mutacja kinazy
Mutacja kinazy to zmiana genetyczna wpływająca na aktywność enzymów fosforylujących, zwanych kinazami, które odgrywają kluczową rolę w wielu procesach komórkowych, w tym przekazywaniu sygnałów i regulacji cyklu komórkowego. Mutacje te mogą prowadzić do nadmiernej aktywacji lub zahamowania szlaków sygnałowych, co stanowi podłoże wielu chorób, szczególnie nowotworowych.
W onkologii szczególnie istotne są mutacje kinaz tyrozynowych, takich jak EGFR, ALK, ROS1 czy BRAF, które mogą prowadzić do niekontrolowanej proliferacji komórek nowotworowych. Identyfikacja specyficznych mutacji kinaz ma kluczowe znaczenie w medycynie precyzyjnej, umożliwiając dobór celowanych terapii z wykorzystaniem inhibitorów kinaz.
Diagnostyka mutacji kinaz opiera się głównie na technikach biologii molekularnej, w tym sekwencjonowaniu nowej generacji (NGS). Wykrycie konkretnej mutacji kinazy może determinować wybór odpowiedniego leku celowanego, który specyficznie blokuje zmutowany enzym, przynosząc korzyści terapeutyczne przy jednoczesnym ograniczeniu działań niepożądanych.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Dazatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej o kodzie ATC L01EA02, wykazuje wielokierunkowe działanie molekularne, hamując aktywność kinazy BCR-ABL oraz kinaz z rodziny SRC, c-KIT, EPH i PDGFβ. Substancja ta działa w subnanomolarnym zakresie stężeń (0,6-0,8 nM) i wiąże się zarówno z aktywną, jak i nieaktywną formą enzymu BCR-ABL, co odróżnia ją od innych inhibitorów. Dazatynib wykazuje skuteczność w liniach komórkowych białaczkowych opornych na imatynib, przełamując oporność związaną z mutacjami domeny kinazy, nadekspresją BCR-ABL, aktywacją alternatywnych szlaków sygnalizacyjnych oraz mechanizmami oporności wielolekowej. W modelach zwierzęcych lek zapobiega progresji przewlekłej białaczki szpikowej (CML) do fazy blastycznej i wykazuje zdolność penetracji bariery krew-mózg.
bariera krew-mózg, c-KIT, chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza blastyczna, inhibitor kinazy, inhibitor kinazy BCR-ABL, kinaza BCR-ABL, kinaza receptora efryny, kinaza SRC, lek przeciwnowotworowy, linia komórek białaczkowych, morfologia krwi, mutacja kinazy, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, oporność wielolekowa, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, receptor PDGFβ -
Leksykon substancji czynnych
Walgancyklowir, będący prolekiem gancyklowiru, jest nukleozydowym lekiem przeciwwirusowym o szerokim spektrum działania wobec wirusów z rodziny Herpesviridae, w tym CMV, HSV-1/2, HHV-6/7/8, EBV, VZV oraz HBV. Po podaniu doustnym ulega szybkiemu przekształceniu do aktywnego gancyklowiru, który hamuje replikację wirusów poprzez kompetycyjne blokowanie polimerazy DNA i wbudowywanie się do wirusowego DNA, co prowadzi do zahamowania jego wydłużania. W badaniach in vitro IC50 dla CMV wynosi od 0,08 μM (0,02 μg/ml) do 14 μM (3,5 μg/ml). W badaniach klinicznych u pacjentów z AIDS z cytomegalowirusowym zapaleniem siatkówki walgancyklowir w dawce 900 mg dwa razy na dobę wykazał skuteczność porównywalną do dożylnego gancyklowiru (5 mg/kg mc. dwa razy na dobę), a leczenie podtrzymujące 900 mg raz na dobę wydłużyło medianę czasu do progresji choroby do 226 dni. W profilaktyce po przeszczepach narządów (serca, wątroby, nerek) walgancyklowir 900 mg raz na dobę stosowany do 100 dni zmniejszał częstość choroby CMV do 12,1% w porównaniu do 15,2% przy doustnym gancyklowirze, a wydłużenie profilaktyki do 200 dni u pacjentów wysokiego ryzyka (D+/R-) po przeszczepie nerki istotnie obniżyło częstość potwierdzonej lub podejrzewanej choroby CMV z 43,6% do 23,2% oraz potwierdzonej choroby z 36,8% do 16,1%.
analog deoksyguanozyny, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, ester gancyklowiru, fosforylacja wirusowa, hamowanie kompetycyjne, Herpesviridae, lek przeciwwirusowy, leukocyty wielojądrzaste, mutacja kinazy, nukleozyd i nukleotyd, odrzucanie przeszczepu, oporność krzyżowa, polimeraza DNA, profilaktyka CMV, przeszczepienie narządów, replikacja herpeswirusów, synteza DNA wirusa, trifosforan gancyklowiru, utrata przeszczepu, wiremia, wirus cytomegalii, wirus Epsteina-Barr, wirus opryszczki pospolitej, wirus ospy wietrznej, wirus zapalenia wątroby typu B