przełom blastyczny
Przełom blastyczny (blast crisis) to najpoważniejsza faza przewlekłej białaczki szpikowej (CML), charakteryzująca się gwałtownym zwiększeniem liczby komórek blastycznych w szpiku kostnym i krwi obwodowej, przekraczającym 20-30% wszystkich komórek krwiotwórczych. Stan ten oznacza transformację choroby z fazy przewlekłej do ostrej postaci białaczki.
W przebiegu przełomu blastycznego dochodzi do nagromadzenia niedojrzałych komórek blastycznych, które wykazują zaburzenia różnicowania i proliferacji. Proces ten wiąże się z dodatkowymi aberracjami chromosomalnymi, poza charakterystycznym chromosomem Philadelphia. Najczęściej obserwuje się trisomię chromosomu 8, izochromosom 17q oraz duplikację chromosomu Ph.
Klinicznie przełom blastyczny manifestuje się gwałtownym pogorszeniem stanu pacjenta, nasileniem objawów ogólnych (gorączka, utrata masy ciała, osłabienie), powiększeniem śledziony, bólami kości oraz pojawieniem się infekcji i krwawień. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się znaczną niedokrwistość, małopłytkowość oraz leukocytozę z dużą liczbą blastów.
Leczenie przełomu blastycznego stanowi poważne wyzwanie terapeutyczne. Stosuje się inhibitory kinazy tyrozynowej nowej generacji, intensywną chemioterapię oraz, w przypadkach odpowiadających na leczenie, procedurę allogenicznego przeszczepienia komórek krwiotwórczych. Rokowanie w przełomie blastycznym jest niepomyślne, a mediana przeżycia bez zastosowania nowoczesnego leczenia wynosi 3-6 miesięcy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Imatinib Zentiva
Imatynib Zentiva wymaga szczegółowego monitorowania ze względu na liczne interakcje farmakologiczne, zwłaszcza z inhibitorami i induktorami CYP3A4, co może wpływać na jego skuteczność i toksyczność. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak cyklosporyna, takrolimus, fentanyl czy warfaryna. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby konieczne jest monitorowanie enzymów wątrobowych i obrazu krwi, gdyż imatynib jest metabolizowany głównie w wątrobie. Istotne jest także ścisłe kontrolowanie masy ciała i objawów zatrzymania płynów, które występują u około 2,5% pacjentów z CML, zwłaszcza u osób starszych i z chorobami serca. U pacjentów po tyreoidektomii stosujących lewotyroksynę należy monitorować TSH ze względu na ryzyko niedoczynności tarczycy.
ADAMTS13, alfa-kwaśna glikoproteina, antybiotyk makrolidowy, azolowy lek przeciwgrzybiczny, enzym wątrobowy, faza akceleracji CML, hormon tyreotropowy, inhibitor proteazy, krew obwodowa, lek immunosupresyjny, martwica wątroby, mikroangiopatia zakrzepowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obrzęk płuc, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra niewydolność wątroby, piorunujące zapalenie wątroby, przełom blastyczny, przewlekła białaczka eozynofilowa, przewlekła białaczka szpikowa, silny induktor CYP3A4, substrat CYP3A4, toksyczność wątrobowa, trombocytopenia, troponina, wąski indeks terapeutyczny, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wodobrzusze, wstrząs kardiogenny, wysięk opłucnowy, zaburzenie krzepnięcia, zatrzymanie płynów, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, żołądek arbuzowaty - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Sandoz 100 mg
Dasatinib Sandoz jest wskazany do leczenia przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (ALL Ph+), a jego dawkowanie zależy od fazy choroby, wieku pacjenta oraz masy ciała. U dorosłych z przewlekłą fazą CML zalecana dawka początkowa wynosi 100 mg raz na dobę, natomiast w fazie zaawansowanej CML lub ALL Ph+ – 140 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, np. 40 mg/dobę dla masy 10–<20 kg, 60 mg/dobę dla 20–<30 kg, 70 mg/dobę dla 30–<45 kg oraz 100 mg/dobę dla ≥45 kg. W przypadku braku odpowiedzi hematologicznej lub cytogenetycznej możliwe jest zwiększenie dawki do maksymalnie 140 mg/dobę (CML przewlekła) lub 180 mg/dobę (faza zaawansowana CML/ALL Ph+). Dazatynib podaje się doustnie, raz na dobę, tabletki powlekane należy połykać w całości, a u dzieci o masie <10 kg dostępna jest postać proszku do sporządzania zawiesiny doustnej, która nie jest biorównoważna z tabletkami.
ANC, aspiracja szpiku, biopsja, całkowita odpowiedź hematologiczna, chemioterapia podstawowa, chromosom Philadelphia, cytopenia, dazatynib, faza zaawansowana, hematopoetyczny czynnik wzrostu, inhibitor CYP3A4, kortykosteroid, lek moczopędny, małopłytkowość, masa czerwonokrwinkowa, mielosupresja, neutropenia, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, pełna odpowiedź cytogenetyczna, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przetoczenie płytek krwi, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła faza CML, tabletka powlekana, większa odpowiedź molekularna, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku, zawiesina doustna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Sandoz 20 mg
Dasatinib Sandoz jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu białaczek z chromosomem Philadelphia (Ph+), w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) w fazie przewlekłej, akceleracji oraz przełomu blastycznego, a także ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) Ph+. Lek jest wskazany zarówno jako terapia pierwszego rzutu u dorosłych i dzieci z nowo rozpoznaną CML Ph+ w fazie przewlekłej, jak i w przypadkach oporności lub nietolerancji na wcześniejsze leczenie, w tym imatynibem. W populacji pediatrycznej dasatynib stosowany jest również w skojarzeniu z chemioterapią w leczeniu nowo rozpoznanej ostrej białaczki limfoblastycznej Ph+. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 20 mg, 50 mg, 80 mg, 100 mg oraz 140 mg, co pozwala na indywidualizację terapii w zależności od potrzeb pacjenta.
chemioterapia, chromosom Philadelphia, dasatynib, działanie niepożądane, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, laktoza jednowodna, leczenie pierwszego rzutu, lek przeciwnowotworowy, limfoblastyczny przełom blastyczny, nietolerancja laktozy, ostra białaczka limfoblastyczna Ph+, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa Ph+ - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Sandoz 80 mg
Dasatinib Sandoz jest wskazany do leczenia białaczek z chromosomem Philadelphia (Ph+), w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL Ph+). Dawkowanie u dorosłych z CML w fazie przewlekłej wynosi 100 mg raz na dobę, natomiast w fazie zaawansowanej (akceleracja, przełom blastyczny) i ALL Ph+ – 140 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, np. 40 mg/dobę dla masy 10–<20 kg, 100 mg/dobę dla ≥45 kg. Tabletki dostępne są w dawkach 20, 50, 80, 100 i 140 mg, co umożliwia precyzyjne dostosowanie terapii. Leczenie kontynuuje się do progresji choroby lub nietolerancji, a u dzieci z ALL Ph+ stosuje się dazatynib łącznie z chemioterapią do 2 lat, z możliwością kontynuacji po przeszczepieniu komórek macierzystych. W przypadku braku odpowiedzi dopuszcza się zwiększenie dawki do 140 mg/dobę (CML przewlekła) lub 180 mg/dobę (faza zaawansowana, ALL Ph+). U dzieci z CML możliwe jest zwiększenie dawki zgodnie z tabelą dawkowania.
ALL Ph+, aspiracja szpiku kostnego, bezwzględna liczba neutrofilów, biopsja szpiku kostnego, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła CML, inhibitor CYP3A4, mielosupresja, neutropenia i małopłytkowość, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, odpowiedź molekularna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przetoczenie płytek krwi, przewlekła białaczka szpikowa, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku kostnego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dasatinib Krka 20 mg
Dazatynib jest inhibitorem kinazy BCR-ABL o wysokiej skuteczności w leczeniu nowotworów hematologicznych, zwłaszcza przewlekłej białaczki szpikowej (CML) i ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Działa w stężeniach subnanomolarnych (0,6-0,8 nM), hamując zarówno aktywną, jak i nieaktywną formę BCR-ABL oraz kinazy z rodziny SRC, c-KIT, EPH i PDGFβ. W badaniach przedklinicznych wykazano jego zdolność do przełamywania oporności na imatynib, wynikającej z mutacji domeny kinazy BCR-ABL, zwiększonej ekspresji BCR-ABL, aktywacji alternatywnych szlaków sygnalizacyjnych oraz oporności wielolekowej. W modelach zwierzęcych dazatynib skutecznie hamował progresję CML, zapobiegając przejściu do fazy blastycznej i wydłużając przeżycie, także w przypadku komórek nowotworowych w ośrodkowym układzie nerwowym. W badaniach klinicznych fazy I i II potwierdzono jego skuteczność i trwałość odpowiedzi hematologicznej i cytogenetycznej u pacjentów z CML i Ph+ ALL, w tym u osób opornych lub nietolerujących imatynibu, stosując dawkę początkową 70 mg dwa razy na dobę z możliwością modyfikacji dawkowania.
Profil bezpieczeństwa dazatynibu obejmuje toksyczność głównie w układzie pokarmowym (jelito), krwiotwórczym (zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych i zmiany w szpiku) oraz limfatycznym (redukcja liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych), przy czym zmiany te są odwracalne po przerwaniu terapii. U małp obserwowano śródmiąższową mineralizację nerek, a w badaniach in vitro dazatynib hamuje agregację płytek krwi i wydłuża czas krwawienia in vivo, jednak bez wywoływania samoistnych krwotoków. Potencjał genotoksyczny jest ograniczony, z brakiem mutagenności in vitro i genotoksyczności in vivo, choć wykazano efekt klastogenny na komórkach CHO. Badania kancerogenności u szczurów wykazały wzrost częstości raka płaskonabłonkowego i brodawczaków macicy oraz gruczolaka prostaty, jednak znaczenie kliniczne dla ludzi pozostaje niejasne. Dazatynib wykazuje selektywną toksyczność embrionalno-płodową, powodując obumieranie płodów i zmiany kostne przy dawkach klinicznych, co wymaga ostrożności w ciąży. Działania immunosupresyjne i fototoksyczność były obserwowane w modelach zwierzęcych, ale kontrolowalne i nieklinicznie istotne.
agregacja płytek krwi, badanie fototoksyczności, białaczka, brodawczak, chromosom Philadelphia, czas krwawienia, dazatynib, działanie mutagenne, efekt klastogenny, EKG, faza akceleracji, faza blastyczna, fototoksyczność, grasica, gruczolak prostaty, immunosupresja, inhibitor kinazy BCR-ABL, inhibitor kinazy proteinowej, kanał potasowy hERG, kinaza onkogenna, kinaza SRC, lek przeciwnowotworowy, mineralizacja nerek, mutacja domeny kinazy BCR-ABL, narząd limfoidalny, nowotwór hematologiczny, odpowiedź cytogenetyczna, odstęp QT, oporność na imatynib, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, receptor PDGFβ, repolaryzacja komór, śledziona, szpik kostny, test mikrojądrowy, układ krwiotwórczy, układ krzepnięcia, układ limfatyczny, węzeł chłonny, włókno Purkinjego - Leksykon substancji czynnych
Laktoza – Dawkowanie i sposób podawania
Laktoza, będąca dwucukrem złożonym z glukozy i galaktozy, jest powszechnie stosowaną substancją pomocniczą w farmacji, występującą głównie w formie jednowodnej lub bezwodnej. Pełni funkcję wypełniacza, rozcieńczalnika oraz nośnika substancji czynnych, wpływając na właściwości fizykochemiczne i farmakokinetyczne leków. Zawartość laktozy w preparatach jest zróżnicowana i zależy od dawki substancji aktywnej oraz formy farmaceutycznej, np. Adoben (tapentadol) zawiera od 3,3 mg do 5,1 mg laktozy jednowodnej na dawkę, a Dasatinib Krka od 26 mg do 184 mg laktozy jednowodnej w zależności od dawki (20-140 mg). Dawkowanie leków takich jak Adoben, Dasatinib, Questax (kwetiapina) czy Glibetic (glimepiryd) wpływa bezpośrednio na dzienne spożycie laktozy, które może się wahać od kilku do kilkuset miligramów, co jest istotne w kontekście pacjentów z nietolerancją laktozy lub galaktozemią. Szczególną uwagę należy zwrócić na dostosowanie dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby oraz u osób w podeszłym wieku, co również modyfikuje ilość przyjmowanej laktozy.
biodostępność, ból przewlekły, chromosom Philadelphia, CML w fazie akceleracji, CML w fazie przewlekłej, dazatynib, dihydrokodeina, etorykoksyb, galaktozemia, glimepiryd, kwetiapina, laktoza bezwodna, laktoza jednowodna, lek opioidowy, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpsychotyczny, nietolerancja laktozy, niewydolność wątroby, ostra białaczka limfoblastyczna, pregabalina, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rozuwastatyna, schizofrenia, substancja wypełniająca, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tapentadol, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Imatinib Sandoz 400 mg
Imatinib Sandoz jest wskazany do leczenia hematologicznych nowotworów złośliwych i mięsaków, z dawkowaniem dostosowanym do fazy choroby i wieku pacjenta. U dorosłych z przewlekłą fazą przewlekłej białaczki szpikowej (CML) zalecana dawka wynosi 400 mg/dobę, w fazie przyspieszonej i przełomie blastycznym 600 mg/dobę, a u pacjentów z Ph+ ALL 600 mg/dobę. Dawkowanie u dzieci ustala się na podstawie powierzchni ciała (340 mg/m²/dobę, max. 800 mg u CML i 600 mg u Ph+ ALL). Imatinib podaje się doustnie podczas posiłku, dawkę 800 mg dzieli się na dwie dawki po 400 mg. W przypadku trudności w połykaniu tabletki można rozpuścić w wodzie lub soku jabłkowym (100 mg w 50 ml, 400 mg w 200 ml). Leczenie kontynuuje się do progresji choroby, a w razie braku odpowiedzi lub utraty odpowiedzi rozważa się zwiększenie dawki do 800 mg/dobę. Wskazane jest monitorowanie parametrów hematologicznych i wątrobowych, a w przypadku poważnych działań niepożądanych lub cytopenii stosuje się odpowiednie modyfikacje dawkowania lub przerwanie terapii.
aminotransferaza wątrobowa, aspiracja szpiku kostnego, bezwzględna liczba neutrofili, bilirubina, chemioterapia indukcyjna, ciężka neutropenia, dysfagia, działanie niepożądane, faza przewlekła, górna granica normy, hematologiczny nowotwór złośliwy, imatynib, leczenie adjuwantowe, leczenie podtrzymujące, mięsak złośliwy, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, oporność na leczenie, podrażnienie przewodu pokarmowego, powierzchnia ciała, przełom blastyczny, przewlekła białaczka eozynofilowa, przewlekła białaczka szpikowa, tabletka powlekana, trombocytopenia, włókniakomięsak guzowaty skóry, zaawansowana CML, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Sandoz 140 mg
Dasatinib Sandoz, zawierający substancję czynną dazatynib (dasatinibum), jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu nowotworów hematologicznych z obecnością chromosomu Philadelphia (Ph+). Lek dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 20 mg, 50 mg, 80 mg, 100 mg oraz 140 mg, co pozwala na indywidualne dostosowanie terapii. Wskazania obejmują nowo rozpoznaną przewlekłą białaczkę szpikową (CML) w fazie przewlekłej jako terapię pierwszego rzutu, a także leczenie CML w fazach przewlekłej, akceleracji lub przełomu blastycznego u pacjentów z opornością lub nietolerancją na imatynib. Ponadto, dasatinib jest stosowany w ostrych białaczkach limfoblastycznych (ALL) Ph+ oraz w limfoblastycznej postaci przełomu blastycznego CML w przypadkach oporności lub nietolerancji wcześniejszej terapii. U dzieci i młodzieży lek jest wskazany zarówno jako monoterapia w Ph+ CML, jak i w skojarzeniu z chemioterapią w ALL Ph+.
chemioterapia skojarzona, chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, kinaza BCR-ABL, laktoza jednowodna, leczenie pierwszego rzutu, limfoblastyczny przełom blastyczny, monoterapia, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór hematologiczny, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, terapia pierwszego rzutu, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Zentiva 140 mg
Dasatinib Zentiva, inhibitor kinazy tyrozynowej, jest wskazany do leczenia przewlekłej białaczki szpikowej (CML) z chromosomem Philadelphia (Ph+) w fazie przewlekłej, fazie akceleracji oraz przełomie blastycznym u dorosłych, zarówno jako terapia pierwszego rzutu, jak i u pacjentów z opornością lub nietolerancją na imatynib. Ponadto, lek jest stosowany w ostrej białaczce limfoblastycznej (ALL) Ph+ oraz limfoblastycznej postaci przełomu blastycznego CML u dorosłych z opornością lub nietolerancją na wcześniejsze leczenie. W populacji pediatrycznej dasatinib jest zalecany w leczeniu nowo rozpoznanej Ph+ CML-CP oraz Ph+ ALL (w skojarzeniu z chemioterapią), a także u dzieci z opornością lub nietolerancją na imatynib. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 20 mg, 50 mg, 80 mg, 100 mg i 140 mg, zawierających odpowiednio od 28 mg do 194 mg laktozy jednowodnej, co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją laktozy lub zaburzeniami wchłaniania galaktozy.
białaczka, białaczka szpikowa, chemioterapia skojarzona, chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, laktoza jednowodna, lek przeciwnowotworowy, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja leku, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, odpowiedź molekularna, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, przełom blastyczny, przełom blastyczny limfoblastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, tabletka powlekana, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Imatinib Fresenius Kabi 100 mg
Imatinib Fresenius Kabi jest wskazany do leczenia hematologicznych nowotworów złośliwych i mięsaków złośliwych, z dawkowaniem dostosowanym do fazy choroby i wieku pacjenta. U dorosłych z przewlekłą fazą przewlekłej białaczki szpikowej (CML) zalecana dawka wynosi 400 mg/dobę, w fazie akceleracji i przełomu blastycznego 600 mg/dobę, a w przypadku Ph+ ALL 600 mg/dobę. Dawkowanie u dzieci ustala się na podstawie powierzchni ciała, np. 340 mg/m² pc. na dobę w CML i Ph+ ALL, z maksymalną dawką 800 mg/dobę u dorosłych i 600 mg/dobę u dzieci. Tabletki należy przyjmować doustnie podczas posiłku, popijając dużą ilością wody, a w przypadku trudności w połykaniu można je rozpuścić w niegazowanej wodzie lub soku jabłkowym. Leczenie kontynuuje się do progresji choroby, a w przypadku braku odpowiedzi lub postępu możliwe jest zwiększenie dawki, z jednoczesnym monitorowaniem działań niepożądanych.
aminotransferaza wątrobowa, ANC, AspAT, bilirubina, ciężka neutropenia, działanie pozahematologiczne, farmakokinetyka imatynibu, faza akceleracji CML, faza indukcji, granulocyt zasadochłonny, HES/CEL, imatynib, MDS/MPD, mięsak złośliwy, neutropenia, nowotwór hematologiczny, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, Ph+ ALL, podrażnienie przewodu pokarmowego, powierzchnia ciała, przełom blastyczny, przewlekła faza CML, tabletka powlekana - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Daruph 79 mg
Leczenie dazatynibem preparatem Daruph powinno być prowadzone przez doświadczonych hematologów, z uwzględnieniem specyficznej biodostępności leku, która jest wyższa niż w innych preparatach zawierających dazatynib. Zalecane dawki początkowe u dorosłych pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową (CML) w fazie przewlekłej wynoszą 79 mg raz na dobę, natomiast w fazie zaawansowanej (akceleracja, przełom blastyczny) oraz w Ph+ ALL – 111 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży dawkowanie jest dostosowane do masy ciała, z dawkami od 32 mg do 79 mg na dobę, przy czym u pacjentów <10 kg zaleca się stosowanie proszku do sporządzania zawiesiny doustnej, gdyż tabletki powlekane nie są wskazane. W trakcie terapii konieczna jest regularna kontrola masy ciała i dostosowanie dawki co 3 miesiące lub częściej. W przypadku braku odpowiedzi hematologicznej lub cytogenetycznej możliwe jest zwiększenie dawki do 111 mg lub 142 mg u dorosłych oraz odpowiednio do 95 mg u dzieci, z zachowaniem ścisłych wytycznych dotyczących dawkowania i monitorowania tolerancji.
achlorhydria, aspiracja szpiku kostnego, AUC, bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, biodostępność, biorównoważność, całkowita odpowiedź hematologiczna, cytopenia, dazatynib, ekspozycja na lek, farmakokinetyka, faza akceleracji białaczki, glikokortykosteroid, hematopoetyczny czynnik wzrostu, hipochlorhydria, inhibitor CYP3A4, lek moczopędny, małopłytkowość, neutropenia, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, odpowiedź molekularna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, pole pod krzywą, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przetoczenie masy czerwonokrwinkowej, przetoczenie płytek krwi, przewlekła białaczka szpikowa, szpik kostny, tabletka powlekana, wysięk w jamie opłucnej, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zawiesina doustna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Meaxin 400 mg
Produkt leczniczy Meaxin (imatynib) powinien być stosowany przez lekarzy z doświadczeniem w leczeniu hematologicznych nowotworów złośliwych i mięsaków. Dawkowanie jest indywidualizowane w zależności od jednostki chorobowej, fazy choroby oraz cech pacjenta, w tym wieku i stanu klinicznego. U dorosłych z przewlekłą białaczką szpikową (CML) dawki wynoszą 400 mg/dobę w fazie przewlekłej, 600 mg/dobę w fazie akceleracji i przełomie blastycznym, z możliwością zwiększenia do 800 mg/dobę w dwóch dawkach po 400 mg. U dzieci dawka ustalana jest na podstawie powierzchni ciała (340 mg/m²/dobę, max. 800 mg). W Ph+ ALL zalecana dawka to 600 mg/dobę u dorosłych i 340 mg/m²/dobę u dzieci (max. 600 mg). W MDS/MPD stosuje się 400 mg/dobę, w HES/CEL początkowo 100 mg/dobę z możliwością zwiększenia do 400 mg, a w GIST 400 mg/dobę. W DFSP dawka wynosi 800 mg/dobę. Tabletki należy przyjmować doustnie podczas posiłku, popijając dużą ilością wody, a w przypadku trudności z połykaniem można stosować zawiesinę z rozpuszczonych tabletek.
aminotransferaza asparaginianowa, aspiracja szpiku, bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, biopsja, chemioterapia indukcyjna, chromosom Philadelphia, ciężka neutropenia, dysfagia, faza akceleracji, faza przewlekła, granulocyt zasadochłonny, hematologiczny nowotwór złośliwy, mięsak złośliwy, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, ostra białaczka limfoblastyczna, podrażnienie przewodu pokarmowego, progresja choroby, przełom blastyczny, przewlekła białaczka eozynofilowa, przewlekła białaczka szpikowa, szpik kostny, trombocytopenia, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny/mieloproliferacyjny - Leksykon substancji czynnych
Imatynib – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Imatynib, stosowany w terapii nowotworów, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na liczne interakcje lekowe, zwłaszcza z inhibitorami proteazy, azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi, makrolidami oraz substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym, takimi jak cyklosporyna czy warfaryna. Silne induktory CYP3A4 (np. deksametazon, fenytoina) mogą obniżać ekspozycję na imatynib, zwiększając ryzyko niepowodzenia terapii. U pacjentów po tyreoidektomii stosujących lewotyroksynę konieczna jest kontrola TSH. Metabolizm leku odbywa się głównie w wątrobie, a u pacjentów z jej dysfunkcją (łagodną do ciężkiej) wymagana jest ścisła kontrola enzymów wątrobowych i obrazu krwi, ze względu na ryzyko uszkodzenia wątroby, w tym niewydolności i martwicy. Przed terapią należy wykonać badania w kierunku zakażenia HBV, gdyż u nosicieli może dojść do reaktywacji wirusa, co może skutkować ostrą niewydolnością wątroby. W trakcie leczenia wskazana jest ścisła obserwacja pod kątem objawów aktywnego zakażenia HBV.
ADAMTS13, alfa-kwaśna glikoproteina, antybiotyk makrolidowy, brak laktazy, faza akceleracji, hepatotoksyczność, hormon tyreotropowy, induktor CYP3A4, inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek przeciwgrzybiczny azolowy, martwica wątroby, mikroangiopatia zakrzepowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, piorunujące zapalenie wątroby, pochodna kumaryny, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, reaktywacja WZW typu B, rearanżacja genu PDGFR, substrat CYP3A4, wstrząs kardiogenny, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny/mieloproliferacyjny, zespół rozpadu guza, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żołądek arbuzowaty - Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekła białaczka szpikowa – Objawy
Przewlekła białaczka szpikowa (CML) to nowotwór hematologiczny charakteryzujący się niekontrolowanym rozrostem granulocytów w szpiku kostnym. U około 50% pacjentów w momencie rozpoznania choroba przebiega bezobjawowo, a objawy, gdy się pojawiają, są niespecyficzne i rozwijają się stopniowo. Najczęstsze symptomy to zmęczenie i osłabienie wynikające z anemii, duszność, powiększenie śledziony (splenomegalia), uczucie sytości po niewielkim posiłku, utrata masy ciała, gorączka, nocne poty, częste infekcje, skłonność do krwawień oraz bóle kości i stawów. Patofizjologia objawów opiera się na wypieraniu prawidłowych elementów morfotycznych krwi przez komórki białaczkowe oraz ich gromadzeniu się w narządach, co prowadzi do niedokrwistości, neutropenii i małopłytkowości. CML przebiega przez trzy fazy: przewlekłą (<10% blastów), akceleracji (10-19% blastów) i blastyczną (≥20% blastów), z progresją objawów i pogorszeniem rokowania.
aberracja chromosomalna, badanie krwi, faza akceleracji CML, faza blastyczna, faza przewlekła CML, granulocyt, hematopoeza, inhibitor kinazy tyrozynowej, komórka białaczkowa, komórka blastyczna, leukocytoza, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość, nocne poty, nowotwór krwi, pancytopenia, powiększenie węzłów chłonnych, priapizm, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, remisja wolna od leczenia, splenomegalia, szpik kostny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Imatenil 400 mg
Imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, stosowany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST), wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych. W badaniach klinicznych przerwanie terapii z powodu działań niepożądanych odnotowano u 4-5% pacjentów. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) obejmują nudności, wymioty, biegunkę, bóle brzucha, zmęczenie, bóle i kurcze mięśni oraz wysypkę. Charakterystyczne są także powierzchowne obrzęki, głównie wokół oczu i kończyn dolnych, które rzadko są ciężkie i ustępują po zastosowaniu diuretyków lub zmniejszeniu dawki. U pacjentów z CML obserwowano częstsze mielosupresje, a u chorych z GIST – ciężkie krwawienia (5% przypadków), w tym z przewodu pokarmowego i wewnątrz guza, które mogą prowadzić do zgonu. W terapii skojarzonej z chemioterapią u pacjentów z Ph+ ALL odnotowano przemijające uszkodzenie wątroby manifestujące się wzrostem aminotransferaz i hiperbilirubinemią.
dysfagia, eozynofilia, ginekomastia, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hipofosfatemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor kinazy tyrozynowej, jaskra, krwotok mózgowy, krwotok płucny, leukoklastyczne zapalenie naczyń, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, martwica wątroby, mielosupresja, migotanie przedsionków, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk plamki, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, tamponada serca, tarcza zastoinowa, trombocytopenia, wodobrzusze, wstrząs anafilaktyczny, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, zaćma, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, zwłóknienie płuc - Leksykon substancji czynnych
Mitoksantron – Dawkowanie i sposób podawania
Mitoksantron jest cytotoksycznym lekiem podawanym wyłącznie pod nadzorem doświadczonego lekarza onkologa, dostępnym w formie koncentratu 2 mg/ml do infuzji dożylnej. Dawkowanie zależy od wskazań klinicznych, schematu leczenia oraz stanu pacjenta. W monoterapii początkowa dawka wynosi 14 mg/m² powierzchni ciała co 21 dni, z możliwością redukcji do 12 mg/m² u pacjentów z obniżoną rezerwą szpikową. W leczeniu skojarzonym dawka początkowa to 7-12 mg/m², z koniecznością zmniejszenia o 2-4 mg/m² przy jednoczesnej mielosupresji. W terapii indukcyjnej wznowy choroby stosuje się 12 mg/m² dożylnie przez 5 dni (całkowita dawka 60 mg/m²), często w połączeniu z cytarabiną 100 mg/m² podawaną w ciągłej infuzji przez 7 dni. W stwardnieniu rozsianym zalecana dawka to 12 mg/m² co 1-3 miesiące, z maksymalną skumulowaną dawką 72 mg/m².
chłoniak nieziarniczy, ciągła infuzja, cytarabina, indukcja remisji, kardiotoksyczność, klirens leku, leczenie indukcyjne, leczenie konsolidacyjne, leczenie skojarzone, lek cytotoksyczny, lek mielosupresyjny, mielosupresja, mitoksantron, monoterapia, nadir leukocytów, ostra białaczka szpikowa, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rak gruczołu krokowego, rak piersi z przerzutami, roztwór do infuzji, stwardnienie rozsiane, supresja szpiku kostnego, toksyczność niehematologiczna, wynaczynienie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Imatinib Sandoz 100 mg
Terapia Imatinibem Sandoz wymaga specjalistycznego nadzoru lekarza doświadczonego w leczeniu hematologicznych nowotworów złośliwych i mięsaków. Lek podaje się doustnie podczas posiłku, popijając dużą ilością wody, aby zmniejszyć ryzyko podrażnienia przewodu pokarmowego. Dawkowanie u dorosłych zależy od wskazania klinicznego: w fazie przewlekłej przewlekłej białaczki szpikowej (CML) stosuje się 400 mg/dobę, w fazie przyspieszonej i przełomie blastycznym 600 mg/dobę, a w przypadku GIST 400 mg/dobę. Dawkę 800 mg dzieli się na dwie dawki po 400 mg. U dzieci dawkowanie ustala się na podstawie powierzchni ciała, np. 340 mg/m²/dobę w CML, nie przekraczając 800 mg. W przypadku Ph+ ALL u dorosłych zalecana dawka to 600 mg/dobę, a u dzieci 340 mg/m²/dobę (max 600 mg). Leczenie kontynuuje się do progresji choroby, a w razie braku odpowiedzi lub progresji możliwe jest zwiększenie dawki do 800 mg/dobę.
aminotransferaza wątrobowa, bezwzględna liczba neutrofili, chromosom Philadelphia, ciężka neutropenia, dermatofibrosarcoma protuberans, działanie niepożądane pozahematologiczne, faza akceleracji CML, faza indukcji, faza przewlekła CML, GIST nieoperacyjny, hematologiczny nowotwór złośliwy, leczenie adjuwantowe, mięsak złośliwy, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, ostra białaczka limfoblastyczna, podanie doustne, podrażnienie przewodu pokarmowego, powierzchnia ciała, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, stężenie bilirubiny, tabletka powlekana, trombocytopenia, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny/mieloproliferacyjny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Zentiva 50 mg
Dasatinib Zentiva, zawierający dazatynib, jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu białaczek z chromosomem Philadelphia (Ph+), w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) w fazie przewlekłej, akceleracji i przełomu blastycznego oraz ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) Ph+. Lek dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 20 mg, 50 mg, 80 mg, 100 mg i 140 mg, zawierających odpowiednio 28 mg, 69 mg, 111 mg, 138 mg i 194 mg laktozy jednowodnej. Dasatinib jest wskazany zarówno u dorosłych, jak i u pacjentów pediatrycznych, szczególnie w przypadku oporności lub nietolerancji na wcześniejsze leczenie, w tym imatynibem. U dzieci z nowo rozpoznaną Ph+ ALL zaleca się stosowanie dazatynibu w skojarzeniu z chemioterapią.
białaczka Philadelphia, chemioterapia skojarzona, chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, kinaza BCR-ABL, laktoza jednowodna, limfoblastyczna postać przełomu blastycznego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna Philadelphia, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa w fazie przewlekłej, translokacja chromosomowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Krka 50 mg
Dasatinib Krka jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Dawkowanie u dorosłych zależy od fazy choroby: 100 mg raz na dobę w fazie przewlekłej CML oraz 140 mg raz na dobę w fazie zaawansowanej (akceleracja, przełom blastyczny) i Ph+ ALL. U dzieci i młodzieży dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, z dawkami od 40 mg do 100 mg na dobę, przy czym u pacjentów <10 kg stosuje się proszek do sporządzania zawiesiny doustnej. Dazatynib podaje się doustnie, tabletki powlekane należy połykać w całości, a lek można przyjmować niezależnie od posiłków. W przypadku stosowania silnych inhibitorów CYP3A4 zaleca się odpowiednie zmniejszenie dawki (np. do 20 mg lub 40 mg na dobę w zależności od dawki wyjściowej). Nie zaleca się stosowania tabletek u dzieci poniżej 10 kg masy ciała ze względu na brak biorównoważności z proszkiem.
aspiracja szpiku kostnego, bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, całkowita odpowiedź hematologiczna, dazatynib, faza akceleracji, glikokortykosteroid, hematopoetyczny czynnik wzrostu, inhibitor CYP3A4, klirens nerkowy, lek moczopędny, małopłytkowość, neutropenia, niewydolność nerek, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, ostra białaczka limfoblastyczna, pełna odpowiedź cytogenetyczna, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła faza CML, większa odpowiedź molekularna, wysięk w jamie opłucnej, zaburzenie czynności wątroby, zahamowanie szpiku kostnego, zawiesina doustna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Meaxin 400 mg
Profil bezpieczeństwa imatynibu (substancji czynnej leku Meaxin) został szczegółowo oceniony w różnych populacjach pacjentów, w tym z przewlekłą białaczką szpikową (CML) i nowotworami podścieliskowymi przewodu pokarmowego (GIST). Przerwanie terapii z powodu działań niepożądanych występowało u 2,4-5% pacjentów z CML w zależności od fazy choroby oraz u 4% pacjentów z GIST. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) obejmowały nudności, wymioty, biegunkę, bóle brzucha, zmęczenie, bóle i skurcze mięśni oraz wysypkę. Mielosupresja była częstsza u pacjentów z CML, natomiast u pacjentów z GIST obserwowano specyficzne powikłania krwotoczne, w tym krwawienia stopnia 3. lub 4. u 5% pacjentów. Obrzęki powierzchowne, zwłaszcza okołogałkowe i kończyn dolnych, były powszechne, lecz zwykle ustępowały po zastosowaniu leków moczopędnych lub zmniejszeniu dawki imatynibu.
choroba śródmiąższowa płuc, dysfagia, faza akceleracji, hiperbilirubinemia, małopłytkowość, martwica wątroby, mielosupresja, mikroangiopatia zakrzepowa, neutropenia, neutropenia z gorączką, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obrzęk płuc, obrzęk powierzchowny, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, pancytopenia, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rabdomioliza, reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B, tamponada serca, trombocytopenia, wodobrzusze, wstrząs anafilaktyczny, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie osierdzia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie płynów, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Daruph 79 mg
Dazatynib, dostępny w produkcie leczniczym Daruph w formie tabletek powlekanych o dawkach od 16 mg do 111 mg (zawartość substancji czynnej od 15,8 mg do 110,6 mg), jest wskazany do leczenia nowotworów hematologicznych z obecnością chromosomu Philadelphia (Ph+). Wskazania obejmują nowo rozpoznaną przewlekłą białaczkę szpikową (CML) w fazie przewlekłej (CP) jako terapię pierwszego rzutu, a także CML w fazie przewlekłej, akceleracji lub przełomu blastycznego u pacjentów opornych lub nietolerujących wcześniejszych terapii, w tym imatynibu. Ponadto, lek jest stosowany w ostrych białaczkach limfoblastycznych (Ph+ ALL) oraz limfoblastycznej postaci przełomu blastycznego CML, również w przypadku oporności lub nietolerancji na wcześniejsze leczenie. U dzieci i młodzieży Daruph jest stosowany zarówno jako terapia pierwszego rzutu w Ph+ CML-CP, jak i w leczeniu Ph+ ALL w skojarzeniu z chemioterapią. Tabletki różnią się wielkością (średnica od 5,5 mm do 11 mm) i zawartością laktozy jednowodnej (od 21 mg do 149 mg), co wymaga uwzględnienia u pacjentów z nietolerancją laktozy.
chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, laktoza jednowodna, limfoblastyczna postać przełomu blastycznego, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór hematologiczny, ostra białaczka limfoblastyczna, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Imatinib LEK-AM
Imatinib LEK-AM, jako inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, wymaga szczegółowego monitorowania ze względu na liczne potencjalne interakcje lekowe, zwłaszcza z inhibitorami proteaz, azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi, antybiotykami makrolidowymi oraz substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym (np. cyklosporyna, takrolimus, fentanyl). Należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4 (np. deksametazon, fenytoina, ryfampicyna), które mogą obniżać stężenie imatynibu i zwiększać ryzyko niepowodzenia terapii. U pacjentów po tyroidektomii konieczne jest ścisłe monitorowanie TSH z powodu ryzyka niedoczynności tarczycy. Metabolizm leku odbywa się głównie w wątrobie, a jedynie 13% jest wydalane przez nerki, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania enzymów wątrobowych oraz morfologii krwi u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza w kontekście ryzyka hepatotoksyczności i niewydolności wątroby, zwłaszcza podczas leczenia skojarzonego z chemioterapią wysokodawkową.
ADAMTS13, alfa-kwaśna glikoproteina, antybiotyk makrolidowy, azolowy lek przeciwgrzybiczny, enzym wątrobowy, faza akceleracji choroby, fototoksyczność, hepatotoksyczność, hormon tyreotropowy, induktor CYP3A4, inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, inhibitor proteazy, martwica wątroby, mikroangiopatia zakrzepowa, morfologia krwi obwodowej, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, nowotwór GIST, obrzęk obwodowy, obrzęk płuc, ostra niewydolność wątroby, piorunujące zapalenie wątroby, pochodna kumaryny, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rearanżacja genu PDGFR, stężenie troponiny, substrat CYP3A4, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wodobrzusze, wstrząs kardiogenny, wysięk opłucnowy, zaburzenie funkcji lewej komory, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, żołądek arbuzowaty - Leksykon substancji czynnych
Bosutynib – Działania niepożądane
Bosutynib jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) z chromosomem Philadelphia, zarówno u pacjentów nowo zdiagnozowanych, jak i tych z opornością lub nietolerancją na wcześniejsze terapie. W badaniu obejmującym 1372 pacjentów mediana czasu leczenia wyniosła 26,3 miesiąca. Działania niepożądane wystąpiły u 98,3% pacjentów, z czego 68,7% doświadczyło powikłań stopnia 3. lub 4. Najczęstsze objawy to biegunka (80,4%), nudności (41,5%), ból brzucha (35,6%), małopłytkowość (34,4%), wymioty (33,7%), wysypka (32,8%), zmęczenie (32,0%), podwyższenie aktywności AlAT (28,0%) i AspAT (22,5%), niedokrwistość (27,2%) oraz gorączka (23,4%). Ciężkie działania niepożądane stopnia 3. lub 4. obejmowały małopłytkowość (19,7%), wzrost AlAT (14,6%), neutropenię (10,6%), biegunkę (10,6%) i niedokrwistość (10,3%).
aktywność AlAT, aktywność AspAT, aktywność lipazy, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, biegunka, ból mięśniowy, ból pleców, ból stawowy, chromosom Philadelphia, duszność, dysfagia, faza akceleracji, faza przewlekła CML, gorączka neutropeniczna, granulocytopenia, hepatotoksyczność, hiperkaliemia, hipofosfatemia, inhibitor kinazy tyrozynowej, kinaza tyrozynowa BCR-ABL, krwawienie z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nerek, nudności, obrzęk, obrzęk płuc, odwodnienie, ostra białaczka limfoblastyczna, ostre uszkodzenie nerek, płyn w jamie opłucnej, płyn w jamie osierdzia, polekowe uszkodzenie wątroby, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, świąd, szumy uszne, tabletka powlekana, toksyczna nekroliza naskórka, uszkodzenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenia smaku, zakażenie dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie nosogardzieli, zapalenie osierdzia, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bosutinib Zentiva 400 mg
Bosutinib Zentiva jest wskazany do leczenia przewlekłej białaczki szpikowej z chromosomem Philadelphia (CML Ph+) w różnych fazach choroby, z dawkowaniem dostosowanym do fazy i odpowiedzi pacjenta. W nowo rozpoznanej fazie przewlekłej (CP) zaleca się dawkę 400 mg raz na dobę, natomiast w przypadku oporności lub nietolerancji wcześniejszego leczenia dawka wynosi 500 mg/dobę. W określonych sytuacjach klinicznych dopuszczalne jest zwiększenie dawki do 600 mg/dobę, pod warunkiem braku ciężkich działań niepożądanych (stopień ≥ 3) i niespełnienia kryteriów odpowiedzi hematologicznej lub cytogenetycznej w określonych ramach czasowych. Dawki powyżej 600 mg/dobę nie były badane i nie są zalecane. U pacjentów z umiarkowanymi i ciężkimi zaburzeniami czynności nerek dawki są odpowiednio redukowane do 300 mg i 200 mg/dobę, z możliwością stopniowego zwiększania w zależności od tolerancji i odpowiedzi terapeutycznej. U pacjentów w podeszłym wieku (≥ 65 lat) nie ustalono odrębnych zaleceń dawkowania, jednak zaleca się ostrożność ze względu na ograniczone dane.
ANC, bosutynib, całkowita odpowiedź cytogenetyczna, całkowita odpowiedź hematologiczna, faza akceleracji białaczki, fosfataza zasadowa, inhibitor kinazy tyrozynowej, klirens kreatyniny, małopłytkowość, neutropenia, niestabilna dusznica bolesna, podwyższona bilirubina, podwyższone aminotransferazy wątrobowe, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa Philadelphia, przewlekła białaczka szpikowa w fazie przewlekłej, transkrypt BCR-Abl, wzór Cockcrofta-Gaulta, zaburzenia czynności nerek, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Zentiva 50 mg
Dasatinib Zentiva jest wskazany do leczenia przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL) i powinien być stosowany wyłącznie pod nadzorem lekarza doświadczonego w terapii białaczek. Dawkowanie u dorosłych zależy od fazy choroby: 100 mg raz na dobę w fazie przewlekłej CML oraz 140 mg raz na dobę w fazie zaawansowanej (akceleracja, mieloblastyczna, limfoblastyczna) lub Ph+ ALL. U pacjentów pediatrycznych dawkowanie jest uzależnione od masy ciała i podawane raz dziennie w formie tabletek powlekanych lub proszku do zawiesiny doustnej, z zaleceniem aktualizacji dawki co 3 miesiące. Dla dzieci o masie ciała poniżej 10 kg zaleca się stosowanie proszku, gdyż tabletki nie są zalecane. Dawkowanie początkowe u dzieci wynosi od 40 mg (10-<20 kg) do 100 mg (≥45 kg), z koniecznością ścisłego przestrzegania zaleceń dotyczących formy farmaceutycznej ze względu na brak biorównoważności między tabletkami a proszkiem.
blok chemioterapii, CCyR, chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, MMR, MR4.5, nietolerancja leczenia, odpowiedź cytogenetyczna, Ph+ ALL, Ph+ CML-CP, progresja choroby, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przewlekła faza CML, specjalista hematolog, tabletka powlekana, transkrypt BCR-Abl, zaawansowana faza CML, zawiesina doustna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bosutinib Stada 500 mg
Terapia bosutynibem w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) Ph+ powinna być prowadzona przez doświadczonych specjalistów. Dawkowanie zależy od fazy choroby i wcześniejszego leczenia: w nowo rozpoznanej fazie przewlekłej (CP) zalecana dawka wynosi 400 mg raz na dobę, natomiast u pacjentów z opornością lub nietolerancją wcześniejszych terapii w fazach CP, AP lub BP dawka wynosi 500 mg raz na dobę. W określonych sytuacjach klinicznych dopuszczalne jest zwiększenie dawki do maksymalnie 600 mg/dobę, pod warunkiem braku działań niepożądanych 3. lub wyższego stopnia oraz niespełnienia kryteriów odpowiedzi hematologicznej lub cytogenetycznej w określonych ramach czasowych. W przypadku umiarkowanej lub ciężkiej toksyczności niehematologicznej zaleca się przerwanie leczenia i wznowienie terapii po ustąpieniu objawów z redukcją dawki o 100 mg. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie parametrów wątrobowych, zwłaszcza aminotransferaz, gdzie przekroczenie 5-krotności górnej granicy normy wymaga przerwania leczenia do czasu ich obniżenia do ≤ 2,5 x GGN, a w przypadku współistniejącego wzrostu bilirubiny i fosfatazy zasadowej – bezwzględnego zaprzestania terapii.
aminotransferaza wątrobowa, bezwzględna liczba neutrofili, bosutynib, całkowita odpowiedź cytogenetyczna, całkowita odpowiedź hematologiczna, choroba serca, ciężkie zaburzenia czynności nerek, dusznica bolesna niestabilna, działanie niepożądane, inhibitor kinazy tyrozynowej, klirens kreatyniny, nasilone wymioty, NCI CTCAE, neutropenia, odpowiedź molekularna, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa z chromosomem Philadelphia, stężenie kreatyniny, transkrypt BCR-Abl, umiarkowane zaburzenia czynności nerek, wzór Cockcrofta-Gaulta, zaburzenia żołądka i jelit, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Meaxin 400 mg
Meaxin, zawierający imatynib w dawkach 100 mg i 400 mg, jest stosowany głównie w leczeniu hematologicznych nowotworów z chromosomem Philadelphia (Ph+), takich jak przewlekła białaczka szpikowa (CML) oraz ostra białaczka limfoblastyczna (Ph+ ALL). W CML lek jest wskazany u dorosłych i dzieci z nowo rozpoznaną chorobą, u pacjentów po niepowodzeniu interferonu alfa, w fazie akceleracji oraz w przełomie blastycznym. W Ph+ ALL stosuje się go zarówno w skojarzeniu z chemioterapią, jak i w monoterapii w przypadku nawrotów lub oporności. Ponadto Meaxin jest używany w leczeniu zespołów mielodysplastycznych/mieloproliferacyjnych z rearanżacją genu PDGFR, zespołu hipereozynofilowego/przewlekłej białaczki eozynofilowej z rearanżacją FIP1L1-PDGFRα oraz nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) Kit (CD 117) dodatnich, zarówno w terapii podstawowej, jak i adjuwantowej u pacjentów z wysokim ryzykiem nawrotu. Lek znajduje także zastosowanie w guzowatych włókniakomięsakach skóry (DFSP) u pacjentów niekwalifikujących się do leczenia chirurgicznego.
chemioterapia, chromosom Philadelphia, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib mezylan, interferon alfa, leczenie adjuwantowe, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, ostra białaczka limfoblastyczna, przełom blastyczny, przewlekła białaczka eozynofilowa, przewlekła białaczka szpikowa, przeżycie wolne od progresji, receptor płytkopochodnego czynnika wzrostu, schorzenie onkologiczne, transplantacja szpiku, włókniakomięsak skóry, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Krka 70 mg
Terapia lekiem Dasatinib Krka powinna być prowadzona przez doświadczonych hematologów, z indywidualnym dostosowaniem dawki w zależności od wskazania klinicznego, wieku i masy ciała pacjenta oraz tolerancji leczenia. U dorosłych z przewlekłą białaczką szpikową (CML) w fazie przewlekłej zalecana dawka początkowa wynosi 100 mg raz na dobę, natomiast w fazie zaawansowanej CML lub Ph+ ALL – 140 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży z Ph+ CML CP lub Ph+ ALL dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, np. 40 mg/dobę dla masy 10–20 kg, 60 mg/dobę dla 20–30 kg, 70 mg/dobę dla 30–45 kg i 100 mg/dobę powyżej 45 kg. Tabletki powlekane i proszek do sporządzania zawiesiny doustnej nie są biorównoważne, a u dzieci <10 kg zaleca się stosowanie proszku. Leczenie prowadzi się do progresji choroby lub nietolerancji, z możliwością zwiększenia dawki do 140 mg/dobę (CML faza przewlekła) lub 180 mg/dobę (faza zaawansowana, Ph+ ALL) w przypadku braku odpowiedzi. W trakcie terapii konieczna jest regularna kontrola hematologiczna i modyfikacja dawki w przypadku neutropenii, małopłytkowości lub działań niepożądanych, zgodnie z wytycznymi, w tym przerwy w leczeniu i stosowanie wsparcia hematologicznego.
aspiracja szpiku kostnego, bezwzględna liczba granulocytów obojętnochłonnych, biopsja szpiku kostnego, CML w fazie przewlekłej, dazatynib, faza akceleracji, glikokortykosteroidy, hematopoetyczny czynnik wzrostu, inhibitory CYP3A4, leki moczopędne, neutropenia i małopłytkowość, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, odpowiedź molekularna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, Ph+ ALL, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa z chromosomem Philadelphia, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zawiesina doustna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Krka 20 mg
Dasatinib Krka jest inhibitorem kinaz tyrozynowych stosowanym w leczeniu białaczek z chromosomem Philadelphia (Ph+), w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) w fazie przewlekłej, akceleracji i przełomu blastycznego oraz ostrej białaczki limfoblastycznej (Ph+ ALL) u dorosłych i dzieci. Lek jest wskazany zarówno jako terapia pierwszego rzutu w nowo rozpoznanej Ph+ CML CP, jak i w przypadkach oporności lub nietolerancji na wcześniejsze leczenie, w tym imatynibem. U dzieci z Ph+ ALL dazatynib stosuje się w skojarzeniu z chemioterapią, dostosowując protokół do indywidualnego stanu klinicznego. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest potwierdzenie obecności chromosomu Philadelphia w badaniach cytogenetycznych lub molekularnych.
ALL Ph+, badanie cytogenetyczne, badanie molekularne, chemioterapia, chromosom Philadelphia, CML-CP, dazatynib, działanie niepożądane, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, leczenie drugiego rzutu, leczenie pierwszego rzutu, limfoblastyczna postać przełomu blastycznego, nietolerancja laktozy, nowo rozpoznana CML, ostra białaczka limfoblastyczna, powierzchnia ciała, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, tabletka powlekana - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Meaxin 400 mg
Preparat Meaxin (imatynib) jest wskazany do leczenia hematologicznych nowotworów złośliwych oraz mięsaków złośliwych i powinien być stosowany przez lekarzy z doświadczeniem w tych dziedzinach. Dostępny jest w dawkach 100 mg i 400 mg, podawany doustnie podczas posiłku, co zmniejsza ryzyko podrażnienia przewodu pokarmowego. Dawkowanie jest zależne od fazy choroby: w fazie przewlekłej CML zaleca się 400 mg/dobę, w fazie akceleracji i przełomie blastycznym 600 mg/dobę, a w Ph+ ALL 600 mg/dobę. U dzieci dawka ustalana jest na podstawie powierzchni ciała, zwykle 340 mg/m²/dobę, z maksymalną dawką 800 mg. W przypadku braku odpowiedzi lub progresji choroby możliwe jest zwiększenie dawki do 800 mg/dobę, z koniecznością ścisłego monitorowania działań niepożądanych. W leczeniu GIST zalecana dawka wynosi 400 mg/dobę, a w DFSP 800 mg/dobę. Terapia powinna być kontynuowana do progresji choroby, a zaprzestanie leczenia po osiągnięciu pełnej odpowiedzi cytogenetycznej nie jest dobrze udokumentowane.
aminotransferaza, aspiracja szpiku, bezwzględna liczba neutrofili, biopsja, chromosom Philadelphia, ciężka neutropenia, faza akceleracji, faza indukcji, faza konsolidacji, faza przewlekła, górna granica normy, hematologiczny nowotwór złośliwy, leczenie adjuwantowe, leczenie podtrzymujące, mięsak złośliwy, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, ostra białaczka limfoblastyczna, podrażnienie przewodu pokarmowego, powierzchnia ciała, przełom blastyczny, przewlekła białaczka eozynofilowa, przewlekła białaczka szpikowa, trombocytopenia, włókniakomięsak guzowaty skóry, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny/mieloproliferacyjny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Alexan 50 mg/ml
Alexan (cytarabina) w stężeniu 50 mg/ml to lek przeciwnowotworowy stosowany w terapii onkohematologicznej, dostępny w fiolkach o pojemnościach 10 ml (500 mg), 20 ml (1000 mg) oraz 40 ml (2000 mg). Wskazania obejmują leczenie ostrych białaczek szpikowych (AML), ostrych białaczek limfoblastycznych (ALL), nacieków białaczkowych w OUN oraz złośliwych chłoniaków nieziarniczych (NHL). Preparat jest stosowany zarówno w monoterapii, jak i w schematach wielolekowych, w ramach terapii indukcyjnej, konsolidacyjnej i podtrzymującej. Każdy ml roztworu zawiera 1,28 mg sodu, co należy uwzględnić u pacjentów na diecie niskosodowej.
Alexan, chłoniak nieziarniczy, choroba onkohematologiczna, cytarabina, lek przeciwnowotworowy, naciek białaczkowy OUN, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, roztwór do infuzji, terapia indukcyjna, terapia konsolidacyjna, terapia wysokodawkowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib SUN 80 mg
Terapia dazatynibem (Dasatinib SUN) powinna być prowadzona przez lekarzy doświadczonych w leczeniu białaczek, z uwzględnieniem fazy choroby i masy ciała pacjenta. U dorosłych z przewlekłą fazą CML zalecana dawka początkowa wynosi 100 mg raz na dobę, natomiast w fazie zaawansowanej CML (akceleracja, przełom blastyczny) oraz w Ph+ ALL dawka wynosi 140 mg raz na dobę. U dzieci dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, z dawkami od 40 mg do 100 mg na dobę dla masy ciała od 10 kg do ≥45 kg; u pacjentów <10 kg zaleca się stosowanie proszku do sporządzania zawiesiny doustnej, gdyż tabletki nie są zalecane. Leczenie kontynuuje się do progresji choroby lub nietolerancji, a u dzieci z Ph+ ALL dazatynib podaje się maksymalnie przez 2 lata jako uzupełnienie chemioterapii, z możliwością podawania do roku po przeszczepieniu komórek macierzystych.
biorównoważność, chemioterapia, dazatynib, faza akceleracji, hematopoetyczny czynnik wzrostu, nietolerancja leczenia, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, odpowiedź molekularna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, pełna odpowiedź cytogenetyczna, Ph+ ALL, progresja choroby, proszek do sporządzania zawiesiny doustnej, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przetoczenie masy czerwonokrwinkowej, przetoczenie płytek krwi, przewlekła faza CML, przewlekła faza CML z chromosomem Philadelphia, tabletka powlekana, większa odpowiedź molekularna, zahamowanie czynności szpiku kostnego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Krka 140 mg
Dasatinib Krka, zawierający dazatynib, jest lekiem stosowanym w terapii nowotworów hematologicznych z chromosomem Philadelphia (Ph+), dostępnym w formie tabletek powlekanych o dawkach 20 mg, 50 mg, 70 mg, 80 mg, 100 mg oraz 140 mg. Wskazania obejmują leczenie dorosłych z nowo rozpoznaną przewlekłą białaczką szpikową (CML) w fazie przewlekłej jako terapię pierwszego rzutu, a także pacjentów z CML w fazie przewlekłej, akceleracji lub przełomu blastycznego, którzy wykazali oporność lub nietolerancję na wcześniejsze leczenie, zwłaszcza imatynibem. Ponadto, lek jest stosowany u dorosłych z ostrą białaczką limfoblastyczną (Ph+ ALL) oraz limfoblastyczną postacią przełomu blastycznego CML po niepowodzeniu wcześniejszych terapii. W pediatrii Dasatinib Krka jest wskazany w podobnych sytuacjach, w tym jako terapia pierwszego rzutu u dzieci i młodzieży z Ph+ CML w fazie przewlekłej oraz w skojarzeniu z chemioterapią u pacjentów z nowo rozpoznaną Ph+ ALL.
chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, leczenie skojarzone, nietolerancja leku, nowotwór hematologiczny, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, przełom blastyczny, przełom blastyczny limfoblastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa w fazie przewlekłej, tabletka powlekana, terapia pierwszego rzutu - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Zentiva 20 mg
Dazatynib, substancja czynna leku Dasatinib Zentiva, jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) z chromosomem Philadelphia (Ph+) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) Ph+. Lek dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 20 mg, 50 mg, 80 mg, 100 mg i 140 mg, co pozwala na precyzyjne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta, w tym populacji pediatrycznej, gdzie dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała. Wskazania obejmują zarówno leczenie pierwszego rzutu u dorosłych i dzieci z nowo rozpoznaną Ph+ CML w fazie przewlekłej, jak i terapię drugiego rzutu u pacjentów z opornością lub nietolerancją na imatynib, w fazach przewlekłej, akceleracji i przełomu blastycznego choroby. W przypadku Ph+ ALL u dzieci dazatynib stosowany jest w skojarzeniu z chemioterapią, co zwiększa skuteczność leczenia. Decyzja o terapii powinna opierać się na potwierdzeniu obecności chromosomu Philadelphia oraz ocenie przebiegu choroby i wcześniejszych terapii.
Leczenie dazatynibem wymaga monitorowania przez lekarza specjalistę z doświadczeniem w terapii przeciwnowotworowej, ze względu na ryzyko działań niepożądanych i konieczność dostosowania dawki. Tabletki zawierają laktozę jednowodną w ilościach od 28 mg (20 mg tabletka) do 194 mg (140 mg tabletka), co jest istotne u pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Terapia powinna być prowadzona w ośrodkach specjalistycznych z odpowiednim zapleczem diagnostycznym. Dasatinib Zentiva stanowi ważną opcję terapeutyczną zarówno w leczeniu pierwszego rzutu, jak i w przypadku oporności lub nietolerancji na wcześniejsze leczenie, zapewniając elastyczność dawkowania i możliwość indywidualizacji terapii u dorosłych oraz pacjentów pediatrycznych.
badanie genetyczne, chemioterapia skojarzona, chromosom Philadelphia, działanie niepożądane, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, leczenie drugiego rzutu, leczenie pierwszego rzutu, lek przeciwnowotworowy, limfoblastyczna postać przełomu blastycznego, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja leku, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, tabletka powlekana, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Imatinib Zentiva
Imatynib Zentiva wymaga ścisłego monitorowania ze względu na liczne potencjalne interakcje lekowe, zwłaszcza z inhibitorami proteazy, azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi, makrolidami oraz substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym (np. cyklosporyna, takrolimus, fentanyl). Należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4, które mogą obniżać ekspozycję na imatynib i zwiększać ryzyko niepowodzenia terapii. U pacjentów po tyroidektomii konieczna jest kontrola TSH z uwagi na ryzyko niedoczynności tarczycy. Metabolizm leku odbywa się głównie w wątrobie, dlatego u chorych z zaburzeniami czynności wątroby (łagodnymi do ciężkich) wskazane jest monitorowanie obrazu krwi i enzymów wątrobowych. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko uszkodzenia wątroby, zwłaszcza przy jednoczesnej chemioterapii. U około 2,5% pacjentów z CML obserwowano zatrzymanie płynów manifestujące się wysiękiem opłucnowym, obrzękami i wodobrzuszem, co wymaga regularnej kontroli masy ciała i oceny funkcji serca oraz nerek, zwłaszcza u osób starszych i z chorobami serca w wywiadzie.
ADAMTS13, alfa-kwaśna glikoproteina, ALL, CML, CYP3A4, faza akceleracji CML, fototoksyczność, GIST, HES/CEL, hormon tyreotropowy, inhibitor proteazy, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek przeciwgrzybiczny azolowy, martwica wątroby, mikroangiopatia zakrzepowa, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, obrzęk płuc, piorunujące zapalenie wątroby, poszerzenie naczyń przedodźwiernikowych, przełom blastyczny, reaktywacja zapalenia wątroby, rearanżacja genu PDGFR, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wodobrzusze, wstrząs kardiogenny, wysięk opłucnowy, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza - Leksykon substancji czynnych
Dazatynib – Dawkowanie i sposób podawania
Dazatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, jest stosowany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Dawkowanie u dorosłych różni się w zależności od fazy choroby: w fazie przewlekłej CML standardowa dawka wynosi 100 mg raz na dobę, a w fazie zaawansowanej (akceleracja, przełom blastyczny) lub Ph+ ALL – 140 mg raz na dobę. Produkt Daruph, charakteryzujący się wyższą biodostępnością, wymaga odpowiednio zmniejszonych dawek: 79 mg i 111 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży dawkowanie jest ustalane na podstawie masy ciała, z dawkami od 40 mg do 100 mg (lub 32 mg do 79 mg dla Daruph). W przypadku konieczności zwiększenia dawki u dorosłych dopuszcza się podniesienie do 140 mg (faza przewlekła) lub 180 mg (faza zaawansowana), a u dzieci i młodzieży z Ph+ CML-CP dawkę można zwiększyć zgodnie z tabelą dawkowania, pod warunkiem tolerancji terapii. Preparaty w postaci tabletek powlekanych i proszku do zawiesiny nie są biorównoważne, co wymaga zachowania ostrożności przy zmianie formy podania.
achlorhydria, aspiracja szpiku kostnego, bezwzględna liczba neutrofilów, biodostępność, biorównoważność, całkowita odpowiedź hematologiczna, faza akceleracji, faza przewlekła CML, faza zaawansowana, hematopoetyczny czynnik wzrostu, inhibitor CYP3A4, inhibitor kinazy tyrozynowej, komórkowość szpiku kostnego, neutropenia i małopłytkowość, odpowiedź cytogenetyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, pełna odpowiedź cytogenetyczna, pole pod krzywą, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przetoczenie masy czerwonokrwinkowej, przetoczenie płytek krwi, przewlekła białaczka szpikowa, większa odpowiedź molekularna, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zawiesina doustna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Imatinib Fresenius Kabi 400 mg
Imatynib, stosowany głównie w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST), wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. W badaniach klinicznych odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosił od 2,4% u pacjentów z nowo rozpoznaną CML do 5% w fazie przełomu blastycznego oraz 4% u chorych na GIST. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥10%) to nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, zmęczenie, bóle mięśni, kurcze mięśni oraz wysypka. Charakterystyczne dla CML jest częstsze występowanie mielosupresji, natomiast u pacjentów z GIST obserwowano ciężkie krwawienia (stopień 3 lub 4 wg CTC) w 5% przypadków, w tym krwawienia z przewodu pokarmowego i wewnątrz guza, które mogą być zagrażające życiu. Obrzęki powierzchowne, zatrzymanie płynów (wysięk opłucnowy, wodobrzusze, obrzęk płuc) oraz poważne powikłania kardiologiczne i nerkowe również stanowią istotne zagrożenia, zwłaszcza u pacjentów w zaawansowanym stadium choroby.
choroba śródmiąższowa płuc, ciężka neutropenia, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, jaskra, krwawienie, krwotok płucny, martwica wątroby, mielosupresja, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie płucne, neutropenia, neutropenia z gorączką, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obrzęk mózgu, ostra niewydolność oddechowa, pancytopenia, podwyższona aktywność aminotransferaz, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, tarcza zastoinowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, trombocytoza, trudność w połykaniu, wstrząs anafilaktyczny, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie płynów, zespół ręka-stopa, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Sweeta - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Imatinib Zentiva 100 mg
Imatinib Zentiva, zawierający imatynib w formie mezylanu, jest dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 100 mg i 400 mg, co umożliwia precyzyjne dostosowanie terapii. Lek znajduje szerokie zastosowanie w onkologii, zwłaszcza w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) z chromosomem Philadelphia (Ph+), zarówno u dorosłych, jak i u dzieci i młodzieży, w różnych fazach choroby (nowo rozpoznana, faza przewlekła, akceleracja, przełom blastyczny). Ponadto, imatynib jest wskazany w leczeniu ostrej białaczki limfoblastycznej (Ph+ ALL) w skojarzeniu z chemioterapią u nowo rozpoznanych pacjentów oraz w monoterapii u dorosłych z nawrotem lub opornością. Lek stosuje się także u dorosłych w rzadkich zespołach mielodysplastycznych/mieloproliferacyjnych (MDS/MPD) z rearanżacją genu PDGFR, zaawansowanym zespole hipereozynofilowym (HES) i przewlekłej białaczce eozynofilowej (CEL) z rearanżacją FIP1L1-PDGFRα, a także w leczeniu nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) Kit (CD 117) dodatnich, zarówno w terapii nieoperacyjnej i przerzutowej, jak i w leczeniu adjuwantowym po resekcji u pacjentów z istotnym ryzykiem nawrotu. Wskazaniem są również guzowate włókniakomięsaki skóry (DFSP) u dorosłych, w przypadkach nieoperacyjnych lub nawrotowych/przerzutowych.
białaczka eozynofilowa, chromosom Philadelphia, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib mezylan, leczenie adjuwantowe, nowotwór hematologiczny, nowotwór lity, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, odpowiedź cytogenetyczna, ostra białaczka limfoblastyczna, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przeżycie wolne od progresji, rearanżacja FIP1L1-PDGFRα, rearanżacja genu PDGFR, transplantacja szpiku, włókniakomięsak skóry, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Mitoxantron Sandoz 2 mg/ml
Mitoksantron jest lekiem cytotoksycznym stosowanym wyłącznie pod nadzorem doświadczonego lekarza, z dawkowaniem ściśle dostosowanym do wskazań klinicznych i stanu pacjenta. W monoterapii raka piersi z przerzutami i chłoniaka nieziarniczego zalecana dawka początkowa wynosi 14 mg/m² powierzchni ciała (pc.) podawana dożylnie co 21 dni, z możliwością redukcji do 12 mg/m² u pacjentów z obniżoną rezerwą szpikową. W leczeniu skojarzonym dawka początkowa jest zmniejszana o 2-4 mg/m², a dawkowanie modyfikuje się w zależności od stopnia mielosupresji, monitorując liczby leukocytów i płytek krwi. W ostrych białaczkach szpikowych dawka indukcyjna mitoksantronu wynosi 12 mg/m² pc. podawane dożylnie przez 5 dni (60 mg/m² łącznie) w monoterapii, a w schematach skojarzonych stosuje się 12 mg/m² pc. przez 3 dni wraz z cytarabiną 100 mg/m² pc. przez 7 dni. W leczeniu stwardnienia rozsianego dawka wynosi 12 mg/m² pc. podawana w infuzji dożylnej co 1-3 miesiące, z maksymalną skumulowaną dawką 72 mg/m² pc., a dawkowanie dostosowuje się do stopnia mielosupresji i toksyczności niehematologicznej wg WHO.
bolus dożylny, chłoniak nieziarniczy, cytarabina, cytotoksyczna chemioterapia, etopozyd, indukcja remisji, infuzja dożylna, klirens mitoksantronu, leczenie indukcyjne, leczenie konsolidacyjne, leczenie ratunkowe, leukocyty, mielosupresja, mitoksantron, monoterapia, morfologia krwi z rozmazem, nadir hematologiczny, ostra białaczka szpikowa, płytki krwi, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rak piersi z przerzutami, rezerwa szpikowa, rumień, stwardnienie rozsiane, supresja szpiku kostnego, toksyczne działanie na serce, toksyczność hematologiczna, toksyczność niehematologiczna, wynaczynienie, zaawansowany rak gruczołu krokowego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Daruph 111 mg
Dazatynib, inhibitor kinazy proteinowej o kodzie ATC L01XE06, wykazuje wielokierunkowe działanie przeciwnowotworowe, przede wszystkim hamując kinazę BCR-ABL, charakterystyczną dla przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz Ph+ ostrej białaczki limfoblastycznej (Ph+ ALL). Lek działa w stężeniach subnanomolarnych (0,6-0,8 nM) i wiąże się zarówno z aktywną, jak i nieaktywną formą BCR-ABL, co zwiększa jego skuteczność. Ponadto dazatynib hamuje kinazy rodziny SRC, c-KIT, EPH oraz PDGFβ, co pozwala na przełamywanie oporności na imatynib wynikającej z mutacji domeny kinazy, nadekspresji BCR-ABL, aktywacji alternatywnych szlaków sygnałowych oraz ekspresji genu MDR. Badania przedkliniczne potwierdziły jego skuteczność w zapobieganiu progresji CML do fazy blastycznej oraz działanie na komórki białaczkowe w różnych lokalizacjach, w tym w ośrodkowym układzie nerwowym (OUN).
c-KIT, chromosom Philadelphia, dazatynib, działanie niepożądane, faza akceleracji, faza blastyczna, gen fuzyjny, imatynib, inhibitor kinazy proteinowej, interakcja lekowa, kinaza BCR-ABL, kinaza receptora efryny, kinaza SRC, kinaza tyrozynowa, komórki białaczkowe, morfologia krwi, mutacja domeny kinazy, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, oporność wielolekowa, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, pacjent geriatryczny, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, receptor PDGFβ - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Krka 100 mg
Dasatinib Krka, zawierający dazatynib, jest wskazany w leczeniu nowotworów hematologicznych z chromosomem Philadelphia (Ph+), w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) w fazie przewlekłej, akceleracji oraz przełomu blastycznego, a także ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) Ph+. U dorosłych stanowi terapię pierwszego rzutu w nowo rozpoznanej CML Ph+ w fazie przewlekłej oraz opcję drugiej linii u pacjentów z opornością lub nietolerancją na imatynib. W pediatrii stosowany jest zarówno jako monoterapia w Ph+ CML CP, jak i w skojarzeniu z chemioterapią w nowo rozpoznanej Ph+ ALL. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest potwierdzenie obecności chromosomu Philadelphia w badaniach cytogenetycznych lub molekularnych oraz dokumentacja oporności lub nietolerancji na wcześniejsze leczenie w przypadku terapii drugiego rzutu.
badanie cytogenetyczne, badanie molekularne, chemioterapia skojarzona, chromosom Philadelphia, dazatynib, działanie niepożądane, faza przewlekła, imatynib, laktoza, nietolerancja laktozy, nietolerancja leczenia, nowotwór układu krwiotwórczego, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, odpowiedź molekularna, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, populacja pediatryczna, protokół chemioterapii, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa z chromosomem Philadelphia, tabletka powlekana - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Viatris 20 mg
Dasatinib Viatris, zawierający dazatynib, jest wskazany w leczeniu białaczek z chromosomem Philadelphia (Ph+), w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) w fazie przewlekłej, akceleracji oraz przełomu blastycznego, a także ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) u pacjentów dorosłych i pediatrycznych. Lek stosowany jest zarówno u nowo rozpoznanych pacjentów, jak i u tych z opornością lub nietolerancją na wcześniejsze terapie, w tym imatynib. W populacji pediatrycznej dasatinib jest również stosowany w skojarzeniu z chemioterapią w leczeniu Ph+ ALL. Produkt dostępny jest w sześciu dawkach: 20 mg, 50 mg, 70 mg, 80 mg, 100 mg oraz 140 mg, co umożliwia indywidualizację terapii w zależności od fazy choroby, wieku pacjenta oraz odpowiedzi na leczenie.
białaczka z chromosomem Philadelphia, chemioterapia skojarzona, chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, modyfikacja dawki, nietolerancja laktozy, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, pediatria, przełom blastyczny, przełom blastyczny limfoblastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, tabletka powlekana - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Viatris 20 mg
Produkt Dasatinib Viatris powinien być stosowany wyłącznie przez lekarzy z doświadczeniem w leczeniu białaczek, z indywidualnym dostosowaniem dawki do wskazań, wieku i masy ciała pacjenta. Dla dorosłych z przewlekłą białaczką szpikową (CML) w fazie przewlekłej zalecana dawka początkowa wynosi 100 mg raz na dobę, natomiast w fazie zaawansowanej CML oraz w ostrej białaczce limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL) – 140 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, z dawkami od 40 mg do 100 mg na dobę (dla masy ciała od 10 do ≥45 kg). U pacjentów pediatrycznych poniżej 10 kg zaleca się stosowanie wyłącznie proszku do sporządzania zawiesiny doustnej, gdyż tabletki powlekane i proszek nie są biorównoważne. Dawkowanie powinno być weryfikowane co 3 miesiące lub częściej, uwzględniając zmiany masy ciała.
biorównoważność, chemioterapia podstawowa, dazatynib, faza akceleracji, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź molekularna, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna Ph+, pełna odpowiedź cytogenetyczna, przełom blastyczny, przeszczep komórek macierzystych, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła faza CML z chromosomem Philadelphia, tabletka powlekana, większa odpowiedź molekularna, zawiesina doustna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Sandoz 50 mg
Leczenie dazatynibem powinno być prowadzone przez lekarzy doświadczonych w terapii białaczek, z indywidualnym dostosowaniem dawki do fazy choroby, masy ciała pacjenta oraz odpowiedzi na leczenie. U dorosłych z przewlekłą białaczką szpikową (CML) dawka początkowa wynosi 100 mg raz na dobę, natomiast w fazie zaawansowanej CML lub ALL z chromosomem Philadelphia (Ph+) – 140 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, np. 40 mg/dobę dla masy 10–<20 kg, 60 mg/dobę dla 20–<30 kg, 70 mg/dobę dla 30–<45 kg oraz 100 mg/dobę dla ≥45 kg. Dazatynib podaje się doustnie raz dziennie, a dawkę należy regularnie korygować co 3 miesiące lub częściej w zależności od zmian masy ciała. W przypadku pacjentów o masie ciała <10 kg zalecany jest proszek do sporządzania zawiesiny doustnej, gdyż tabletki powlekane i proszek nie są biorównoważne. Leczenie prowadzi się do progresji choroby lub nietolerancji, a u dzieci z ALL Ph+ dazatynib stosuje się maksymalnie przez 2 lata, często w skojarzeniu z chemioterapią.
aspiracja szpiku kostnego, białaczka, chemioterapia, dazatynib, faza akceleracji, inhibitor CYP3A4, kortykosteroid, lek moczopędny, mielosupresja, neutrofil, neutropenia i małopłytkowość, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, odpowiedź molekularna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa z chromosomem Philadelphia, tabletka powlekana, wysięk opłucnowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina doustna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Zentiva 100 mg
Dasatinib Zentiva jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu nowotworów hematologicznych związanych z obecnością chromosomu Philadelphia (Ph+), w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL). U dorosłych wskazania obejmują nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej (CP) jako terapię pierwszego rzutu, a także leczenie oporne lub nietolerujące wcześniejszych terapii, w tym imatynibu, w fazach przewlekłej, akceleracji i przełomu blastycznego. W populacji pediatrycznej Dasatinib jest stosowany zarówno w monoterapii, jak i w skojarzeniu z chemioterapią, w nowo rozpoznanej Ph+ CML-CP oraz Ph+ ALL. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 20 mg, 50 mg, 80 mg, 100 mg i 140 mg, z zawartością laktozy jednowodnej odpowiednio 28 mg, 69 mg, 111 mg, 138 mg i 194 mg, co umożliwia precyzyjne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta.
chromosom Philadelphia, dasatinib, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, imatynib, laktoza jednowodna, monoterapia, nietolerancja leku, nowotwór hematologiczny, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, przełom blastyczny, przełom blastyczny limfoblastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa z chromosomem Philadelphia, tabletka powlekana, terapia pierwszego rzutu, terapia skojarzona - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dasatinib Viatris 80 mg
Leczenie produktem leczniczym Dasatinib Viatris powinno być prowadzone przez lekarza z doświadczeniem w terapii białaczek, ze szczególnym uwzględnieniem odpowiedniego dawkowania i formy podania. U dorosłych pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową (CML) w fazie przewlekłej zalecana dawka początkowa wynosi 100 mg raz na dobę, natomiast w fazie akceleracji, przełomie blastycznym oraz w Ph+ ALL dawka ta wzrasta do 140 mg raz na dobę. U dzieci i młodzieży dawkowanie jest uzależnione od masy ciała, z dawkami od 40 mg do 100 mg na dobę, przy czym u pacjentów poniżej 10 kg zaleca się stosowanie proszku do sporządzania zawiesiny doustnej, gdyż tabletki nie są w tej grupie zalecane. Produkt dostępny jest w formie tabletek powlekanych o różnych mocach (20 mg, 50 mg, 70 mg, 80 mg, 100 mg, 140 mg) oraz proszku do zawiesiny, które nie są biorównoważne i wymagają odpowiedniego dostosowania dawkowania przy zmianie formy podania.
białaczka Ph+, biorównoważność, chemioterapia podstawowa, chromosom Philadelphia, dazatynib, faza akceleracji, faza przewlekła, laktoza jednowodna, nietolerancja leczenia, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź molekularna, ostra białaczka limfoblastyczna, pełna odpowiedź cytogenetyczna, progresja choroby, przełom blastyczny, przeszczepienie komórek macierzystych, przewlekła białaczka szpikowa, tabletka powlekana, zawiesina doustna