoxin-med to szampon leczniczy zawierający ketokonazol w stężeniu 20 mg/ml, przeznaczony do stosowania dermatologicznego. Preparat zawiera również czerwień koszenilową (E 124), co jest istotne u pacjentów z nadwrażliwością na ten barwnik. Formuła produktu oparta jest na surfaktantach takich jak sodu lauryloeterosiarczan i betaina kokosowa, które zapewniają właściwości myjące i poprawiają tolerancję skórną, a także na składnikach modyfikujących konsystencję i właściwości pieniące. Obecność all-rac-α-tokoferolu (witamina E) nadaje preparatowi właściwości antyoksydacyjne, co może wspierać ochronę skóry podczas terapii.
alfa-tokoferol, czerwień koszenilowa, dietanoloamid kwasów tłuszczowych, imidomocznik, ketokonazol, lecznictwo dermatologiczne, nadwrażliwość na składnik, niezgodność farmaceutyczna, polisorbat, regulator lepkości, regulator pH, schemat terapeutyczny, substancja konserwująca, surfaktant anionowy, szampon leczniczy, właściwości antyoksydacyjne