formulacja doodbytnicza

Formulacja doodbytnicza (z łac. per rectum) odnosi się do postaci leku przeznaczonej do podania przez odbyt. Jest to jedna z alternatywnych dróg podania leków, szczególnie przydatna w sytuacjach, gdy podanie doustne jest utrudnione lub niemożliwe.

Formulacje doodbytnicze występują najczęściej w postaci czopków (suppositoria), wlewek doodbytniczych (enemata) lub żeli. Dzięki bogatemu unaczynieniu błony śluzowej odbytnicy, leki podane tą drogą mogą szybko wchłaniać się do krwiobiegu, omijając efekt pierwszego przejścia przez wątrobę, co zwiększa ich biodostępność w porównaniu do podania doustnego.

Zastosowanie formulacji doodbytniczych jest szczególnie wartościowe w pediatrii, u pacjentów nieprzytomnych, z zaburzeniami połykania, wymiotujących lub przed zabiegami chirurgicznymi. Najczęściej tą drogą podaje się leki przeciwgorączkowe, przeciwbólowe, przeciwwymiotne, przeciwpadaczkowe oraz środki przeczyszczające i przeciwzapalne stosowane miejscowo w chorobach odbytu i odbytnicy.

Ważnym aspektem formulacji doodbytniczych jest odpowiedni dobór podłoża, które zapewnia stabilność leku, odpowiednią konsystencję oraz tempo uwalniania substancji czynnej. Podłoża te mogą być lipofilowe (np. masło kakaowe) lub hydrofilowe (np. poliglikole, gliceryna), w zależności od właściwości fizykochemicznych substancji czynnej i pożądanego efektu terapeutycznego.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl