panewka stawu ramiennego
Panewka stawu ramiennego (łac. cavitas glenoidalis) to płytkie, owalne wgłębienie znajdujące się na bocznym brzegu łopatki, stanowiące element składowy stawu ramiennego. Jej główną funkcją jest tworzenie powierzchni stawowej dla głowy kości ramiennej, umożliwiając tym samym szeroki zakres ruchów kończyny górnej.
Anatomicznie panewka stawu ramiennego jest relatywnie płytka w porównaniu do głowy kości ramiennej, co zwiększa mobilność stawu, ale jednocześnie czyni go podatnym na niestabilność. Głębokość panewki jest zwiększona przez obrąbek panewkowy (labrum glenoidale) – pierścień włóknisto-chrzęstny otaczający jej krawędź, który poprawia kongruencję powierzchni stawowych.
W praktyce klinicznej uszkodzenia panewki stawu ramiennego mogą obejmować złamania, zwłaszcza typu Bankarta (oderwanie przednio-dolnej części obrąbka wraz z torebką stawową), które często towarzyszą zwichnięciom stawu ramiennego. Diagnostyka tych uszkodzeń opiera się głównie na badaniach obrazowych, takich jak rezonans magnetyczny czy artrografia, a leczenie może obejmować zarówno metody zachowawcze, jak i operacyjne, w zależności od charakteru i nasilenia uszkodzenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zwichnięcie stawu ramiennego – Patofizjologia i mechanizm
Zwichnięcie stawu ramiennego, stanowiące około 45% wszystkich zwichnięć dużych stawów, charakteryzuje się przemieszczeniem głowy kości ramiennej poza panewkę stawową. Najczęstszym typem jest zwichnięcie przednie (95-98%), powstające najczęściej w wyniku nadmiernego odwiedzenia i rotacji zewnętrznej ramienia lub upadku na wyciągniętą rękę. Typowe uszkodzenia to uszkodzenie Bankarta (około 95% przypadków), Hill-Sachsa (35-40%) oraz uszkodzenia więzadeł i torebki stawowej. Zwichnięcia tylne (2-4%) i dolne (<1%) są rzadsze, ale często wiążą się z poważniejszymi uszkodzeniami nerwowo-naczyniowymi, np. nerwu pachowego (około 37-40%). Stabilność stawu ramiennego zależy głównie od struktur miękkich: więzadeł, obrąbka panewkowego oraz mięśni stożka rotatorów, a nie od anatomii kostnej, co tłumaczy jego podatność na zwichnięcia.
choroba zwyrodnieniowa stawu, głowa kości ramiennej, luxatio erecta, martwica głowy kości ramiennej, mięsień stożka rotatorów, napad drgawkowy, nerw pachowy, obrąbek panewkowy, panewka stawu ramiennego, porażenie prądem, uszkodzenie Bankarta, uszkodzenie HAGL, uszkodzenie Hill-Sachsa, uszkodzenie naczyniowo-nerwowe, zwichnięcie dolne, zwichnięcie górne, zwichnięcie przednie, zwichnięcie stawu ramiennego, zwichnięcie tylne